(Thanh tra) - 10 tháng đầu năm 2026, Thanh tra tỉnh Sơn La triển khai 38 cuộc thanh tra, ban hành 29 kết luận đối với 311 tổ chức, đơn vị, cá nhân, qua đó phát hiện sai phạm về kinh tế hơn 9,56 tỷ đồng. Cùng với phát hiện vi phạm, trọng tâm được đặt vào xử lý sau thanh tra và nâng chất lượng các kết luận.
Bám sát định hướng của Thanh tra Chính phủ và chỉ đạo của UBND tỉnh, Thanh tra tỉnh Sơn La đã chủ động triển khai Kế hoạch thanh tra năm 2026, đồng thời rà soát, điều chỉnh kế hoạch để phù hợp với tình hình thực tế.
Một trong những điểm đáng chú ý là việc điều chỉnh kế hoạch được thực hiện theo hướng hạn chế chồng chéo giữa thanh tra, kiểm tra, kiểm toán. Thanh tra tỉnh đã giảm đối tượng tại một số cuộc thanh tra do sáp nhập, tạm dừng hoạt động hoặc đã được Kiểm toán Nhà nước tiến hành kiểm toán; ghép 2 cuộc thanh tra có nội dung, thời kỳ trùng nhau thành 1 cuộc; đồng thời điều chỉnh không thực hiện 1 cuộc do liên quan tranh chấp đất đai đang được cơ quan chuyên môn giải quyết.
Cách làm này cho thấy hoạt động thanh tra đang được tổ chức theo hướng đúng đối tượng, đúng trọng tâm, tránh làm phát sinh thêm thủ tục, thời gian cho cơ quan, tổ chức được thanh tra nhưng vẫn bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước.
Theo ông Lê Huy Long, Phó Chánh Thanh tra tỉnh Sơn La, yêu cầu đặt ra trong hoạt động thanh tra không chỉ là hoàn thành số lượng cuộc thanh tra theo kế hoạch mà quan trọng hơn là lựa chọn đúng nội dung, đối tượng, lĩnh vực cần tập trung. Đây cũng là cơ sở để các cuộc thanh tra thực sự phục vụ yêu cầu quản lý, kịp thời nhận diện những sơ hở, thiếu sót và nguy cơ phát sinh vi phạm.
Đơn vị đã xây dựng, phê duyệt quy trình tổ chức đoàn thanh tra làm căn cứ triển khai thực hiện thống nhất các cuộc thanh tra của Thanh tra tỉnh. Đồng thời, tổ chức triển khai, hoàn thành tốt các cuộc thanh tra theo kế hoạch và các nhiệm vụ đột xuất được giao.
Trong 10 tháng đầu năm, Thanh tra tỉnh đã triển khai 38 cuộc thanh tra, gồm 33 cuộc theo kế hoạch và 5 cuộc đột xuất; ban hành 29 kết luận thanh tra đối với 311 tổ chức, đơn vị, cá nhân. Qua thanh tra, phát hiện sai phạm về kinh tế hơn 9,56 tỷ đồng; trong đó kiến nghị thu hồi về ngân sách Nhà nước hơn 4,74 tỷ đồng và kiến nghị xử lý khác về kinh tế hơn 4,81 tỷ đồng.
Kết quả thanh tra không chỉ dừng ở việc xác định sai phạm về kinh tế. Qua thanh tra, nhiều hạn chế, khuyết điểm trong quản lý kinh tế, quản lý dự án được chấn chỉnh, khắc phục; các tổ chức, cá nhân được thanh tra cơ bản chấp hành nghiêm túc kết luận. Qua đó góp phần phòng ngừa tham nhũng, lãng phí, nâng hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.
Cùng với hoạt động thanh tra, Thanh tra tỉnh chú trọng kiểm soát chất lượng ngay trong quá trình thực hiện. Trong 10 tháng, đơn vị tổ chức giám sát 38 cuộc thanh tra, thẩm định 29 dự thảo kết luận theo quy định; đồng thời xây dựng, phê duyệt quy trình tổ chức đoàn thanh tra để thống nhất thực hiện.
Nếu phát hiện sai phạm là một yêu cầu quan trọng thì việc tổ chức thực hiện kết luận thanh tra mới quyết định nhiều đến hiệu quả thực chất của hoạt động thanh tra.
Trong 10 tháng đầu năm 2026, Thanh tra tỉnh tiếp tục tập trung rà soát, đôn đốc việc thực hiện các kết luận thanh tra, trong đó chú trọng những kết luận còn tồn đọng từ năm 2025.
Trong số 29 kết luận đã ban hành, 13 kết luận đã hoàn thành việc thực hiện, 16 kết luận chưa hoàn thành, trong đó 11 kết luận đang trong thời gian thực hiện theo quy định.
Đối với số tiền phải thu hồi về ngân sách hơn 4,74 tỷ đồng, đến nay đã thu được hơn 3,8 tỷ đồng. Phần còn lại tiếp tục được Thanh tra tỉnh theo dõi, đôn đốc. Với số tiền kiến nghị xử lý khác về kinh tế hơn 4,81 tỷ đồng, đã thực hiện hơn 943 triệu đồng, phần còn lại được chuyển sang kỳ sau để tiếp tục xử lý.
Theo ông Lê Huy Long, nâng hiệu quả xử lý sau thanh tra là yêu cầu xuyên suốt, bởi kết luận chỉ thực sự phát huy tác dụng khi các kiến nghị được tổ chức thực hiện đầy đủ. Vì vậy, Thanh tra tỉnh tiếp tục theo dõi, đôn đốc đối tượng thanh tra thực hiện nghiêm các kết luận, kiến nghị và quyết định xử lý sau thanh tra, đồng thời kịp thời tham mưu xử lý những vấn đề phát sinh.
Từ thực tiễn đó, định hướng năm 2027 của Thanh tra tỉnh tiếp tục đặt hoạt động thanh tra trong yêu cầu phục vụ nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Các cuộc thanh tra phải có trọng tâm, trọng điểm; tập trung vào những lĩnh vực, địa bàn dễ phát sinh vi phạm, tiêu cực, tham nhũng, nhiều đơn khiếu nại, tố cáo hoặc được dư luận quan tâm.
Một yêu cầu khác được nhấn mạnh là tăng cường thanh tra công tác quản lý nhà nước và trách nhiệm của người đứng đầu. Cùng với phát hiện sai phạm, hoạt động thanh tra phải giúp cơ quan quản lý nhận diện, chấn chỉnh những thiếu sót, tồn tại, sơ hở, bất cập trong quản lý, từ đó nâng cao kỷ cương, kỷ luật và hiệu quả thực thi công vụ.
Ông Lê Huy Long cho biết, trong thời gian tới, Thanh tra tỉnh tiếp tục đổi mới phương pháp tiến hành thanh tra, nâng chất lượng kết luận theo hướng chặt chẽ, khách quan, kịp thời và khả thi. Cùng với đó là tăng cường kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện kết luận, kiến nghị sau thanh tra để bảo đảm những phát hiện qua thanh tra được chuyển hóa thành kết quả khắc phục cụ thể.
Định hướng này cũng đặt ra yêu cầu hoạt động thanh tra phải gắn chặt hơn với công tác phòng ngừa. Thay vì chỉ tập trung xử lý khi sai phạm đã xảy ra, kết quả thanh tra cần trở thành cơ sở để nhận diện những tồn tại trong quản lý, kiến nghị chấn chỉnh và hoàn thiện phương thức điều hành.
