Cán bộ tiếp dân Thanh tra Hòa Bình, nghiêm túc nhưng thân tình, cởi mở khi tiếp công dân đến khiếu tố. Ảnh: HB

Còn hiện tượng xúi giục, lôi kéo công dân khiếu kiện        

Năm 2015, Ban Tiếp công dân các cấp tỉnh Hòa Bình đã tiếp 2.874 đoàn công dân với 4.328 lượt người, 1.348 vụ việc. Trong đó số vụ việc cũ là 345 vụ. Các vụ việc đã được các sở, ban, ngành, UBND cấp huyện xem xét giải quyết là 1.262 vụ việc.

Chánh Thanh tra tỉnh Hòa Bình Nguyễn Văn Trường đánh giá: Tình hình KN, TC trên địa bàn tỉnh Hòa Bình trong năm 2015 tương đối phức tạp. Một số huyện vẫn còn có đoàn công dân tập trung đông người khiếu kiện vượt cấp lên tỉnh.

Ông Bùi Quang Toàn, Trưởng Ban Tiếp công dân tỉnh Hòa Bình cho biết, một số vụ công dân tập trung đông người khiếu kiện vượt cấp lên tỉnh như: KN của 64 hộ dân, trú tại xóm Gò Mu, xã Thanh Lương, huyện Lương Sơn liên quan đến việc quy hoạch đất 5% của UBND xã; đất thu hồi xây dựng Nhà máy Gạch Hùng Dũng, Mai Thái, Hạnh Đạt; vụ các hộ dân thị trấn Chi Nê, huyện Lạc Thủy, KN về việc thu hồi, bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất để thực hiện dự án cải tạo, nâng cấp mở rộng quốc lộ 21A; KN của các hộ dân xóm Sào, xã Hạ Bì, huyện Kim Bôi về việc bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất để nâng cấp, mở rộng quốc lộ 12B...

Phức tạp nhất hiện nay là một số công dân nhiều lần đến Ban Tiếp công dân tỉnh để khiếu kiện như các ông, bà: Phạm Văn Ty, Nguyễn Văn Ân, Nguyễn Thị Tâm (trú tại phường Phương Lâm, TP Hòa Bình); Lê Thị Mai, Phùng Thị Hồng (phường Tân Hòa, TP Hòa Bình); Đinh Thị Tỵ (xã Phú Thành, Lạc Thủy)... Các vụ việc trên đã kéo dài 5 - 10 năm, có vụ việc đã 15 năm.

Qua thực tế cho thấy, một số công dân đến Trụ sở Tiếp công dân có thái độ quá khích, không hợp tác với cán bộ tiếp dân, gây mất trật tự trị an nơi tiếp dân; có một số đối tượng có hành vi xúi giục, lôi kéo công dân khiếu kiện.

Dưới “đẩy” lên, trên “ấn” xuống

Ông Nguyễn Văn Trường cho biết, nguyên nhân cơ bản là do việc nhận định tình hình KN, TC ở một số địa phương chưa sát. Một số vụ việc, người có thẩm quyền giải quyết KN, TC chưa quan tâm đối thoại với người KN để có biện pháp giải quyết kịp thời, hiệu quả. Việc giải quyết vụ việc khiếu kiện mới phát sinh tại cơ sở còn chậm, chưa dứt điểm. Một số địa phương giải quyết các vụ việc KN, TC phức tạp, kéo dài còn lúng túng, thiếu tập trung. Sự phối hợp giữa địa phương với các cơ quan chức năng của tỉnh có lúc, có nơi chưa được chặt chẽ.

Ông Nguyễn Vũ Chi, Chủ tịch UBND huyện Lương Sơn cho rằng, việc xử lý sai phạm trong kết luận giải quyết KN, TC không kiên quyết; xử lý trách nhiệm người đứng đầu chưa dứt điểm, còn nặng về xử lý hành chính; chính quyền cấp xã chưa làm tròn trách nhiệm, thiếu quan tâm giải quyết KN, TC của công dân ngay tại gốc. Đáng chú ý, có cán bộ tiếp dân còn thách thức dân, đùn đẩy trách nhiệm. Vì vậy, càng gây bức xúc cho dân.

Một số cán bộ tiếp dân và người đứng đầu cơ quan có thẩm quyền giải quyết KN, TC còn "non" về pháp luật. Vì vậy, khi đối thoại với dân thường lúng túng, không đi đúng nội dung mà người dân KN, kiến nghị, từ đó không giải quyết dứt điểm được. Đơn thư khiếu tố của công dân bị dưới “đẩy” lên, trên “ấn” xuống.

Thậm chí cơ quan tiếp nhận, giải quyết khiếu tố còn nhầm lẫn giữa KN với tranh chấp, nên đùn đẩy vụ việc sang Tòa án. Tòa lại “đẩy” lại cơ quan, chính quyền. Đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến khiếu tố phức tạp, kéo dài.

Nói phải củ cải cũng nghe!

Ông Trường cho biết, ngoài việc triển khai, tổ chức thực hiện có hiệu quả các Chỉ thị, Nghị quyết của Đảng, Quốc hội, Chính phủ và của Tỉnh ủy, UBND tỉnh Hòa Bình về công tác tiếp công dân, giải quyết KN, TC, thì cần làm tốt công tác dự báo, nắm tình hình, tổ chức giải quyết kịp thời những vấn đề phát sinh khiếu tố ngay tại cơ sở; thực hiện tốt Quy chế Dân chủ ở cơ sở; thực hiện công khai minh bạch đặc biệt trong lĩnh vực tài chính, xây dựng, quản lý đất đai, thực hiện các chế độ chính sách đối với công dân.

Nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu địa phương, đơn vị trong công tác giải quyết khiếu tố, tiếp công dân, chủ động nắm bắt bức xúc của công dân. Từ đó tổ chức đối thoại với công dân ngay tại cơ sở. Đề cao vai trò của già làng, trưởng họ, người có uy tín trong cộng đồng dân cư. Từ thực tế cho thấy, công tác hòa giải là yếu tố then chốt trong giải quyết KN, TC. Hòa giải tốt sẽ “hạ nhiệt” bức xúc của công dân, ngăn chặn được khiếu tố đông người, vượt cấp.

Người xưa có câu “nói phải củ cải cũng nghe”. Vì vậy, việc bố trí cán bộ tiếp công dân phải là người có năng lực, trình độ chuyên môn phù hợp, có ý thức, tinh thần trách nhiệm cao trong công việc. Cán  bộ tiếp công dân phải coi người dân đến KN, TC như người thân của mình. Nguyên tắc nhưng phải hòa nhã, niềm nở sẽ “mở được lòng” người.

Với những giải pháp trên, Hòa Bình sẽ hạn chế được KN đông người, vượt cấp, không có điểm nóng về khiếu tố. Đặc biệt là trước, trong và sau Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng.

Hồng Bài