(Thanh tra) - Với khoảng 33 đầu việc thanh tra dự kiến triển khai trong quý II/2026 tương ứng: 30 đơn vị, cơ quan, 14 doanh nghiệp, 17 tổ chức, cá nhân, kế hoạch của Thanh tra tỉnh Quảng Ngãi cho thấy một trọng tâm rất rõ: không chỉ kiểm soát dòng tiền công, mà đi sâu vào trách nhiệm thực thi ở cấp cơ sở, nơi trực tiếp vận hành bộ máy và tác động đến người dân.
Dồn trọng tâm vào cấp xã, nơi “chạm đất” của chính sách
Nếu nhìn vào danh sách các cuộc thanh tra trong quý II/2026, có thể dễ dàng nhận thấy một điểm chung: cấp xã, phường và các đơn vị trực thuộc chiếm tỷ lệ lớn nhất.
Hàng loạt địa phương thuộc Quảng Ngãi như xã phường Đắk Bla, Sơn Tây Hạ, Đông Sơn, Ngọc Linh, Đắk Long, Ba Xa, Sa Thầy, UBND đặc khu Lý Sơn… cùng nhiều đơn vị hành chính cấp cơ sở khác được đưa vào diện thanh tra. Điểm đáng chú ý là không chỉ thanh tra từng xã riêng lẻ, mà còn theo cụm UBND xã và các đơn vị trực thuộc, cho thấy phạm vi kiểm tra không dừng ở một đầu mối hành chính, mà mở rộng sang toàn bộ hệ thống vận hành bên trong.
Nội dung thanh tra tại cấp này cũng không đơn giản. Ngoài việc kiểm tra việc thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của UBND xã, kế hoạch còn nhấn mạnh trách nhiệm của người đứng đầu, đặc biệt trong các lĩnh vực như tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh.
Điều này phản ánh một cách tiếp cận khá rõ: Thanh tra không chỉ “soi” hồ sơ, mà đi vào cách chính quyền cơ sở vận hành quyền lực hành chính. Bởi lẽ, đây chính là cấp gần dân nhất, nơi mọi bất cập về quản lý nếu có sẽ bộc lộ sớm và trực tiếp nhất.
Ngân sách, tài sản công và đầu tư công: “trục xương sống” của thanh tra
Bên cạnh yếu tố địa bàn, nếu xét về nội dung, có thể khẳng định một trục xuyên suốt trong kế hoạch thanh tra quý II/2026 là quản lý và sử dụng nguồn lực công.
Ở hầu hết các cuộc thanh tra, từ cấp xã đến các sở, ngành, nội dung lặp lại với tần suất dày đặc gồm: quản lý, sử dụng ngân sách nhà nước; quản lý nguồn kinh phí; quản lý tài sản công; và đặc biệt là đầu tư xây dựng cơ bản.
Một số đầu việc còn đi sâu vào các khâu cụ thể như nghiệm thu, thanh toán, quyết toán hoặc thu hồi tạm ứng vốn đầu tư xây dựng. Đây là những “điểm chốt” trong chu trình đầu tư công, nơi dễ phát sinh sai sót hoặc thất thoát nếu không được kiểm soát chặt chẽ.
Đáng chú ý, kế hoạch còn mở rộng sang các nhóm đối tượng như ban quản lý dự án, các đơn vị được giao quản lý vốn ngân sách, hay các cơ quan, tổ chức tham gia vào quá trình đầu tư xây dựng cơ bản. Điều này cho thấy Thanh tra tỉnh không chỉ kiểm tra một khâu riêng lẻ, mà hướng tới việc kiểm soát cả chuỗi vận hành của nguồn vốn công.
Có thể nói, nếu cấp xã là địa bàn trọng tâm, thì ngân sách, tài sản công và đầu tư công chính là “trục xương sống” của kế hoạch thanh tra trong quý II/2026.
Từ xăng dầu, vật liệu nổ đến y tế, du lịch: Mở rộng sang các lĩnh vực nhạy cảm
Một điểm đáng chú ý khác trong kế hoạch thanh tra Quý II/2026 là phạm vi không chỉ dừng lại ở khu vực hành chính, mà mở rộng sang nhiều lĩnh vực chuyên ngành có độ nhạy cao.
Trong lĩnh vực kinh tế, nhóm doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu được đưa vào diện thanh tra, cùng với các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực vật liệu nổ công nghiệp. Đây đều là những lĩnh vực có tính đặc thù, liên quan trực tiếp đến an toàn, thị trường và nguồn thu ngân sách.
Ở lĩnh vực y tế, kế hoạch thanh tra bao gồm các đơn vị như Bệnh viện Lao và Bệnh phổi tỉnh, Bệnh viện Y học cổ truyền, Trung tâm Y tế Quân dân y đặc khu Lý Sơn và các đơn vị liên quan. Nội dung thanh tra không chỉ dừng ở chuyên môn khám chữa bệnh, mà còn bao gồm quản lý kinh phí, trang thiết bị, ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số.
Trong lĩnh vực văn hóa – du lịch, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng các đơn vị liên quan cũng nằm trong diện thanh tra, với nội dung trải rộng từ quản lý nhà nước, cấp phép lữ hành, cấp thẻ hướng dẫn viên, đến thẩm định xếp hạng cơ sở lưu trú và quản lý nguồn kinh phí.
Bên cạnh đó, các lĩnh vực như giáo dục, trợ giúp pháp lý, lâm nghiệp, phòng, chống tham nhũng, lãng phí… cũng được đưa vào kế hoạch, cho thấy phạm vi thanh tra không bó hẹp trong một vài ngành, mà trải rộng theo hướng kiểm soát tổng thể khu vực công và các lĩnh vực có nguy cơ rủi ro cao.
Thông điệp từ kế hoạch thanh tra quý II/2026
Từ việc tổng hợp toàn bộ danh sách và nội dung thanh tra, có thể nhận thấy một thông điệp khá rõ từ Thanh tra tỉnh Quảng Ngãi: Siết lại kỷ luật thực thi và kiểm soát chặt nguồn lực công ngay từ cơ sở.
Việc tập trung vào cấp xã, gắn với các nội dung như tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, quản lý đất đai, đầu tư công, tài sản công… cho thấy định hướng không chỉ là phát hiện sai phạm, mà là chấn chỉnh cách vận hành của bộ máy.
Song song với đó, việc mở rộng sang các lĩnh vực như xăng dầu, vật liệu nổ, y tế, du lịch hay chuyển đổi số cũng phản ánh xu hướng thanh tra đang tiến gần hơn đến các “vùng nhạy cảm”, nơi vừa có yếu tố thị trường, vừa có sự tham gia của nguồn lực Nhà nước.
Ở góc độ rộng hơn, kế hoạch thanh tra quý II/2026 không chỉ là danh sách các cuộc kiểm tra, mà còn là một bản đồ thể hiện rõ nơi nào đang được đặt trọng tâm quản lý, lĩnh vực nào tiềm ẩn rủi ro, và cấp nào cần được siết chặt kỷ luật hơn.
Và từ đó, có thể thấy, thay vì dàn trải, Thanh tra tỉnh Quảng Ngãi đang lựa chọn một hướng đi rõ ràng hơn: đi thẳng vào những điểm nóng của quản trị công, nơi mọi sai lệch, nếu có, sẽ để lại tác động trực tiếp nhất đến hiệu quả quản lý và niềm tin của người dân.
