*Ước tính Nhà nước thất thoát khoảng trên 10 tỷ đồng từ cuộc đấu giá.

Trong đó phải kể đến việc cuối năm 2010, lãnh đạo huyện đã ra quyết định đấu giá quyền sử dụng đất (QSDĐ) tạo vốn xây dựng cơ sở hạ tầng xã Phượng Mao với giá khởi điểm chỉ bằng khoảng 1/2 giá trị thực tế. Sau khi đem ra đấu giá, giá đấu thành công chỉ cao hơn giá được duyệt khoảng 50.000 - 60.000 đồng/m2.

Ngày 5/12/2009, UBND xã Phượng Mao và UBND huyện Quế Võ đều có các văn bản đề nghị cấp có thẩm quyền xin được xây dựng quy hoạch khu nhà ở để đấu giá QSDĐ tạo vốn xây dựng cơ sở hạ tầng cho xã với diện tích 1.450m2 tại khu nghĩa trang liệt sĩ (đã được di dời sang khu mới), nằm kề khu dân cư sát quốc lộ 18. Đề xuất này đã được UBND tỉnh đồng ý, cho phép các sở, ngành liên quan thực hiện. Sau khi triển khai các bước cần thiết (khảo sát lập quy hoạch, thẩm định, phê duyệt báo cáo kinh tế kỹ thuật…), diện tích xin được đấu giá bỗng được “nở” thành trên 2.000m2.

Ngày 31/8/2010, UBND tỉnh Bắc Ninh ban hành Quyết định số 1148/QĐ-UBND thu hồi đất để giao UBND xã Phượng Mao triển khai dự án. Tại Điều 2 của quyết định này, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh yêu cầu “UBND huyện Quế Võ chỉ đạo thực hiện bồi thường, hỗ trợ khi thu hồi đất và bàn giao khu đất theo quy định. Sau khi xây dựng hạ tầng xong, trên cơ sở quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất được duyệt, UBND xã Phượng Mao báo cáo UBND huyện Quế Võ để tổ chức đấu giá QSDĐ theo đúng quy định hiện hành”. Thế nhưng, UBND xã Phượng Mao và UBND huyện Quế Võ đã không làm theo chỉ đạo của UBND tỉnh Bắc Ninh. Sau khi đổ đất, san tạm cho phẳng (theo quy hoạch chi tiết, cơ sở hạ tầng của khu đất này phải được san cốt nền, xây dựng đường giao thông nội bộ, làm cống thoát nước…), ngày 14/10/2010 UBND huyện Quế Võ đã thành lập Hội đồng Định giá tài sản, rồi ra quyết định phê duyệt giá khởi điểm để thực hiện đấu giá QSDĐ khu đất trên. Theo đó, khu đất có 20 lô, được chia thành 3 làn có giá khởi điểm dao động từ 5,9 - 9,6 triệu đồng/m2 (làm tròn). Một tháng sau, ông Nguyễn Ngọc Thanh, Chủ tịch UBND huyện Quế Võ đã ký hợp đồng với Trung tâm Dịch vụ bán đấu giá tài sản tỉnh Bắc Ninh (thuộc Sở Tư pháp tỉnh Bắc Ninh) ủy quyền toàn bộ việc đấu giá khu đất.

Theo đánh giá của một số chuyên gia pháp lý, việc Chủ tịch UBND huyện Quế Võ ký hợp đồng ủy quyền cho Trung tâm Dịch vụ bán đấu giá tài sản tỉnh Bắc Ninh giao toàn bộ việc đấu giá (bao gồm cả việc chuẩn bị hồ sơ, tổ chức, điều hành phiên đấu giá… và cấp giấy chứng nhận trúng đấu giá) là không phù hợp với các quy định của pháp luật. Bởi lẽ, Trung tâm Dịch vụ bán đấu giá tài sản tỉnh Bắc Ninh chỉ có thể làm  công tác chuẩn bị cho phiên đấu giá, còn người điều hành, giám sát và công nhận việc trúng đấu giá phải do Hội đồng Đấu giá huyện Quế Võ thực hiện.

Ngày 29/12/2010, thực hiện sự ủy quyền trên, Trung tâm Dịch vụ bán đấu giá tài sản tỉnh Bắc Ninh đã tổ chức cuộc bán đấu giá. Tại cuộc đấu giá này, chỉ có 5 người tham gia (là các ông Nguyễn Vân Bốn, Nguyễn Vân Điệt, Nguyễn Thành Hùng, Vũ Hoàng Sơn và Nguyễn Đình Thặng, đều là người thôn Mao Rộc, xã Phượng Mao, đa số trong đó là anh em ruột, họ hàng với nhau). Xem xét kết quả trúng giá, chúng tôi thấy có nhiều điểm đáng ngờ, biểu hiện của việc thông thầu, "dìm" giá. Cụ thể, từ lô số 1 - 7 (làn ngoài, giáp quốc lộ 18) có giá sàn bằng nhau (8.328.800 đồng/m2). Ông Bốn trúng 4 lô ở các đợt đấu giá lần 1, 2, 4, 7. Đợt đấu giá lần 1, ông Bốn trúng vì trả cao hơn giá sàn 50.000 đồng/m2. 3 lần đấu trúng sau, ông Bốn đều trả bằng nhau là cao hơn giá sàn 61.200 đồng/m2. Tại 4 đợt đấu này, các ông Điệt, Sơn, Thặng, Hùng đều trả bằng giá sàn. Vẫn ở làn 1, 3 đợt đấu còn lại được ông Bốn trả bằng giá sàn để “thua”, khiến các ông Điệt, Hùng lần lượt trúng vì trả bằng giá ông Bốn đã trả trước đó (là cao hơn giá sàn 61.200 đồng/m2). "Kịch bản" này tiếp tục được “diễn” ở các lô sau đó. Kết quả, ông Bốn trúng 12 lô, ông Điệt trúng 4 lô, ông Hùng trúng 4 lô. Tuy nhiên, theo tìm hiểu của PV, giá đất lân cận khu đất này dao động từ 15 - 20 triệu/m2, cao gấp đôi giá đấu thầu thành công tại đây. Nhẩm tính, với cách đấu giá này, Nhà nước đã bị thất thoát khoảng trên 10 tỷ đồng.

Làm việc với ông Nguyễn Vân Phú, Chủ tịch UBND xã Phượng Mao, chúng tôi được biết: Do có nhu cầu làm một số công trình công ích trong xã (trường học, chợ, hội trường) nên xã tìm nguồn tiền với chủ trương "đổi đất lấy hạ tầng". Nghĩa trang liệt sĩ của xã được xây dựng từ những năm 1990, nằm sát quốc lộ 18. Sau khi Nhà nước cho nâng cấp quốc lộ 18, khu nghĩa trang trở nên thấp, trũng, thường xuyên úng lụt mỗi khi mưa to, hơn nữa, lại nằm sát đường nên không an toàn cho bà con mỗi khi tới viếng thăm tập trung vào các ngày lễ lớn… Bởi vậy, Cty Quế Dương do ông Nguyễn Vân Bốn làm Giám đốc đã đứng ra xin được ứng trước tiền để chuyển và xây dựng nghĩa trang ở địa điểm mới. Số tiền này sẽ được trừ vào tiền ông Bốn đấu giá QSDĐ nghĩa trang cũ. Theo tính toán của xã, khu đất nghĩa trang có giá khoảng 6,5 tỷ đồng. Ngoài công trình di chuyển, xây dựng nghĩa trang mới, Cty Quế Dương tiếp tục bỏ tiền của mình (cho xã vay) xây dựng tiếp trường học, chợ…

Theo ông Phú, chủ trương đổi đất lấy hạ tầng này đã được lãnh đạo huyện đồng ý giao cho xã làm nên Cty Quế Dương mới triển khai. Tuy nhiên, vào thời điểm năm 2010, khi nghĩa trang đã chuyển và xây dựng xong, các công trình khác đã và đang được Cty Quế Dương tiếp tục làm và cần phải giao đất cho ông Bốn thì huyện không đồng ý cho xã bán đất nữa. (Theo quy định, việc này phải do huyện đảm nhiệm, thông qua một đơn vị có chức năng tổ chức đấu giá). Phân tích "thiệt - hơn", nếu xã đứng ra bán cho ông Bốn, tuy chỉ được hơn 6,5 tỷ đồng, nhưng tất cả sẽ là của xã, còn nếu bán đấu giá như huyện chỉ đạo thì xã chỉ được nhận lại 30% giá trị tiền đấu giá được. Kết quả, sau khi đấu giá, tổng giá trị khu đất được nâng lên thành khoảng 12 tỷ đồng, nhưng xã chỉ được khoảng 4 tỷ, "thiệt quá!", ông Phú nói. Như vậy, số tiền này chỉ đủ trả ông Bốn tiền di chuyển, xây dựng nghĩa trang. Còn các công trình trường học, nhà hội trường do Cty ông Bốn xây cho xã nợ thì chưa biết lấy tiền đâu để trả.

Tiếp tục hành trình đi tìm câu trả lời cho những điều bất bình thường kể trên, chúng tôi liên lạc với lãnh đạo huyện Quế Võ, nhưng nhận được câu trả lời: Bận chuẩn bị cho công tác bầu cử HĐND và Quốc hội, chưa tiếp được. Cầm các tài liệu liên quan tới dự án xây dựng quy hoạch khu nhà ở để đấu giá QSDĐ tạo vốn xây dựng cơ sở hạ tầng cho xã Phượng Mao tới gặp lãnh đạo Sở Tài chính tỉnh Bắc Ninh thì họ đều “ngạc nhiên” vì chưa hề biết việc này. Ông Nguyễn Xuân Khánh, Phó Trưởng Phòng Quản lý giá, Sở Tài chính cho biết: “Theo quy định, huyện sẽ lập phương án về giá khởi điểm để đấu giá. Sau đó, toàn bộ hồ sơ sẽ được gửi UBND tỉnh duyệt (gồm các ngành: Tài nguyên & Môi trường, Xây dựng, Thuế và Tài chính họp duyệt, tham mưu UBND tỉnh ra quyết định). Tuy nhiên, chúng tôi không hề biết về việc đấu giá này”.

Sau nhiều lần liên lạc, đặt lịch làm việc (qua điện thoại) với lãnh đạo huyện Quế Võ không thành, ngày 30/5/2011, Báo Thanh tra đã có Công văn số 429 đề nghị Chủ tịch UBND huyện Quế Võ sắp xếp buổi làm việc làm rõ nội dung trên vào ngày 2/6/2011. Tuy nhiên, UBND huyện Quế Võ xử lý công văn bằng cách gọi điện cho Báo Thanh tra lùi buổi làm việc sau 1 tuần. Tới nay, đã gần một tháng trôi qua, UBND huyện Quế Võ vẫn không thực hiện việc tiếp báo chí.

Đề nghị UBND huyện Quế Võ sớm tổ chức buổi làm việc với Báo Thanh tra. Đồng thời, đề nghị UBND tỉnh Bắc Ninh chỉ đạo các cơ quan chức năng vào cuộc để làm rõ các nội dung trên.

Nam Hà