(Thanh tra) - Qua rà soát từ thực tiễn thanh tra và thực hiện nhiệm vụ, Thanh tra tỉnh Sơn La đã nhận diện một số bất cập trong cơ chế, chính sách pháp luật thuộc các lĩnh vực khoáng sản, đầu tư, tài sản công, y tế, giáo dục và an toàn thực phẩm, đồng thời đề xuất nhiều giải pháp khắc phục.
Thực hiện yêu cầu của Thanh tra Chính phủ, Thanh tra tỉnh Sơn La đã rà soát, tổng hợp và nhận diện những sơ hở, bất cập trong cơ chế, chính sách pháp luật có nguy cơ tạo ra lãng phí. Kết quả cho thấy, những vấn đề được phát hiện tập trung ở nhiều lĩnh vực quản lý Nhà nước.
Trong lĩnh vực khoáng sản, Thanh tra tỉnh chỉ ra bất cập trong quy định về phương pháp quy đổi, xác định sản lượng khoáng sản nguyên khai và khoáng sản thành phẩm để tính thuế tài nguyên, phí bảo vệ môi trường.
Theo đó, cùng một sản lượng khoáng sản khai thác thực tế trong kỳ nhưng khi áp dụng các phương pháp xác định, quy đổi khác nhau có thể dẫn đến kết quả tính sản lượng không thống nhất. Thanh tra tỉnh đề nghị nghiên cứu, sửa đổi, bổ sung quy định theo hướng thống nhất phương pháp xác định sản lượng khoáng sản làm căn cứ tính thuế tài nguyên và phí bảo vệ môi trường, bảo đảm chính xác, minh bạch và thuận lợi trong kê khai, thực hiện nghĩa vụ tài chính.
Cũng trong lĩnh vực này, Thanh tra tỉnh đề nghị sớm tham mưu ban hành quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực địa chất và khoáng sản thay thế Nghị định số 36/2020/NĐ-CP ngày 24/3/2020 của Chính phủ, bảo đảm phù hợp với hệ thống pháp luật hiện hành. Đồng thời, cơ quan thanh tra kiến nghị đẩy nhanh xây dựng, hoàn thiện cơ sở dữ liệu về địa chất, khoáng sản, bảo đảm kết nối, chia sẻ và cung cấp thông tin cho địa phương phục vụ quản lý nhà nước.
Theo Chánh Thanh tra tỉnh Sơn La Nguyễn Văn Bắc, những nội dung được rà soát, nhận diện đều xuất phát từ thực tiễn công tác thanh tra và thực hiện nhiệm vụ quản lý. Vì vậy, việc tổng hợp đầy đủ những điểm còn bất cập sẽ là cơ sở để kiến nghị cấp có thẩm quyền nghiên cứu, hoàn thiện quy định và nâng cao hiệu quả quản lý.
Bên cạnh lĩnh vực khoáng sản, Thanh tra tỉnh Sơn La cũng chỉ ra bất cập trong quy định và tổ chức thực hiện chế độ báo cáo hoạt động đầu tư. Cơ quan này kiến nghị nghiên cứu ban hành quy định, hướng dẫn cụ thể về xác định trách nhiệm và đánh giá mức độ chấp hành chế độ báo cáo của nhà đầu tư; đồng thời hoàn thiện, nâng cấp Hệ thống thông tin quốc gia về đầu tư để việc tiếp nhận, cập nhật và khai thác thông tin được thuận lợi, chính xác, thống nhất.
Đối với quản lý, sử dụng tài sản công, vấn đề được Thanh tra tỉnh lưu ý là hạn chế trong xây dựng, cập nhật và khai thác cơ sở dữ liệu. Cơ quan này đề nghị tiếp tục hoàn thiện hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về tài sản công; đẩy mạnh chuyển đổi số và yêu cầu các cơ quan, đơn vị cập nhật kịp thời hiện trạng, biến động của các cơ sở nhà, đất, nhất là nhà, đất dôi dư sau sắp xếp tổ chức bộ máy, đơn vị hành chính, tổ chức lại đơn vị sự nghiệp công lập.
Dữ liệu cần thể hiện đầy đủ tình trạng quản lý, sử dụng, bỏ trống, điều chuyển và phương án sắp xếp, xử lý đối với từng cơ sở nhà, đất, phục vụ công tác giám sát, kiểm tra và quản lý thống nhất.
Theo ông Nguyễn Văn Bắc, cùng với việc rà soát quy định, việc xây dựng, cập nhật và khai thác cơ sở dữ liệu là nội dung cần được quan tâm để phục vụ quản lý, kiểm tra và giám sát. Đây cũng là một trong những nội dung Thanh tra tỉnh kiến nghị các cơ quan có thẩm quyền tiếp tục hoàn thiện.
Trong lĩnh vực y tế, giáo dục, Thanh tra tỉnh chỉ ra bất cập về tiêu chuẩn, định mức diện tích công trình sự nghiệp. Cơ quan này kiến nghị Bộ Y tế, Bộ Giáo dục và Đào tạo sớm ban hành văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn về tiêu chuẩn, định mức diện tích công trình trong lĩnh vực y tế, giáo dục và đào tạo, làm cơ sở để địa phương xây dựng, ban hành quy định phù hợp với yêu cầu thực tế.
Đối với lĩnh vực an toàn thực phẩm, qua rà soát, Thanh tra tỉnh nhận thấy việc giao chủ cơ sở tự tổ chức xác nhận kiến thức an toàn thực phẩm đối với người trực tiếp sản xuất, kinh doanh thực phẩm còn thiếu cơ chế kiểm chứng độc lập, chưa bảo đảm tính khách quan trong đánh giá kết quả tập huấn và mức độ đáp ứng kiến thức thực tế.
Từ những kết quả rà soát trên, Thanh tra tỉnh Sơn La đánh giá, các bất cập hiện nay tập trung vào một số nhóm vấn đề như quy định pháp luật chưa đồng bộ, thiếu hướng dẫn cụ thể hoặc chưa được sửa đổi, bổ sung kịp thời; việc xây dựng, kết nối, cập nhật và khai thác cơ sở dữ liệu ở một số lĩnh vực chưa đáp ứng yêu cầu quản lý thống nhất; trách nhiệm phối hợp, hướng dẫn và tổ chức thực hiện của một số cơ quan quản lý nhà nước chưa được quy định đầy đủ.
Trên cơ sở đó, Thanh tra tỉnh kiến nghị rà soát, sửa đổi, bổ sung các quy định còn chồng chéo, thiếu thống nhất, chưa phù hợp với thực tiễn; ưu tiên các lĩnh vực quản lý tài nguyên, khoáng sản, tài chính, đầu tư, tài sản công và cung ứng dịch vụ công.
Đồng thời, cần sớm ban hành văn bản hướng dẫn đối với những nội dung pháp luật đã giao nhưng chưa được hướng dẫn đầy đủ; đẩy nhanh xây dựng, hoàn thiện và kết nối các cơ sở dữ liệu quốc gia về tài sản công, đất đai, địa chất, khoáng sản và đầu tư; quy định rõ trách nhiệm cập nhật, khai thác, chia sẻ và kiểm tra tính chính xác của dữ liệu.
Thanh tra tỉnh cũng đề nghị nghiên cứu hoàn thiện cơ chế kiểm tra, giám sát, đánh giá hiệu quả quản lý, sử dụng các nguồn lực nhà nước; tăng cường trách nhiệm giải trình của cơ quan quản lý, người đứng đầu và các tổ chức, cá nhân được giao quản lý, sử dụng tài sản, ngân sách, tài nguyên nhà nước.
Theo Chánh Thanh tra tỉnh Nguyễn Văn Bắc, các kiến nghị của Thanh tra tỉnh tập trung vào việc hoàn thiện quy định pháp luật, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ giữa văn bản của Trung ương và địa phương; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, xây dựng cơ sở dữ liệu và nâng cao trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong quản lý, khai thác, sử dụng nguồn lực nhà nước./.
