Năm 2008, UBND tỉnh Yên Bái ra quyết định thu hồi 56.196m2 đất nông nghiệp, đất phi nông nghiệp, đất chưa sử dụng của các tổ chức, cá nhân đang quản lý, sử dụng tại các tổ 10; 17 thị trấn Yên Thế, huyện Lục Yên; giao Ban Quản lý dự án đầu tư và xây dựng huyện thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định cư để xây dựng công trình nội thị thị trấn Yên Thế.

Sau đó, UBND tỉnh Yên Bái quyết định điều chỉnh 2.288,3m2 đất trong tổng diện tích 56.196m2 đất thu hồi để xây dựng trụ sở Chi cục thuế huyện Lục Yên. UBND huyện Lục Yên đã ra quyết định điều chỉnh và thu hồi đất của các hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng để xây dưng Trụ sở Chi cục thuế huyện Lục Yên (trong đó, thu hồi 192,5m2 của gia đình bà Mông Thị Hải và 945,5m2 của gia đình ông Nguyễn Văn Luận)
 
Ngày 16/4/2010, UBND huyện Lục Yên ban hành Quyết định số 141/QĐ-UBND phê duyệt dự toán kinh phí bồi thường, hỗ trợ GPMB thực hiện Dự án xây dựng Trụ sở Chi cục thuế huyện. Theo đó, gia đình bà Hải được bồi thường hơn 13,3 triệu đồng; gia đình ông Luận hơn 65,7 triệu đồng. Không đồng ý, bà Hải, ông Luận khiếu nại, không nhận tiền, bàn giao mặt bằng và cho rằng Hội đồng bồi thường GPMB huyện hỗ trợ giá đất nông nghiệp chỉ 37,5 nghìn đồng/m2 là quá thấp.

Theo Thanh tra tỉnh, thửa đất bị thu hồi của gia đình bà Hải, ông Luận là đất trồng lúa hàng năm, được nhà nước giao theo Nghị định 64/1993/NĐ-CP, nằm xen trong khu dân cư. Do lỗi chậm thực hiện việc bồi thường, hỗ trợ của Hội đồng GPMB dẫn đến trong cùng một thửa đất, cùng một quyết định thu hồi đất nhưng một phần đất bồi thường, hỗ trợ thời điểm năm 2009 được tính giá 625 nghìn đồng/m2; một phần đất bồi thường, hỗ trợ năm 2010 chỉ hơn 62 nghìn đồng/m2.

Hơn nữa, UBND huyện Lục Yên áp dụng khoản 1.1 và khoản 1.4 Điều 29 Quyết định số 2/2010/QĐ-UB ngày 21/1/2010 của UBND tỉnh Yên Bái quy định về hỗ trợ đất nông nghiệp bị thu hồi trong khu dân cư để quyết định mức hỗ trợ đất cho gia đình bà Hải, ông Luận 37,5 nghìn đồng/m2 là chưa chính xác. Với hành vi không nhận tiền bồi thường và không bàn giao đất đúng thời hạn, UBND thị trấn đã xử phạt tiền 1,2 triệu đồng đối với bà Hải, ông Luận, UBND huyện tổ chức cưỡng chế là chưa phù hợp với thực tế và tính chất mức độ vi phạm.

Cũng theo Thanh tra tỉnh, trong trường hợp này UBND huyện phải áp dụng khoản 2 Điều 21 Nghị định 69/2009/NĐ-CP: “Hộ gia đình, cá nhân khi bị thu hồi đất nông nghiệp trong địa giới hành chính phường trong khu dân cư thuộc thị trấn, khu dân cư nông thôn; thửa đất nông nghiệp tiếp giáp với ranh giới phường, ranh giới khu dân cư thì ngoài việc được bồi thường theo giá đất nông nghiệp còn được hỗ trợ bằng 20% - 50% giá đất ở trung bình của khu vực có đất bị thu hồi theo quy định trong bảng giá đất của địa phương, diện tích được hỗ trợ không quá 5 lần hạn mức giao đất ở tại địa phương”. Áp dụng quy định này thì mức hỗ trợ xấp xỉ bằng mức hỗ trợ đã được phê duyệt thanh toán thời điểm năm 2009.

Chủ tịch UBND tỉnh Hoàng Thương Lượng đã ra quyết định sửa đổi Quyết định số 141/QĐ-UBND ngày 16/4/2010; yêu cầu UBND huyện chỉ đạo Hội đồng GPMB huyện Lục Yên áp dụng khoản 2 Điều 21 Nghị định 69/2009/NĐ-CP với mức hỗ trợ bằng 30% giá đất ở trung bình của khu vực có đất bị thu hồi để tính toán mức hỗ trợ về đất nông nghiệp bị thu hồi trong khu dân cư để xây dụng công trình trụ sở Chi cục thuế huyện Lục Yên cho các gia đình và miễn hình phạt tiền đối với bà Hải, ông Luận.

Hồng Hà