Lễ phát động hưởng ứng “Ngày Thế giới phòng, chống mua bán người” và “Ngày Toàn dân phòng, chống mua bán người 30/7”. Ảnh: Song Việt

Ngày 30/7, tại Khánh Hòa, Bộ Công an, Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, UBND tỉnh Khánh Hòa và Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh phối hợp tổ chức Lễ phát động hưởng ứng “Ngày Thế giới phòng, chống mua bán người” và “Ngày Toàn dân phòng, chống mua bán người 30/7” với chủ đề “Mắc kẹt sau bẫy lừa đảo”.

Hoạt động nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng về các phương thức, thủ đoạn mới của tội phạm mua bán người, đặc biệt là các hành vi lợi dụng không gian mạng để lừa đảo, dụ dỗ nạn nhân; đồng thời thể hiện quyết tâm của các cấp, ngành trong công tác phòng ngừa, đấu tranh với loại tội phạm này.

Những chiếc bẫy ngày càng tinh vi

Tại Lễ phát động, bà Nguyễn Thị Minh Hương, Phó Chủ tịch Trung ương Hội Phụ nữ Việt Nam cho biết, phụ nữ chiếm tỷ lệ lớn trong số nạn nhân không phải là hiện tượng ngẫu nhiên. Thực tế cho thấy, nhiều đối tượng phạm tội đã lợi dụng nhu cầu tìm kiếm việc làm, mong muốn cải thiện thu nhập hoặc cơ hội xuất khẩu lao động để dụ dỗ nạn nhân bằng những lời mời hấp dẫn trên mạng xã hội.

Nếu trước đây, các đường dây mua bán người chủ yếu hoạt động thông qua môi giới trực tiếp thì hiện nay, không gian mạng đã trở thành "công cụ" đắc lực để tiếp cận, lôi kéo và kiểm soát nạn nhân. Những lời quảng cáo "việc nhẹ, lương cao", tuyển dụng không cần trình độ, hay hứa hẹn cuộc sống sung túc ở nước ngoài đã khiến không ít người, đặc biệt là phụ nữ trẻ, rơi vào bẫy.

Các đại biểu ấn nút phát động hưởng ứng “Ngày Thế giới phòng, chống mua bán người” và “Ngày Toàn dân phòng, chống mua bán người 30/7”. Ảnh: Song Việt

Theo đánh giá của cơ quan chức năng, tội phạm mua bán người đang chuyển dịch mạnh sang môi trường trực tuyến. Các đối tượng sử dụng tài khoản mạng xã hội ảo, ứng dụng nhắn tin mã hóa, thậm chí giả danh doanh nghiệp, người quen để tạo lòng tin trước khi đưa nạn nhân vào các đường dây cưỡng bức lao động hoặc bóc lột tình dục.

Bên cạnh đó, những khó khăn về kinh tế, thiếu việc làm ổn định ở một số địa phương, nhất là vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vẫn là nguyên nhân khiến nhiều người dễ bị lừa gạt. Khi nhu cầu đổi đời quá lớn nhưng kỹ năng nhận diện rủi ro còn hạn chế, các lời mời gọi trên mạng dễ dàng trở thành "chiếc bẫy" nguy hiểm.

Mặc dù công tác đấu tranh đã đạt nhiều kết quả tích cực, song diễn biến của tội phạm cho thấy đây vẫn là cuộc chiến lâu dài. Việt Nam đã liên tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, mở nhiều đợt cao điểm tấn công, giải cứu và hỗ trợ hàng nghìn nạn nhân trong những năm qua. Tuy nhiên, sự thay đổi phương thức hoạt động của tội phạm đang đặt ra yêu cầu phải đổi mới mạnh mẽ cả trong phòng ngừa lẫn đấu tranh.

Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Thứ trưởng Bộ Công an, phát biểu tại Lễ phát động. Ảnh: Song Việt

Chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa

Tại Lễ phát động, Thượng tướng Nguyễn Văn Long, Thứ trưởng Bộ Công an, yêu cầu các bộ, ngành, địa phương phải đi trước một bước trong nhận diện phương thức, thủ đoạn mới của tội phạm, đặc biệt trên không gian mạng, để kịp thời triển khai các biện pháp phòng ngừa, đấu tranh ngay từ sớm, từ xa.

Theo đó, công tác phòng, chống mua bán người cần được gắn chặt với các chương trình phát triển kinh tế - xã hội, giảm nghèo, tạo việc làm và sinh kế bền vững cho người dân, nhất là nhóm yếu thế, phụ nữ, đồng bào dân tộc thiểu số và cư dân vùng sâu, vùng xa. Đây được xem là giải pháp căn cơ nhằm giảm những điều kiện phát sinh tội phạm.

Song song với đó, các chiến dịch truyền thông cần được đổi mới theo hướng dễ tiếp cận, phù hợp với từng nhóm đối tượng. Đặc biệt, việc trang bị "kháng thể số" cho thanh thiếu niên, giúp họ nhận diện các chiêu trò lừa đảo trên mạng xã hội và sử dụng môi trường số an toàn, được xác định là nhiệm vụ cấp thiết trong bối cảnh tội phạm công nghệ cao ngày càng gia tăng.

Các đại biểu tham dự Lễ phát động. Ảnh: Song Việt

Lực lượng chức năng cũng sẽ tiếp tục tập trung đấu tranh, triệt phá các đường dây mua bán người, xử lý nghiêm các đối tượng cầm đầu; đồng thời kịp thời giải cứu, bảo vệ, hỗ trợ nạn nhân tái hòa nhập cộng đồng. Cùng với đó là tăng cường phối hợp giữa các bộ, ngành, địa phương và mở rộng hợp tác quốc tế nhằm nâng cao hiệu quả phòng, chống loại tội phạm xuyên quốc gia này.

Thông điệp được phát đi từ Lễ phát động không chỉ dừng ở các hoạt động hưởng ứng mà còn khẳng định quyết tâm xây dựng một "lá chắn" từ mỗi gia đình, mỗi cộng đồng. Khi người dân được trang bị đầy đủ kiến thức, cảnh giác trước những lời mời gọi trên không gian mạng và chủ động tố giác tội phạm, cuộc chiến phòng, chống mua bán người sẽ có thêm sức mạnh để ngăn chặn những bi kịch ngay từ gốc.