(Thanh tra) - Trong khuôn khổ chuyến công tác tại Nhật Bản (từ ngày 16-20/3), Đoàn công tác cấp cao của Thanh tra Chính phủ Việt Nam do Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Tiến Đạt làm Trưởng đoàn đã có buổi làm việc với Cục Đánh giá Hành chính (AEB), Bộ Nội vụ và Truyền thông Nhật Bản.
Buổi làm việc diễn ra trong không khí cởi mở, thực chất, tiếp nối truyền thống hợp tác hiệu quả giữa hai cơ quan suốt hơn một thập kỷ qua.
Phát biểu khai mạc, ông Sugawara, Cục trưởng Cục Đánh giá Hành chính, bày tỏ vui mừng được đón tiếp Đoàn công tác Việt Nam, đồng thời nhấn mạnh mối quan hệ hợp tác lâu dài giữa hai bên thông qua các Bản ghi nhớ ký kết vào các năm 2013 và 2016. Ông đặc biệt giới thiệu mô hình các cố vấn tham vấn hành chính tại Tokyo – những tình nguyện viên đang trực tiếp lắng nghe, tiếp nhận và hỗ trợ giải quyết các vấn đề của người dân.
Thay mặt Đoàn công tác Việt Nam, Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Tiến Đạt trân trọng cảm ơn sự đón tiếp trọng thị của phía Nhật Bản, đồng thời khẳng định chuyến công tác lần này có ý nghĩa thiết thực trong bối cảnh quan hệ hai nước đã được nâng cấp lên Đối tác chiến lược toàn diện. Ông bày tỏ mong muốn được học hỏi kinh nghiệm của Nhật Bản trong lĩnh vực tư vấn hành chính, giải quyết khiếu nại – một lĩnh vực có nhiều điểm tương đồng và giá trị tham khảo đối với Việt Nam.
Tại buổi làm việc, đại diện Cục Đánh giá Hành chính đã trình bày tổng thể về hệ thống tham vấn hành chính của Nhật Bản – một cơ chế mang chức năng Ombudsman, giúp tiếp nhận, xử lý phản ánh, kiến nghị của người dân, đồng thời góp phần cải thiện chất lượng quản lý hành chính.
Hệ thống này được vận hành dựa trên 3 trụ cột chính gồm: Bộ trưởng Bộ Nội vụ và Truyền thông, Cục Đánh giá Hành chính và đội ngũ cán bộ tham vấn hành chính. Đáng chú ý, đội ngũ khoảng 5.000 cán bộ tham vấn là các tình nguyện viên từ khu vực tư nhân, được bổ nhiệm dựa trên uy tín xã hội và kinh nghiệm thực tiễn. Họ đóng vai trò cầu nối trực tiếp giữa người dân và cơ quan hành chính, hỗ trợ giải quyết các vấn đề phát sinh ngay từ cơ sở.
Hệ thống tham vấn hành chính được triển khai rộng khắp với 50 trung tâm tham vấn trên toàn quốc, kết hợp với các hoạt động linh hoạt tại cộng đồng như mở phòng tham vấn định kỳ, tổ chức các buổi tư vấn lưu động, hay triển khai các chương trình tuyên truyền tại trường học. Đặc biệt, sáng kiến “Phòng tham vấn hành chính liên kết một ngày” đã tạo điều kiện để người dân được hỗ trợ đa lĩnh vực theo cơ chế một cửa, với tỷ lệ hài lòng đạt gần 88%.
Trong phần trao đổi, Đoàn công tác Việt Nam đã đặt nhiều câu hỏi liên quan đến cơ chế phối hợp và vận hành hệ thống. Phía Nhật Bản cho biết, các cán bộ tham vấn xử lý các vụ việc đơn giản ngay tại chỗ; đối với các vụ việc phức tạp hoặc có liên quan đến sửa đổi chính sách, pháp luật, Cục Đánh giá Hành chính sẽ trực tiếp tiến hành điều tra, đồng thời tham vấn Hội đồng chuyên gia.
Về thẩm quyền, các cán bộ tham vấn không trực tiếp xử lý các vụ việc mang tính chất hình sự mà có trách nhiệm hướng dẫn người dân đến các cơ quan chức năng có thẩm quyền như cảnh sát hoặc cơ quan điều tra.
Đáng chú ý, phía Nhật Bản cũng chia sẻ định hướng đẩy mạnh chuyển đổi số trong lĩnh vực này. Hiện nay, việc tiếp nhận thông tin chủ yếu thông qua email và fax, tuy nhiên đang từng bước xây dựng hệ thống biểu mẫu trực tuyến nhằm tích hợp dữ liệu vào cơ sở dữ liệu quốc gia, qua đó nâng cao hiệu quả quản lý và xử lý thông tin.
Phát biểu tại buổi làm việc, Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Tiến Đạt nhấn mạnh: Hơn 10 năm qua, quan hệ hợp tác giữa hai cơ quan đã đạt được nhiều kết quả thiết thực. Bộ Nội vụ và Truyền thông Nhật Bản đã hỗ trợ tổ chức 5 khóa đào tạo cho 86 lượt cán bộ ngành Thanh tra Việt Nam, đồng thời phối hợp đón nhiều đoàn công tác địa phương sang học tập kinh nghiệm.
Những kiến thức, kinh nghiệm tiếp thu từ Nhật Bản đã được Thanh tra Chính phủ nghiên cứu, vận dụng phù hợp vào thực tiễn Việt Nam, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác tiếp công dân và giải quyết khiếu nại hành chính.
Phó Tổng Thanh tra Chính phủ khẳng định, việc nghiên cứu mô hình tham vấn hành chính của Nhật Bản mang lại những gợi mở quan trọng trong việc hoàn thiện thể chế và đổi mới phương thức hoạt động của ngành Thanh tra Việt Nam theo hướng chủ động, gần dân và hiệu quả hơn.
Kết thúc buổi làm việc, hai bên thống nhất tiếp tục tăng cường trao đổi đoàn, chia sẻ kinh nghiệm và hợp tác đào tạo trong thời gian tới. Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Lê Tiến Đạt trân trọng mời lãnh đạo Cục Đánh giá Hành chính sang thăm và làm việc tại Việt Nam trong thời gian gần nhất.
Buổi làm việc khép lại trong không khí thân tình với hoạt động trao tặng quà lưu niệm và chụp ảnh chung, đánh dấu thêm một bước tiến quan trọng trong quan hệ hợp tác giữa Thanh tra Chính phủ Việt Nam và Bộ Nội vụ và Truyền thông Nhật Bản, góp phần củng cố quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai quốc gia vì hòa bình và thịnh vượng.
