Khi các dự án được gỡ vướng các thủ tục pháp lý, giá đất được định giá một cách công khai minh bạch thì thị trường bất động sản mới phát triển một cách lành mạnh, ảnh: TV

Theo Savills, trên thị trường hiện có dự án bán nhanh nhưng cũng có dự án tiêu thụ chậm. Bên cạnh chính sách tài chính, uy tín chủ đầu tư và mức độ chắc chắn về pháp lý ngày càng trở thành những yếu tố quan trọng trong quyết định mua nhà. Người mua có xu hướng lựa chọn kỹ dự án thay vì quyết định nhanh như giai đoạn dòng vốn còn rẻ.

Điều này khiến câu chuyện pháp lý không chỉ là vấn đề của doanh nghiệp mà ngày càng tác động trực tiếp đến quyết định của người mua.

Trong nhiều năm, một phần nguồn cung bất động sản tại TP Hồ Chí Minh bị đình trệ do những vướng mắc về pháp lý, tài chính và thủ tục đầu tư. Khi các dự án chưa thể hoàn tất thủ tục, doanh nghiệp khó triển khai xây dựng, trong khi người mua cũng phải đối mặt với những rủi ro liên quan đến tiến độ và quyền sở hữu tài sản.

Đáng chú ý, việc tháo gỡ pháp lý hiện không chỉ tập trung vào các dự án đang triển khai mà còn hướng tới giải quyết quyền lợi của những người đã mua nhà nhưng chưa được cấp giấy chứng nhận.

UBND TP Hồ Chí Minh vừa yêu cầu đẩy nhanh tiến độ cấp Giấy chứng nhận cho người mua nhà tại các dự án còn tồn đọng. Thành phố đặt mục tiêu xử lý 68.000 hồ sơ đủ điều kiện trong năm 2026, trong đó cấp 61.200 giấy chứng nhận và tháo gỡ khó khăn cho thêm 60 dự án nhà ở. Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao tiếp tục rà soát, tháo gỡ và đẩy nhanh tiến độ; đồng thời lập danh mục các dự án nhà ở thương mại đã đưa vào sử dụng nhưng chưa được cấp giấy chứng nhận, phân loại nguyên nhân và xây dựng lộ trình xử lý cụ thể.

Với doanh nghiệp, việc tháo gỡ pháp lý cũng tạo điều kiện để các dự án đang vướng mắc có thể tiếp tục triển khai, qua đó đưa nguồn cung trở lại thị trường.

Theo đại diện doanh nghiệp, việc các cơ quan chức năng quyết liệt tháo gỡ vướng mắc pháp lý đã tạo hiệu ứng tích cực đối với thị trường và nền kinh tế, khi nguồn lực đất đai được khai thác hiệu quả hơn, dòng vốn được khơi thông, các dự án được thi công, qua đó tạo việc làm, tăng nguồn thu ngân sách và thúc đẩy các lĩnh vực liên quan.

Đây cũng là nền tảng để các doanh nghiệp bất động sản chuyển từ giai đoạn xử lý khó khăn sang giai đoạn phát triển bền vững.

Đánh giá từ các đơn vị nghiên cứu, gỡ pháp lý không đồng nghĩa thị trường sẽ lập tức tăng tốc. Khi giá nhà vẫn ở mức cao và lãi suất vay còn tạo áp lực, người mua vẫn phải cân nhắc đồng thời khả năng tài chính, giá trị sản phẩm, chính sách bán hàng và uy tín chủ đầu tư. Nhưng khi những rủi ro pháp lý được thu hẹp, quyết định mua nhà có thể trở nên rõ ràng hơn. Với TP Hồ Chí Minh, việc xử lý các dự án còn vướng mắc không chỉ khơi thông nguồn cung mà còn góp phần củng cố niềm tin của người mua, tạo nền tảng để sức mua phục hồi bền vững hơn.

Bên cạnh đó, để thị trường bất động sản phát triển bền vững, cần có sự định giá đất công khai, minh bạch. Bởi, giá đất không chỉ quyết định chi phí của một dự án mà còn tác động trực tiếp đến môi trường đầu tư và khả năng khai thác nguồn lực của mỗi địa phương. Vì vậy, một trong những điểm mới tại Nghị quyết số 21 ngày 28/7/2026 của Hội nghị lần thứ 3 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa 14 về quan điểm, định hướng sửa đổi Luật Đất đai và các luật có liên quan là xác định rõ vai trò của Nhà nước trong điều tiết, kiểm soát và quyết định giá đất theo nguyên tắc công khai, minh bạch, trên cơ sở dữ liệu và phương pháp khoa học.

Khi được thể chế hóa trong Luật Đất đai sửa đổi, những quy định này được kỳ vọng sẽ góp phần tạo mặt bằng giá đất ổn định, hạn chế đầu cơ, giảm chi phí đầu vào cho sản xuất, kinh doanh và khơi thông nguồn lực đất đai cho phát triển.

GS. Trần Thọ Đạt - Chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo, Đại học Kinh tế Quốc dân cho rằng: "Thông điệp cốt lõi của Nghị quyết 21 là khơi thông nguồn lực đất đai, nhưng không buông lỏng quản lý, thúc đẩy phát triển, nhưng không để thất thoát và bất bình đẳng gia tăng".