Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Nguyễn Văn Thanh chủ trì Hội thảo tham vấn về sửa đổi Luật PCTN. Ảnh: Phạm Duy

Phát biểu tại hội thảo, Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Nguyễn Văn Thanh nhấn mạnh, sau 10 năm thi hành Luật PCTN (năm 2005) đã góp phần quan trọng nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước, giúp cải thiện môi trường kinh doanh, phát triển kinh tế xã hội. Tuy nhiên, tình hình tham nhũng vẫn diễn biến phức tạp, công tác phát hiện, xử lý tham nhũng chưa đáp ứng yêu cầu… Do vậy, sửa đổi toàn diện Luật PCTN là một chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước và tác động đến sự ổn định, phát triển của đất nước.

Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Nguyễn Văn Thanh mong muốn, thông qua hội thảo lần này, Tổ Biên tập sửa đổi Luật PCTN có thể lắng nghe các ý kiến từ các cơ quan quản lý Nhà nước, các tổ chức, doanh nghiệp, các kinh nghiệm quốc tế về PCTN.

Tại hội thảo, ông Nguyễn Tuấn Anh, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Thanh tra Chính phủ, Tổ phó Tổ Biên tập sửa đổi Luật đã thông tin các hạn chế, bất cập của Luật PCTN hiện nay, đồng thời đưa ra quan điểm, định hướng hoàn thiện Luật PCTN. Bên cạnh đó, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế giới thiệu tổng quan về các nội dung của dự thảo Luật PCTN sửa đổi.

TS. Sarah Dix, cố vấn về quản trị công và chống tham nhũng của UNDP Việt Nam cũng đề cập tới thực trạng tham nhũng và PCTN từ góc nhìn của PAPI, PCI và các chỉ số khác có liên quan. Đồng thời, một số đề xuất hoàn thiện Luật PCTN từ góc nhìn của doanh nghiệp và người dân cũng được đưa ra thảo luận.

Theo đó, kết quả khảo sát về Chỉ số cảm nhận tham nhũng (CPI) của Việt Nam vẫn không thay đổi qua 3 năm. Phần lớn các quốc gia láng giềng đang có những chuyển biến tích cực. Trong số 9 thành viên quốc gia ASEAN được xếp hạng năm 2015 thì Việt Nam chỉ đứng thứ 6.

Đáng nói là, chỉ số PAPI lại cho thấy quyết tâm chống tham nhũng của người dân có xu hướng giảm qua thời gian. Một ví dụ được đưa ra như mức độ chịu đựng tham nhũng của người dân có xu hướng gia tăng. Năm 2015, chỉ có gần 3% người bị vòi vĩnh đưa hối lộ tố giác hành vi đòi hối lộ của cán bộ chính quyền, giảm 7,5 % so với năm 2011.

TS. Sarah Dix cho rằng, Luật PCTN có thể cải thiện một số điểm như tăng cường việc công khai bằng nhiều cách khác nhau, quyền của báo chí trong điều tra, tố giác tham nhũng cần được bảo vệ, điều chỉnh khu vực tư và coi đây là một trong những tác nhân có thể gây tham nhũng, đồng thời phát huy vai trò phòng ngừa tham nhũng của khu vực tư nhân…

Cần tăng cường tạo cơ chế để các thành phần trong xã hội có thể tham gia vào việc giám sát, phòng ngừa tham nhũng. Ảnh: Phạm Duy

Sau khi lắng nghe phần trình bày, các đại biểu đều nhận định, việc sửa đổi toàn diện Luật PCTN lần này của Đảng, Nhà nước thể hiện quyết tâm chính trị rất lớn trong đấu tranh phòng ngừa, xử lý tham nhũng tạo môi trường lành mạnh để phát triển kinh tế xã  hội. Nhiều điểm mới tại dự thảo Luật PCTN sửa đổi đã cơ bản tạo ra một cơ chế phòng ngừa tham nhũng toàn diện và sâu rộng, mang tính chủ động cao.

Các đại biểu cho rằng, Luật PCTN sửa đổi cần tăng cường hơn nữa việc tạo cơ chế để các thành phần trong xã hội có thể tham gia vào việc giám sát, phòng ngừa tham nhũng.

Tại hội thảo lần này, các đại biểu sẽ có 4 phiên thảo luận với các chủ đề như: Phiên 1, tổng quan về các vấn đề bất cập, hạn chế của Luật PCTN năm 2005 và dự kiến các nội dung trọng tâm của dự thảo Luật sửa đổi; Phiên 2, các giải pháp nâng cao hiệu quả phòng ngừa và phát hiện tham nhũng và một số kiến nghị về sửa đổi bổ sung các quy định của Luật PCTN hiện hành; Phiên 3, vai trò của khu vực ngoài Nhà nước trong PCTN và các giải pháp PCTN trong hoạt động kinh doanh; Phiên 4, minh bạch, kiểm soát tài sản, thu nhập của người có chức vụ, quyền hạn và thu hồi tài sản tham nhũng từ góc nhìn của một số quốc gia chuyển đổi và bài học kinh nghiệm của Việt Nam.

Phạm Duy