Việc sắp xếp phải bảo đảm quyền học tập của học sinh, không sáp nhập cơ học chỉ để giảm đầu mối và hoàn thành trước ngày 30/4/2027.

Bộ GD&ĐT xác định lấy người học làm trung tâm, bảo đảm quyền học tập và cơ hội tiếp cận giáo dục. Ảnh minh họa: Thành Công

Mỗi xã có tối thiểu một trường mầm non và một trường phổ thông

Bộ GD&ĐT vừa ban hành Công văn số 4045/BGDĐT-GDPT gửi UBND các tỉnh, thành phố về việc đẩy mạnh sắp xếp mạng lưới các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông và giáo dục thường xuyên công lập phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Theo Bộ GD&ĐT, thời gian qua nhiều địa phương đã chủ động thực hiện chủ trương tinh gọn đơn vị sự nghiệp giáo dục công lập và đạt kết quả tích cực. Tuy nhiên, qua tổng hợp từ các địa phương, nhiều trường vẫn có quy mô nhỏ, manh mún, chưa phù hợp với không gian phát triển và quy mô dân số của đơn vị hành chính mới.

Bên cạnh đó, nhiều nơi chưa thực hiện chuyển mạnh từ tư duy "quản lý giáo dục" sang "quản trị phát triển giáo dục" nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư và chất lượng giáo dục.

Theo mục tiêu đề ra, Bộ GD&ĐT phấn đấu giảm ít nhất 30% đầu mối cơ sở giáo dục công lập hiện có. Việc sắp xếp hướng tới tinh gọn đầu mối quản lý, cơ cấu lại đội ngũ theo hướng giảm biên chế quản lý giáo dục, tăng biên chế trực tiếp giảng dạy; đồng thời giữ ổn định quy mô học sinh tại các điểm trường, phân hiệu, điều phối hiệu quả đội ngũ giáo viên để nâng cao chất lượng dạy và học.

Bộ GD&ĐT yêu cầu việc sắp xếp phải tuân thủ các nguyên tắc chuyên môn và khoa học giáo dục, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội, quy mô dân số và đặc điểm từng vùng miền. Quá trình triển khai không thực hiện sắp xếp một cách cơ học chỉ nhằm giảm đầu mối, mà phải đánh giá tác động, rút kinh nghiệm sau giai đoạn thí điểm trước khi nhân rộng.

Đáng chú ý, Bộ xác định lấy người học làm trung tâm, bảo đảm quyền học tập và cơ hội tiếp cận giáo dục; tạo điều kiện thuận lợi cho học sinh đến trường, không làm phát sinh rào cản về địa lý và chi phí, tuyệt đối không để học sinh vì hoàn cảnh khó khăn mà bỏ học hoặc không đến được trường.

Mỗi đơn vị hành chính cấp xã phải bảo đảm có tối thiểu một trường mầm non và một trường phổ thông. Các địa phương được yêu cầu phấn đấu giảm ít nhất 30% đầu mối cơ sở giáo dục công lập hiện có, đồng thời điều phối hiệu quả đội ngũ giáo viên, bảo đảm chất lượng dạy và học sau khi sắp xếp.

Mỗi đơn vị hành chính cấp xã phải bảo đảm có tối thiểu một trường mầm non và một trường phổ thông. Ảnh minh họa: Thành Công

Hoàn thiện để vận hành ngay từ đầu năm học 2026-2027

Theo lộ trình, từ ngày 1/7/2026, các địa phương thí điểm sáp nhập đầu mối quản lý các cơ sở giáo dục trên cùng địa bàn để hình thành các mô hình trường học quy mô lớn có các phân hiệu, điểm trường và xây dựng mô hình quản trị mới.

Đến trước 30/8/2026, các địa phương phải hoàn thành giai đoạn thí điểm, thiết lập mạng lưới trường lớp phù hợp với địa bàn và quy mô dân số, hoàn thiện bộ máy tổ chức để vận hành ngay từ đầu năm học 2026-2027.

Trước 30/12/2026, các địa phương đánh giá toàn diện kết quả thí điểm, hoàn thiện mô hình quản lý và đề xuất giải pháp triển khai giai đoạn tiếp theo.

Từ 30/3/2027, việc sáp nhập, hợp nhất các cơ sở giáo dục sẽ được triển khai trên diện rộng theo thẩm quyền của địa phương và hoàn thành trước ngày 30/4/2027, bảo đảm hệ thống quản lý, tài chính, tài sản công vận hành đồng bộ, không ảnh hưởng đến hoạt động dạy học.

Để triển khai chủ trương này, Bộ GD&ĐT đưa ra hai mô hình thí điểm.

Mô hình thứ nhất là trường một cấp học quy mô lớn (hoặc trung tâm giáo dục thường xuyên) có các phân hiệu, với một trường chính, các phân hiệu, điểm trường và sử dụng chung bộ máy hành chính gồm hiệu trưởng, các phó hiệu trưởng, kế toán, văn thư, thủ quỹ và các bộ phận hỗ trợ.

Mô hình thứ hai là trường phổ thông nhiều cấp học quy mô lớn, có thể hoạt động tại một hoặc nhiều địa điểm, gồm một trường chính và các phân hiệu với nhiều cấp học, sử dụng chung bộ máy quản lý và hành chính.

Theo Bộ GD&ĐT, các mô hình này phải chuyển trọng tâm từ quản lý sang quản trị, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, giảm thủ tục hành chính, quản lý tập trung về nhân sự, tài chính, tài sản và hồ sơ chuyên môn, đồng thời không làm ảnh hưởng đến quyền học tập của học sinh và chất lượng giáo dục.

Bộ cũng yêu cầu các địa phương xây dựng phương án bố trí, sắp xếp hoặc giải quyết chế độ đối với cán bộ quản lý, giáo viên dôi dư sau sáp nhập; bảo đảm chế độ, phụ cấp theo quy định.

Đồng thời rà soát, bố trí đủ biên chế giáo viên, đầu tư cơ sở vật chất, hạ tầng số, nhà công vụ tại vùng khó khăn và sử dụng linh hoạt đội ngũ giáo viên thông qua điều động, biệt phái hoặc dạy liên trường.

Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh khó khăn, vướng mắc về quy mô trường lớp, định mức nhân sự, cơ cấu đội ngũ hoặc cơ sở vật chất, các địa phương được yêu cầu kịp thời báo cáo Bộ GD&ĐT để được hướng dẫn và làm cơ sở hoàn thiện cơ chế, chính sách.