Nợ xấu tại 27 ngân hàng tăng gần 48.000 tỷ đồng sau nửa đầu năm. Ảnh: Ngọc Thạch

Xử lý hơn 141.000 tỷ đồng nợ xấu

Theo Ngân hàng Nhà nước (NHNN), trong 6 tháng đầu năm 2026, toàn hệ thống tổ chức tín dụng (TCTD) đã xử lý khoảng 141.400 tỷ đồng nợ xấu, giảm 17,5% so với cùng kỳ năm trước.

Trong đó, xử lý bằng dự phòng rủi ro đạt 98.020 tỷ đồng, chiếm 62,2% tổng số nợ xấu được xử lý và tăng 1,91% so với cùng kỳ. Đến cuối tháng 6/2026, tỷ lệ nợ xấu nội bảng của toàn hệ thống ở mức 3,31%, giảm từ 3,44% cuối năm 2025. Nếu không tính 5 ngân hàng đang được kiểm soát đặc biệt, tỷ lệ này còn 1,51%.

Nếu tính thêm nợ xấu đã bán cho Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) nhưng chưa được xử lý, thu hồi và các khoản nợ tiềm ẩn trở thành nợ xấu, tỷ lệ toàn hệ thống ở mức 3,77%, giảm so với 3,97% cuối năm 2025. Không tính 5 ngân hàng đang được kiểm soát đặc biệt, tỷ lệ này là 1,7%.

NHNN cho biết các TCTD đang triển khai nhiều giải pháp kiểm soát nợ xấu, từ cơ cấu lại hoạt động gắn với hạn chế nợ xấu phát sinh đến tăng cường thanh tra, giám sát việc phân loại nợ, trích lập dự phòng và cấp tín dụng.

Cùng với đó, VAMC được định hướng nâng cao hiệu quả mua, bán và xử lý nợ xấu theo cơ chế thị trường. Các TCTD tiếp tục được yêu cầu đẩy mạnh thu hồi nợ và xử lý tài sản bảo đảm.

Nợ xấu tại nhiều ngân hàng tăng

Dù tỷ lệ nợ xấu toàn hệ thống giảm, diễn biến tại nhóm ngân hàng niêm yết và đăng ký giao dịch lại cho thấy áp lực vẫn đáng chú ý. Tại 27 ngân hàng được thống kê, tổng nợ nhóm 3-5 đến cuối tháng 6 vượt 310.000 tỷ đồng, tăng gần 48.000 tỷ đồng, tương đương khoảng 18% so với cuối năm 2025. Tỷ lệ nợ xấu bình quân tăng từ 1,85% lên 2,01%.

Mức tăng không đồng đều giữa các ngân hàng. Một số nhà băng ghi nhận nợ xấu tăng trên 30%, trong khi một số đơn vị khác đã thu hẹp quy mô nợ xấu. Điều này cho thấy chất lượng tài sản tiếp tục có sự phân hóa.

Theo VDSC, áp lực trích lập dự phòng nhiều khả năng gia tăng trong nửa cuối năm 2026 và đây là rủi ro lớn đối với tăng trưởng lợi nhuận ngành ngân hàng, đặc biệt ở nhóm có tỷ lệ bao phủ nợ xấu dưới 60%.

VDSC cho rằng cần theo dõi diễn biến nợ nhóm 2, khả năng thu hồi nợ ngoại bảng và việc củng cố bộ đệm dự phòng tại các ngân hàng có tốc độ hình thành nợ xấu ròng cao.

Trong khi đó, SSI Research đánh giá kết quả kinh doanh ngành ngân hàng nửa đầu năm vẫn tích cực nhờ tăng trưởng tín dụng, biên lãi ròng (NIM) phục hồi và thu nhập phí cải thiện.

Theo SSI, sau giai đoạn đa dạng hóa danh mục tín dụng trong quý I, hoạt động cho vay trong quý II có xu hướng trở lại các lĩnh vực cốt lõi. Nhóm ngân hàng còn dư địa tín dụng tiếp tục đẩy mạnh cho vay bất động sản của chủ đầu tư, thương mại, bán buôn - bán lẻ và dịch vụ tài chính.

Nguồn: SSI Research.

SSI Research cũng cho biết nợ xấu toàn ngành tăng 21,4% từ đầu năm và tỷ lệ bao phủ nợ xấu giảm còn khoảng 83% trong quý II, từ 86% quý I và 95% cùng kỳ năm trước.

Theo SSI, tỷ lệ nợ xấu quý II đã lên mức cao nhất kể từ năm 2020. Trong nửa cuối năm, NIM có thể chịu sức ép khi chi phí vốn tăng và nhu cầu vốn trung, dài hạn gia tăng.

Dù vậy, SSI vẫn kỳ vọng lợi nhuận ngành ngân hàng tiếp tục tăng trưởng nhờ tín dụng duy trì tích cực. Mức độ phân hóa giữa các ngân hàng sẽ phụ thuộc nhiều vào sức mạnh vốn, chất lượng tài sản và khả năng trích lập dự phòng.