Ông Bùi Sỹ Lợi, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Các vấn đề xã hội của Quốc hội.

Xoá tư tưởng “trẻ mang sức khỏe đi kiếm tiền”

Nhóm mà ông Bùi Sỹ Lợi cho là khó khăn nhất chính là người dân ở các hộ gia đình kinh doanh tự do và đặc biệt là các hộ cận nghèo, hộ nông lâm ngư nghiệp mà có mức thu nhập trung bình thấp.

“Tôi nghĩ rằng, chúng ta cũng phải tìm cách để hỗ trợ thêm nhưng cũng phải làm tốt công tác tuyên truyền, giáo dục, vận động để cho người lao động, người dân hiểu rằng sức khỏe vô cùng quan trọng để họ tham gia BHYT”, ông Lợi nói.

Nhấn mạnh phải xoá ngay tư tưởng “trẻ mang sức khỏe đi kiếm tiền”, “già thì mang tiền đi mua sức khỏe”, theo Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Các vấn đề xã hội của Quốc hội, phải làm sao để cho người dân nhận thức được phải có trách nhiệm đối với cộng đồng, trách nhiệm với chính bản thân mình, mà tham gia BHYT chính là thực hiện trách nhiệm nghĩa vụ của bản thân mình, đồng thời thể hiện tinh thần trách nhiệm đối với cộng đồng.

Ông Bùi Sỹ Lợi cho biết, hiện toàn quốc có khoảng trên 84,5 triệu người tham gia BHYT. Nhưng có 1 nhóm lao động thuộc khu vực phi chính thức và nhóm mà chủ có sử dụng lao động nhưng không có quan hệ lao động (không có hợp đồng lao động) và có một bộ phận người lao động làm công ăn lương nhưng lại không tham gia hệ thống bảo hiểm xã hội (BHXH), BHYT.

“Theo báo cáo chính thức điều tra của Ủy ban Các vấn đề xã hội của Quốc hội, có 14,7 triệu lao động tham gia BHXH, BHYT. Tuy nhiên vẫn còn 9 triệu lao động có quan hệ tiền lương không tham gia BHXH, đồng nghĩa với việc không tham gia BHYT. Đối tượng này chúng ta phải khuyến khích và phải có các giải pháp để thu hút đối tượng”, ông Lợi thông tin.

Tạo sự hài lòng để lan tỏa chính sách BHYT

Theo ông Lợi, để mở rộng và phát triển bền vững đối tượng tham gia BHYT, đảm bảo mục tiêu BHYT toàn dân, việc mở rộng bao phủ BHYT với nhóm lao động trong khu vực phi chính thức này là rất quan trọng và đây là nhóm quyết định.

Trong nhóm đối tượng này có 1 bộ phận không nhỏ thuộc đối tượng tham gia BHXH và BHYT bắt buộc vì có quan hệ tiền lương (từ 1/1/2018, người lao động có hợp đồng lao động từ 1 tháng trở lên thuộc đối tượng tham gia BHXH và BHYT bắt buộc).

Điều quan trọng trong công tác tuyên truyền là phải làm sao khắc phục được tình trạng “lựa chọn ngược”- tức là chỉ có người ốm, người có bệnh sẵn mới tham gia BHYT.

Với mức đóng BHYT bằng 4,5% tiền lương hàng tháng thì mức đóng góp vào quỹ BHYT của nhóm đối tượng này sẽ cao hơn hộ gia đình và các nhóm do ngân sách Nhà nước đóng hay hỗ trợ đóng (có mức đóng bằng 4,5% mức lương cơ bản). Đây là điều rất đáng lưu ý.

Vì vậy, cần phải khuyến khích và có các giải pháp để thu hút nhóm đối tượng này tham gia BHYT, để đạt được mục tiêu bao phủ BHYT toàn dân và BHXH toàn dân thực hiện theo Nghị quyết 28 của Trung ương.

“Toàn dân là lực lượng lao động từ 15 tuổi trở lên có tham gia vào thị trường lao động”, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Các vấn đề xã hội của Quốc hội nhấn mạnh.

Tránh tình trạng “lựa chọn ngược”

Ông Lợi đặt vấn đề, tại sao không bao phủ được BHYT toàn dân trong khi lợi ích lớn như vậy?

Đầu tiên phải xem lại chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân, mặc dù rất tốt nhưng rõ ràng có điều gì đó chưa làm hài lòng người dân.

Theo Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Các vấn đề xã hội của Quốc hội, cơ sở khám chữa bệnh phải thu hút và đạt được sự hài lòng của người dân, từ đó sẽ lan tỏa chính sách BHYT.

Hai là phải bám vào các nghị quyết của Trung ương, vào chính sách pháp luật.

Phó Tổng Giám đốc BHXH Việt Nam Phạm Lương Sơn cũng nhấn mạnh, với nhóm lao động phi chính thức, cũng đã triển khai rất nhiều hình thức tuyên truyền, biện pháp đa dạng, quyết liệt và có những tiến triển nhất định trong quá trình tham gia.

Giải pháp tuyên truyền cho thị trường phi chính thức BHXH Việt Nam đã triển khai rất nhiều hình thức, nhiều biện pháp quyết liệt và đã có những tiến triển nhất định trong quá trình tham gia.

Theo ông Sơn, riêng hộ gia đình có trên 17 triệu người tham gia BHYT, trong đó có rất nhiều người trong hộ gia đình thuộc đối tượng lao động ở khu vực phi chính thức. Đó là một tín hiệu đáng mừng. Điều quan trọng trong công tác tuyên truyền là phải làm sao khắc phục được tình trạng “lựa chọn ngược”- tức là chỉ có người ốm, người có bệnh sẵn mới tham gia BHYT.

Ông Phạm Lương Sơn thông tin, hiện nay các nhóm đối tượng là người lao động đã tham gia BHYT trên 90%, nhóm người hưu trí, mất sức lao động, bảo trợ xã hội thì 100% đã tham BHYT với khoảng 3,1 triệu người có thẻ BHYT. Nhóm được ngân sách Nhà nước hỗ trợ bao gồm có hộ cận nghèo, học sinh, sinh viên cũng đã có cái tỷ lệ tham gia xấp xỉ 100%...

“Đây là con số thể hiện sự quyết tâm cao độ của cả hệ thống chính trị cũng như là sự quan tâm người dân trong quá trình tham gia BHYT”, ông Sơn nói.

Thành Công