Ông Hoàng Văn Khoa, Phó Chánh Thanh tra tỉnh Lào Cai cho rằng AI có thể hỗ trợ hiệu quả việc thống kê, sàng lọc và đối chiếu dữ liệu phục vụ công tác rà soát văn bản. Ảnh: Bùi Bình

Đây là một trong những điểm nhấn đáng chú ý trong cuộc tổng rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật do HĐND, UBND tỉnh ban hành thuộc lĩnh vực thanh tra đang được Thanh tra tỉnh Lào Cai triển khai.

Cuộc rà soát lần này bao trùm toàn bộ văn bản quy phạm pháp luật thuộc lĩnh vực thanh tra do tỉnh ban hành qua nhiều thời kỳ, bao gồm cả những văn bản đang có hiệu lực và các văn bản đã được ban hành nhưng chưa có hiệu lực.

Không chỉ dừng lại ở việc thống kê hay hệ thống hóa, việc rà soát còn hướng tới nhận diện những quy định chồng chéo, bất cập hoặc không còn phù hợp với thực tiễn để kiến nghị hoàn thiện.

Điểm mới là cùng với kinh nghiệm của đội ngũ cán bộ chuyên môn, công nghệ số và AI sẽ được đưa vào hỗ trợ quá trình rà soát. Các công cụ này được kỳ vọng giúp phân loại dữ liệu, đối chiếu nội dung, nhận diện những nhóm văn bản có dấu hiệu trùng lặp hoặc những quy định cần được xem xét lại.

Ông Đậu Đình Năng, Chánh Văn phòng Thanh tra tỉnh Lào Cai tham gia rà soát, hệ thống hóa dữ liệu văn bản phục vụ công tác tham mưu. Ảnh: Bùi Bình

Ông Đậu Đinh Năng, Chánh Văn phòng Thanh tra tỉnh Lào Cai cho biết, với cơ quan thanh tra, rà soát văn bản không đơn thuần là kiểm đếm hay hệ thống hóa các quy định hiện hành, mà còn là cơ sở quan trọng để nâng cao chất lượng tham mưu và hoàn thiện chính sách.

“Với chức năng tham mưu công tác văn phòng, quản lý văn bản và tham mưu xây dựng các văn bản thuộc lĩnh vực của ngành, chúng tôi đặc biệt quan tâm đến tính thống nhất, tính khả thi và hiệu quả thực thi của các quy định hiện hành. AI sẽ hỗ trợ rất nhiều trong việc thống kê, đối chiếu, rà soát dữ liệu, giúp nâng cao chất lượng tham mưu và rút ngắn thời gian xử lý”, ông Năng chia sẻ.

Theo ông Năng, việc ứng dụng công nghệ cũng mở ra cơ hội xây dựng kho dữ liệu phục vụ quản lý, giúp việc tra cứu, đối chiếu và theo dõi sự thay đổi của hệ thống văn bản trở nên thuận lợi hơn.

Khối lượng văn bản được ban hành qua nhiều giai đoạn với phạm vi điều chỉnh khác nhau là thách thức không nhỏ đối với bất kỳ cuộc rà soát nào. Chính vì vậy, việc tận dụng các công cụ số được xem là giải pháp giúp nâng cao hiệu quả công việc mà vẫn bảo đảm chất lượng chuyên môn.

Ông Hoàng Văn Khoa, Phó Chánh Thanh tra tỉnh Lào Cai cho rằng, công nghệ chỉ thực sự phát huy giá trị khi hỗ trợ tốt hơn cho công việc chuyên môn.

“AI không thể thay thế việc đánh giá, phân tích của cán bộ chuyên môn, nhưng có thể hỗ trợ rất hiệu quả ở những khâu như thống kê, sàng lọc và đối chiếu dữ liệu. Nhờ đó, cán bộ có thêm thời gian tập trung cho việc nghiên cứu, đánh giá và tham mưu hoàn thiện chính sách”, ông Khoa nói.

Theo ông Khoa, mục tiêu cuối cùng của cuộc rà soát là bảo đảm hệ thống văn bản trong lĩnh vực thanh tra luôn đồng bộ, thống nhất, dễ áp dụng và phù hợp với yêu cầu quản lý Nhà nước trong giai đoạn mới.

Mốc rà soát sơ bộ được xác định đối với các văn bản tính đến hết ngày 20/6/2026. Các đơn vị chuyên môn sẽ gửi kết quả tổng hợp về Văn phòng Thanh tra tỉnh trước ngày 19/6 để hoàn thiện báo cáo trình lãnh đạo cơ quan trước ngày 24/6/2026.

Đối với đợt rà soát chính thức, phạm vi được cập nhật đến hết ngày 31/10/2026. Các đơn vị chuyên môn hoàn thành báo cáo trước ngày 26/10, bảo đảm tổng hợp, trình lãnh đạo Thanh tra tỉnh trước ngày 29/10/2026.

Song hành với AI là hệ thống thông tin và báo cáo trực tuyến phục vụ cuộc rà soát. Việc cập nhật tiến độ và kết quả theo thời gian thực không chỉ giúp quá trình triển khai thuận lợi hơn mà còn góp phần hình thành cơ sở dữ liệu phục vụ công tác quản lý Nhà nước trong lĩnh vực thanh tra.

Đáng chú ý, Thanh tra tỉnh Lào Cai cũng xác định việc ứng dụng AI chỉ là một phần trong quá trình đổi mới phương thức làm việc. Giá trị cốt lõi vẫn nằm ở năng lực phân tích, đánh giá và kinh nghiệm thực tiễn của đội ngũ cán bộ chuyên môn. Công nghệ sẽ hỗ trợ nhận diện nhanh hơn những điểm bất cập, chồng chéo hoặc khoảng trống pháp lý, từ đó giúp quá trình rà soát đi vào chiều sâu và thực chất hơn.

Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ ở nhiều lĩnh vực, việc đưa AI tham gia hỗ trợ rà soát văn bản cho thấy nỗ lực đổi mới của ngành Thanh tra Lào Cai trong công tác tham mưu và hoàn thiện thể chế.

Nếu được khai thác hiệu quả, “trợ lý AI” sẽ không chỉ giúp giảm tải khối lượng công việc mà còn góp phần phát hiện sớm những điểm nghẽn pháp lý, tạo cơ sở cho việc hoàn thiện chính sách và nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước.