Chất lượng FDI nói chung trong thời gian qua chưa cao

TS Đỗ Nhất Hoàng, Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) thừa nhận, những tồn tại, hạn chế của khu vực FDI có nguyên nhân từ sự yếu kém nội tại của nền kinh tế cũng như những hạn chế trong việc hoạch định và thực thi chính sách, pháp luật về đầu tư nước ngoài. Cụ thể: Hệ thống pháp luật chính sách liên quan đến đầu tư chưa động bộ và thiếu nhất quán; cơ sở hạ tầng chưa đáp ứng được nhu cầu phát triển của nền kinh tế; hạn chế về nguồn nhân lực; chưa thực hiện tốt công tác phân cấp quản lý FDI; công tác xúc tiến đầu tư chưa hiệu quả…

Để nâng cao chất lượng dòng vốn FDI vào Việt Nam, theo ông Hoàng cần thực hiện tốt 3 khâu đột phá đó là: Hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, trọng tâm là tạo lập môi trường cạnh tranh bình đẳng và cải cách hành chính. Cải thiện môi trường đầu tư theo hướng ngày càng minh bạch, thông thoáng và hấp dẫn nhằm huy động mạnh mẽ mọi nguồn lực cho đầu tư phát triển. Phát triển nhanh nguồn nhân lực, nhất là nguồn lao động chất lượng cao và xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ và hiện đại như: Đường cao tốc, cảng biển, cảng hàng không, giao thông đô thị…

Theo dự báo của GS. TSKH Nguyễn Mại, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp FDI, nhu cầu và khả năng thu hút FDI của chúng ta đang rất lớn, khoảng 13 - 14 tỷ USD/năm 2014 - 2015 và khoảng 21 - 22 tỷ USD/năm 2019 - 2020. Để vừa tăng được số lượng vừa bảo đảm chất lượng trong thu hút FDI, phải sửa đổi, bổ sung luật pháp, sửa đổi chính sách ưu đãi đầu tư, nâng cao năng lực phản ứng chính sách, hình thành hệ thống thu thập, xử lý thông tin và nâng cao hiệu năng quản lý Nhà nước.

Nhiều chuyên gia cho rằng, để thu hút FDI, cần hoàn thiện hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ khu công nghiệp, khu chế xuất, khu kinh tế, tạo điều kiện thuận lợi cho các D.A FDI hoạt động; tập trung ưu tiên thu hút các ngành nghề, lĩnh vực có hàm lượng công nghệ tiên tiến, thâm dụng vốn, thân thiện với môi trường, các ngành nghề mũi nhọn, đặc biệt ưu tiên công nghệ phụ trợ… Quan trọng không kém là các địa phương phải thực hiện tốt công tác phân cấp quản lý FDI và thu hút FDI có chọn lọc.

Để từng bước cải thiện chất lượng lao động, một trong những yếu tố quan trọng nâng cao chất lượng dòng vốn FDI, theo ông Nguyễn Ngọc Phi, Thứ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội là phải tăng nhanh tỷ lệ nhân lực qua đào tạo trong nền kinh tế dưới các hình thức, trình độ khác nhau từ mức 40% năm 2010 lên mức 70% năm 2020.

Ngô Khuyên