Trước đó, ngày 18/9/2014, TTCP đã ban hành Thông tư 04/2014/TT-TTCP quy định về nhận định tình hình tham nhũng và đánh giá công tác PCTN. Tuy nhiên, việc tổ chức thực hiện còn nhiều bất cập, kết quả đánh giá công tác PCTN còn nhiều hạn chế.

Dự thảo Thông tư bao gồm 20 điều, được chia thành 4 chương. Chương I gồm 4 điều quy định chung; Chương II từ Điều 5 đến Điều 8 quy định bộ chỉ số đánh giá công tác PCTN; Chương III có 8 Điều quy định về tổ chức đánh giá. Chương IV từ Điều 17 đến Điều 20 quy định về tổ chức thực hiện.

Dự thảo Thông tư quy định việc đánh giá công tác PCTN hàng năm đối với UBND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, gồm công tác lãnh đạo, chỉ đạo và quản lý Nhà nước về PCTN; kết quả thực hiện các giải pháp phòng ngừa tham nhũng; kết quả phát hiện các hành vi tham nhũng; kết quả xử lý tham nhũng.

Đồng thời, quy định rõ 3 mục đích đánh giá đúng thực trạng công tác PCTN của cấp tỉnh; khuyến khích nỗ lực trong công tác PCTN; xây dựng văn hóa phi tham nhũng; từng bước xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về PCTN.

Và thực hiện nguyên tắc đánh giá đúng quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước về lĩnh vực PCTN; toàn diện, khách quan, trung thực, công khai và minh bạch; việc đánh giá phải căn cứ Bộ chỉ số và tài liệu đánh giá.

Dự thảo Thông tư còn thống nhất một số khái niệm được sử dụng như đánh giá công tác PCTN; thu thập, tổng hợp, phân tích, đo lường (bằng chấm điểm) mức độ thực hiện công tác lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý và kết quả thực hiện các hoạt động phòng ngừa, phát hiện, xử lý tham nhũng theo nội dung, phương pháp quy định tại Bộ chỉ số.

Đối với nội dung quy định về Bộ chỉ số đánh giá công tác PCTN, Dự thảo Thông tư dành 1 chương quy định cụ thể, chi tiết về Bộ chỉ số; căn cứ xây dựng; kết cấu Bộ chỉ số và trách nhiệm ban hành Bộ chỉ số.

Bộ chỉ số đánh giá công tác PCTN là hệ thống tiêu chí cụ thể hóa các chủ trương của Đảng, quy định của pháp luật, chỉ đạo, điều hành của Chính phủ về PCTN, thang điểm, phương pháp tính, yêu cầu tài liệu chứng minh nhằm đánh giá toàn diện, khách quan kết quả thực hiện công tác PCTN cấp tỉnh.

Đối với việc tổ chức đánh giá, Chương này được chia thành 2 Mục quy định cụ thể về việc tổ chức đánh giá. Mục 1 quy định trách nhiệm của UBND cấp tỉnh tiến hành lập kế hoạch, triển khai công tác tự đánh giá. Mục 2 quy định trách nhiệm của TTCP trong việc thẩm tra, rà soát trên cơ sở điểm tự đánh giá và hồ sơ, tài liệu đánh giá của cấp tỉnh; tổng hợp, công bố kết quả đánh giá; xây dựng cơ sở dữ liệu về PCTN.

Về yêu cầu hồ sơ, tài liệu đánh giá, Dự thảo Thông tư xác định phải làm rõ các yêu cầu về nguồn tài liệu cung cấp để việc tự đánh giá đạt hiệu quả mong muốn. Theo đó, cần quy định cụ thể, rõ ràng hồ sơ, tài liệu đánh giá phải đúng yêu cầu, nội dung, phạm vi và được tập hợp đầy đủ, sắp xếp theo thứ tự quy định các tiêu chí của Bộ chỉ số; thủ trưởng cơ quan, tổ chức, đơn vị phải chịu trách nhiệm về tính chính xác, trung thực của hồ sơ, tài liệu đánh giá do cơ quan, tổ chức, đơn vị mình cung cấp.

Đối với nội dung tổ chức tự đánh giá, dự thảo thông tư quy định về cách thức tự đánh giá và thời hạn tự đánh giá. UBND cấp tỉnh phối hợp với các cơ quan, tổ chức, đơn vị có liên quan thành lập tổ chuyên gia. Căn cứ hồ sơ, tài liệu đánh giá đối chiếu với các tiêu chí, thang điểm quy định tại Bộ chỉ số, tổ chuyên gia giúp UBND cấp tỉnh thực hiện việc tự đánh giá thuộc phạm vi trách nhiệm, thẩm quyền quản lý của mình. Kết quả tự đánh giá và hồ sơ đánh giá được hoàn thành và gửi về TTCP trước ngày 30/4 hàng năm.

Hồ sơ, tài liệu tự đánh giá do thanh tra cấp tỉnh có trách nhiệm giúp UBND cấp tỉnh lưu trữ và khai thác khi có yêu cầu của cấp có thẩm quyền. TTCP có trách nhiệm giúp Chính phủ trong việc thẩm tra kết quả tự đánh giá; tổng hợp, xây dựng, công bố báo cáo kết quả đánh giá.

Nguồn hồ sơ, tài liệu sử dụng dựa trên điểm số tự chấm; đánh giá của UBND cấp tỉnh hoặc là các thông tin, số liệu, kết luận thanh tra, kiểm tra, nắm tình hình của các đơn vị ngành thanh tra.

TTCP có trách nhiệm giúp Chính phủ chủ trì, tổ chức thẩm tra kết quả tự đánh giá trong phạm vi cả nước. Tiếp nhận hồ sơ, tài liệu tự đánh giá của UBND cấp tỉnh; thu thập tài liệu có liên quan đến công tác PCTN cấp tỉnh thông qua hoạt động thanh tra, kiểm tra, đôn đốc và nắm tình hình; tiến hành kiểm tra, xác minh hồ sơ, tài liệu đánh giá; yêu cầu giải trình, làm rõ khi có sự khác biệt về hồ sơ, tài liệu đánh giá và kết quả đánh giá.

Căn cứ kết quả thẩm tra, TTCP tổng hợp, xây dựng báo cáo kết quả đánh giá công tác PCTN cấp tỉnh trong phạm vi cả nước. Chậm nhất vào ngày 30/9 hàng năm, TTCP tiến hành công bố toàn văn, rộng rãi báo cáo kết quả đánh giá công tác PCTN cấp tỉnh.

Lê Nguyên