Thanh tra huyện Lạc Thủy hội ý rút kinh nghiệm sau mỗi buổi tiếp dân. Ảnh: Hồng Bài

Ông Vũ Duy Hưng, Chánh Thanh tra huyện Lạc Thủy cho biết: Năm 2012, số công dân đến UBND các cấp đề nghị, phản ánh, KN, TC là 385 lượt. Trong quý I/2013, Thanh tra huyện chưa nhận một đơn thư, tiếp một công dân nào đến Phòng Tiếp công dân UBND huyện để KN, TC.

Thực tế cho thấy, đơn thư KN, TC của công dân phản ánh chủ yếu là việc hỗ trợ, đền bù giải phóng mặt bằng các dự án; cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; chính sách hỗ trợ người nghèo; khai thác khoáng sản... Có một số vụ KN kéo dài, đông người, vượt cấp, gây bức xúc trong dư luận và nhân dân địa phương.

 Một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên là do việc thụ lý, giải quyết đơn thư của các cấp, cơ quan chuyên môn không dứt điểm, có nội dung giải quyết không đúng với bản chất vụ việc, làm cho công dân càng thêm bức xức.

Lãnh đạo Thanh tra huyện Lạc Thủy đã “bắt mạch” trúng “bệnh”, từ đó tìm đúng “thuốc” để “chữa trị”. Đó là tập trung nâng cao chất lượng công tác tiếp công dân; tăng cường công tác đối thoại giữa chính quyền, cơ quan chức năng với công dân. Đi đôi với đó là làm thường xuyên, làm thật tốt công tác tuyên truyền chủ trương chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước cho nhân dân; thực hiện tốt quy chế dân chủ trong tất cả các lĩnh vực kinh tế - xã hội. Đặc biệt là trong việc thu hồi, bồi thường, hỗ trợ tái định cư khi thu hồi đất, tài sản trên đất của công dân để giao cho doanh nghiệp.

Chánh Thanh tra Vũ Duy Hưng khẳng định: “Người dân sẵn sàng hiến hàng trăm, hàng ngàn m² đất, chặt phá hàng vạn cây ăn quả, cây lấy gỗ của gia đình mình để xây dựng công trình phúc lợi, phát triển kinh tế ở địa phương mà không đòi hỏi, suy tính hơn thiệt, khi người dân được bàn thông, hiểu rõ, biết được giá trị mà mình đóng góp xây dựng. Ngược lại, họ cũng đòi bằng được quyền lợi của mình dù chỉ là 1 m² đất, 1 cây nhãn, cây bưởi khi bị thu hồi mà không được biết hoặc không biết rõ giá trị, lợi ích cái mình “bị mất”. Vì vậy, khi xác minh giải quyết KN, TC của công dân, người cán bộ thanh tra phải hiểu hết, hiểu đúng bản chất vụ việc, hoàn cảnh của người KN, TC. Công tác tiếp dân, đối thoại với dân sẽ giải quyết được những vấn đề trên”.

Ông Hưng dẫn PV sang Phòng Tiếp công dân của UBND huyện. Căn phòng tuy không rộng nhưng được xếp đặt gọn gàng, đẹp, đủ bàn ghế, nước uống, trên mỗi bàn có tập giấy trắng, bút viết. “Nhiều người đến KN chỉ cầm lá đơn, khi cần trình bày thêm nội dung KN hay giải trình rõ hơn vụ việc thì đã có giấy bút trên bàn. Một điều rất nhỏ nhưng gây ấn tượng mạnh vào tâm tư, tình cảm, ý thức của người đến KN là việc đón tiếp của cán bộ, nhân viên làm công tác tại Phòng Tiếp công dân. Đó là sự niềm nở, chu đáo từ lời nói đến việc làm, như pha trà, mời nước công dân”, ông Hưng cho biết.

Đơn cử, một số hộ dân thôn Tiên Lữ, xã An Bình, đến KN về việc Công ty Khai thác khoáng sản Hòa Bình khai thác quặng Atimon gây ảnh hưởng môi trường, đời sống của người dân. Khi đến UBND huyện, nét mặt ai cũng căng thẳng, bức xúc. Nhưng khi vào Phòng Tiếp công dân, được cán bộ thanh tra tiếp đón, nhận đơn, nghe đại diện đoàn trình bày nội dung KN... lúc ra về ai cũng hồ hởi, vui vẻ.

Đoàn công dân thôn Liên Sơn, xã Khoan Dụ, đến KN về 22 lò gạch thủ công, sản xuất gạch gây ô nhiễm môi trường nặng khu dân cư. Khi đến, nét mặt, thái độ của họ tưởng như sẽ làm ầm ĩ cả khu UBND huyện, nhưng khi được cán bộ thanh tra tiếp đón, lắng nghe và cùng trao đổi bàn bạc hướng giải quyết các lò gạch gây ô nhiễm thì mọi người hể hả ra về.

Điều quan trọng là, UBND huyện, mà trực tiếp là Chủ tịch UBND huyện, ngoài việc giữ đúng nền nếp lịch tiếp dân hàng tháng vào các ngày 10 và 20, còn sẵn sàng tiếp dân bất cứ lúc nào khi dân đòi hỏi. Được biết, có những hôm, Chủ tịch UBND huyện đang họp, nhưng công dân yêu cầu gặp, liền xin phép hội nghị để tiếp dân. Đây là phong cách làm việc, tinh thần trách nhiệm với công việc được người dân kính trọng.

Cán bộ thanh tra được giao nhiệm vụ làm công tác tiếp dân ở Thanh tra huyện Lạc Thủy là người có năng lực, trình độ chuyên môn giỏi, có tài về công tác dân vận, niềm nở, hòa nhã, có tinh thần trách nhiệm cao. Anh Bùi Thanh Sơn, Phó Chánh Thanh tra huyện Lạc Thủy, chia sẻ: Khi tiếp công dân là điều kiện tốt nhất để nắm bắt vụ việc, hiểu tâm tư nguyện vọng của người dân. Đồng thời là cơ hội để tuyên truyền chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước cho người dân. Nếu tiếp công dân một cách nhiệt tình, chân thành, cởi mở, sẽ nhận lại được sự chân thành của người KN. Cả hai bên, người KN và người giải quyết KN hiểu nhau, thật lòng với nhau thì vụ việc sẽ được giải quyết nhanh, đúng, hiệu quả. Như vậy sẽ chấm dứt KN kéo dài, vượt cấp.

Từ năm 2012, Thanh tra huyện Lạc Thủy đã đặt việc đối thoại lên hàng đầu trong công tác giải quyết KN, TC. Ông Phạm Quang Vinh, Chủ tịch UBND huyện Lạc Thủy cho biết: Đối thoại là hình thức dân chủ nhất, hiệu quả nhất trong việc giải quyết KN, TC của công dân. Vì trong đối thoại cả hai (chính quyền và người KN) đều phải đưa ra bằng chứng để chứng minh đúng, sai. Qua đó, hiểu rõ hơn diễn biến vụ việc để khi người lãnh đạo đưa ra kết luận vụ việc đúng, đủ, thuyết phục và có lý có tình. “Bài học rút ra từ thực tế ở Lạc Thủy là: Kết luận thanh tra nếu chỉ nặng về lý, coi nhẹ cái tình thì không thể dứt điểm KN, TC để dân tâm phục khẩu phục” - Chủ tịch UBND huyện Lạc Thủy nói.

Vụ KN của công dân thôn Tiên Lữ, xã An Bình là một thí dụ. Năm 2011, một số dân trong thôn đã khiếu kiện vượt cấp, tổ chức đông người đem đơn lên Thanh tra Chính phủ, Trụ sở Tiếp công dân của Trung ương Đảng và Nhà nước, chỉ vì Cty Khai thác khoáng sản Hòa Bình khai thác quặng Atimon gây ô nhiễm môi trường. Năm 2012, UBND huyện, Thanh tra huyện phải tổ chức 2 lần đối thoại với dân ngay tại thôn. Sau đó, thành lập đoàn thanh tra xác minh vụ việc, rồi tiếp tục đối thoại với dân lần 3 tại thôn. Qua đối thoại, tìm ra được lỗi của từng cấp, từng ngành, lỗi của người dân. Từ đó có hướng giải quyết đúng, được dân đồng tình.

Vụ bà Bùi Thị Ngợi, thị trấn Thanh Hà, KN về việc đền bù khi thu hồi đất làm đường Hồ Chí Minh. Vụ KN kéo dài nhiều năm chưa giải quyết dứt điểm. Năm 2012, Chủ tịch UBND huyện Lạc Thủy quyết định trực tiếp về thị trấn Thanh Hà xác minh vụ việc, sau đó đối thoại với hộ bà Ngợi. Qua đối thoại, đã cho thấy nội dung KN của bà Ngợi là đúng. Ban Bồi thường giải phóng mặt bằng huyện Lạc Thủy đã trả lại quyền lợi cho hộ bà Ngợi.

Từ vụ việc ở thôn Tiên Lữ và hộ bà Ngợi đã có tác động lớn đến nhân dân trong huyện. Đây cũng là một nguyên nhân làm giảm tình hình, vụ việc kiến nghị, KN, TC trên địa bàn trong những tháng cuối năm 2012 và đầu năm 2013 ở Lạc Thủy.

Nói về thành tích năm 2012, ông Vũ Duy Hưng cho biết: Qua thanh tra đã phát hiện tồn tại, sai phạm về kinh tế trên 816 triệu đồng. Thanh tra trên lĩnh vực đầu tư xây dựng đã phát hiện sai phạm trên 607 triệu đồng. Thanh tra huyện đã sử lý 51 đơn KN, TC, phát hiện sai phạm, thu hồi gần 112 triệu đồng; bảo vệ quyền lợi cho 2 công dân.

Từ đầu năm 2013 đến nay, trên địa bàn huyện không có vụ việc KN, TC phức tạp, chủ yếu là đơn công dân hỏi, kiến nghị một số vụ việc về đất đai, chế độ hỗ trợ bồi thường đất, tài sản trên đất.

“Trong thời gian tới, Thanh tra Lạc Thủy sẽ chú trọng hơn nữa công tác tiếp dân, đối thoại với dân để giải quyết KN, TC ngay tại cơ sở xã, thị trấn; hạn chế đến mức thấp nhất vụ khiếu kiện, TC đông người, vượt cấp để giữ vững danh hiệu đơn vị lá cờ đầu của ngành Thanh tra tỉnh Hòa Bình” - Chánh Thanh tra Vũ Duy Hưng bày tỏ quyết tâm.

  Hồng Bài