Một đường phố ở Lagos, Nigeria. Ảnh: Zouzou Wizman, Wikimedia Commons

Giữ cương vị lãnh đạo đất nước từ năm 1993 đến khi qua đời vào năm 1998, ông Sani Abacha bị cáo buộc biển thủ khoảng 2,2 tỷ USD từ Ngân hàng Trung ương Nigeria.

Trong khi ông Atiku Bagudu, Thống đốc hiện tại của bang Kebbi (Tây Bắc Nigeria), chính trị gia cấp cao của Đảng cầm quyền APC, là người đã giúp ông Abacha và gia đình ông tham ô, tống tiền, biển thủ hàng tỷ đồng từ Chính phủ Nigeria và những người khác.

Cụ thể, ông Bagudu đã giúp rửa những khoản tiền này thông qua các tổ chức tài chính tại Mỹ, Địa hạt Jersey, và mua trái phiếu được hỗ trợ bởi Mỹ.

Là một Thống đốc đương nhiệm, ông Bagudu hiện được miễn trừ khỏi bị truy tố, mặc dù trước đó ông đã bị bắt ở Mỹ năm 2003 vì có vai trò trong vụ rửa tiền của Abacha và phải ngồi tù 6 tháng.

Sau đó, ông Bagudu đã đạt được một thỏa thuận với Chính quyền Mỹ và Jersey, trả lại hơn 163 triệu USD là số tài sản bị cáo buộc rửa tiền cho Nigeria, để đổi lấy việc thoát khỏi thủ tục tố tụng từ Jersey. Trở về Nigeria, thật đáng ngạc nhiên, ông Bagudu chưa bao giờ bị hỏi về những liên đới tới vụ việc biển thủ của cố Tổng thống Abacha.

Mỹ hiện đang tìm cách để thu hồi 177 triệu USD bị rửa trong các quỹ có tên Bagudu và người thân của ông là thụ hưởng. Tuy nhiên, theo thỏa thuận đạt được năm 2003 với Chính quyền của cựu Tổng thống Olusegun Obasanjo, ông Bagadu lại là người được hưởng khoản tiền này khi chúng được trả lại cho Nigeria.

Và chính quyền Tổng thống Buhari dự định sẽ tôn trọng thỏa thuận này, trả lại khoảng 100 triệu USD cho Thống đốc Bagadu.

Tổ chức Minh bạch Quốc tế tại Nigeria và các tổ chức xã hội dân sự khác lo ngại, nếu các hành động quyết liệt không được thực hiện, Chính phủ Nigeria sẽ mất đi hàng tỷ USD tiềm năng thu hồi từ tham nhũng, trong bối cảnh kinh tế đất nước còn gặp nhiều khó khăn, đói nghèo, thiếu các dịch vụ thiết yếu vẫn đang bủa vây cuộc sống của người dân trong nước.

Ngọc Anh