Bản Khau Vai - nơi diễn ra chợ tình - Ảnh: T.X.

Ông Thương nói: “Năm năm trước, tỉnh Hà Giang đã lập hồ sơ gửi lên Cục Di sản, Bộ VH-TT&DL đề nghị xếp hạng chợ tình Khau Vai là di tích cấp quốc gia. Tuy nhiên, chợ tình Khau Vai lúc đó chưa quy hoạch được đất đai, thống kê về văn hóa tộc người. Bộ VH-TT&DL có đề nghị bổ sung, trong khi chờ đợi cần phải có sự ghi nhận. Do đó, bộ cũng đồng ý bằng văn bản là lập hồ sơ công nhận di tích cấp tỉnh trước, sau đó khi đủ điều kiện sẽ nâng cấp lên”.

Một kế hoạch “cải tạo” chợ tình nổi tiếng này trở thành điểm du lịch văn hóa quan trọng của tỉnh Hà Giang cũng đã được vạch ra. Ông Thương cho biết: “Sắp tới, chúng tôi sẽ tiến hành trùng tu miếu Ông, miếu Bà cho xứng tầm. Khu chợ cổ trên 90 năm cũng sẽ được phục hồi song song với việc di dân để tạo mặt bằng rộng cho du khách về tham gia lễ hội.

Bên cạnh đó, chúng tôi sẽ tiến hành xây dựng các nhà nghỉ, nhà khách để phục vụ khách ở xa về dự chợ tình, làm đường từ trung tâm huyện Mèo Vạc vào Khau Vai... Dự kiến kế hoạch này sẽ hoàn thành vào năm 2015”.

Chợ tình Khau Vai hay còn gọi là chợ tình Phong Lưu có lịch sử hơn 90 năm nay, mỗi năm chỉ diễn ra một lần tại bản Khau Vai (xã Khau Vai, huyện Mèo Vạc, Hà Giang). Đó là phiên chợ của những đôi trai gái người Mông, Tày, Nùng, Giáy... yêu nhau nhưng không nên duyên chồng vợ mỗi năm gặp nhau một lần ở Khau Vai.

Chợ tình Khau Vai bắt đầu từ đêm 26 và kết thúc vào chiều tối 27-3 âm lịch. Sau này chợ tình Khau Vai còn là nơi hẹn hò của các đôi trai gái, thu hút nhiều du khách trong và ngoài nước.

TTO