(Thanh tra) - “Chúng ta sẽ tiến hành các biện pháp đánh giá cán bộ rất thẳng thắn, trách nhiệm, rõ ràng để tất cả những ai vào vị trí công việc đã rõ chức trách, nhiệm vụ thì phải triển khai thực hiện, không thể đùn đẩy, né tránh được”, Thủ tướng nhấn mạnh.
Chiều 12/11, Thủ tướng Lê Minh Hưng lần đầu trả lời chất vấn trên cương vị người đứng đầu Chính phủ, sau phần đăng đàn của Bộ trưởng Bộ Tài chính, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ.
Đại biểu Quốc hội Mai Thị Phương Hoa (Ninh Bình) đề cập Nghị quyết số 24 của Bộ Chính trị về phát huy tính tiên phong, gương mẫu, tinh thần đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm của cán bộ, đảng viên trong kỷ nguyên mới đã chỉ ra nhiều tồn tại, hạn chế của đội ngũ cán bộ, công chức hiện nay.
“Tại bài phát biểu nhậm chức trước Quốc hội ngày 7/4/2026, Thủ tướng cũng đã nói sẽ xử lý nghiêm tình trạng né tránh, vô cảm trước khó khăn của người dân, doanh nghiệp”, bà Hoa nêu.
Đại biểu đề nghị Thủ tướng cho biết Chính phủ có giải pháp căn cơ gì để khắc phục triệt để tình trạng cán bộ, công chức e ngại, sợ sai, làm việc cầm chừng, né tránh, đùn đẩy trách nhiệm, thậm chí mượn cớ đổ lỗi cho những hạn chế, bất cập của pháp luật để không dám quyết định, nhất là các lĩnh vực mới, khó, nhạy cảm, tiềm ẩn rủi ro cao như tài chính, tài sản công, đầu tư công, đấu thầu, đất đai và chuyển đổi số.
Trả lời, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh Trung ương, Ban Bí thư và Chính phủ đã có các quy định, nghị định bảo vệ và khuyến khích cán bộ dám nghĩ, dám làm.
Ông thừa nhận thực tế tại một số cơ quan, đơn vị, địa phương, kể cả ơr Trung ương vẫn tồn tại một bộ phận cán bộ sợ trách nhiệm, đùn đẩy, né tránh, không dám đương đầu với những vấn đề mới, khó.
Để khắc phục, Thủ tướng nhấn mạnh việc đầu tiên là tiếp tục rà soát, hoàn thiện và thể chế hóa đầy đủ, kịp thời những chỉ đạo mới của cấp có thẩm quyền để làm sao có hệ thống các quy định pháp luật đồng bộ.
Trong đó, theo Thủ tướng, cần phân định rất rõ thẩm quyền, trách nhiệm của các cấp, bộ, ngành, cơ quan ở Trung ương cũng như chính quyền cấp tỉnh, cấp xã.
Người đầu Chính phủ cho biết đang chỉ đạo rà soát lại toàn bộ việc đã phân cấp, phân quyền xuống cho địa phương để xác định rõ nhiệm vụ nào chính quyền cấp tỉnh, cấp xã có thể làm; những nhiệm vụ nào phải rà soát lại; đồng thời bảo đảm bố trí đủ nguồn lực để chính quyền địa phương triển khai các nhiệm vụ.
Giải pháp tiếp theo được Thủ tướng nhấn mạnh là đổi mới mạnh mẽ công tác đánh giá cán bộ.
Theo ông, khi tất cả các vấn đề đã quy định rõ thẩm quyền, chức trách, nhiệm vụ nhưng vẫn không đạt được tiến độ, chất lượng công việc thì bắt buộc phải xem xét, đánh giá cán bộ để có thể điều chuyển, thay thế, bổ sung kịp thời.
“Chúng ta sẽ tiến hành các biện pháp đánh giá cán bộ rất thẳng thắn, trách nhiệm rõ ràng để tất cả những ai vào vị trí công việc đã rõ chức trách, nhiệm vụ thì phải triển khai thực hiện, không thể đùn đẩy, né tránh được”, Thủ tướng nhấn mạnh.
Đại biểu Quốc hội Trần Anh Tuấn (TPHCM) cho biết Thủ tướng xác định nâng cao năng lực tự chủ chiến lược là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt.
Tuy nhiên, theo ông, xuất khẩu Việt Nam còn phụ thuộc nhiều vào khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (FDI), sản xuất trong nước dựa nhiều vào máy móc, thiết bị nhập khẩu, trong khi trình độ công nghệ còn ở mức trung bình.
Đại biểu đề nghị Thủ tướng làm rõ các tiêu chí đo lường năng lực tự chủ chiến lược và những giải pháp đột phá để nâng cao năng lực này trong thời gian tới.
Thủ tướng khẳng định Việt Nam kiên định đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, hòa bình, hữu nghị, hợp tác, đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ quốc tế; bảo đảm cao nhất lợi ích quốc gia, dân tộc trên cơ sở tuân thủ luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên Hợp Quốc.
Theo Thủ tướng, thời gian qua, Việt Nam tiếp tục củng cố lòng tin với các đối tác, nâng cấp quan hệ và ký kết thêm các hiệp định thương mại tự do, qua đó mở rộng hợp tác và nâng cao vị thế quốc tế.
Song để chủ động và tham gia bình đẳng vào các vấn đề quốc tế, Việt Nam phải không ngừng củng cố năng lực tự chủ chiến lược. Thủ tướng nêu rõ năng lực này không chỉ đến từ đường lối, chính sách mà còn phụ thuộc vào thực lực của nền kinh tế.
Theo người đứng đầu Chính phủ, Việt Nam cần duy trì tăng trưởng cao, bền vững để tạo nguồn lực, nhất là nguồn lực tài chính, củng cố nền tảng phát triển đất nước. Đồng thời, nâng cao nội lực nền kinh tế, phát triển hệ thống doanh nghiệp trong nước và cải thiện năng lực cạnh tranh, qua đó giảm phụ thuộc và tăng khả năng chủ động trong quan hệ quốc tế.
Trả lời chất vấn của đại biểu Quốc hội Nguyễn Mạnh Hùng (Cần Thơ) về giải pháp vừa huy động nguồn lực đáp ứng yêu cầu tăng trưởng hai con số, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết kế hoạch đầu tư công trung hạn đã được xác định.
Theo Thủ tướng, vấn đề quan trọng nhất không chỉ nằm ở quy mô nguồn vốn mà còn là việc lựa chọn danh mục dự án để đầu tư. “Quan trọng nhất là chúng ta đưa nguồn vốn vào đâu”, Thủ tướng nói.
Ông cho biết Kết luận 18 của Hội nghị Trung ương 2 đã đặt ra yêu cầu kiểm soát số lượng dự án đầu tư công ở mức tối thiểu phải giảm 30%. Nhiệm kỳ vừa qua, số lượng dự án đã giảm mạnh xuống còn khoảng 5.000 dự án.
Hiện nay, theo báo cáo của Bộ Tài chính, tổng số dự án sử dụng vốn đầu tư công từ ngân sách Trung ương chỉ còn hơn 3.000. Việc giảm mạnh số lượng dự án được xác định là một trong những giải pháp then chốt nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư, tránh dàn trải.
Bên cạnh kiểm soát số lượng, Chính phủ sẽ lựa chọn những dự án có tính chất liên vùng, lan tỏa cao và tập trung vào hạ tầng thiết yếu như giao thông, cảng biển, khoa học - công nghệ then chốt cũng như cơ sở hạ tầng nông nghiệp.
Thủ tướng nêu rõ khi xác định đúng danh mục dự án, kiểm soát được chất lượng và đẩy nhanh tiến độ giải ngân, dòng tiền sẽ đi đúng mục đích thúc đẩy tăng trưởng, đồng thời kích hoạt và thu hút thêm nguồn lực từ khu vực tư nhân và nước ngoài mà không gây bất ổn thị trường.
Chất vấn Thủ tướng, đại biểu Quốc hội Trần Nhật Minh (Nghệ An) hỏi về giải pháp hài hòa giữa mục tiêu tăng trưởng kinh tế ở mức cao với việc kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô.
Thủ tướng Lê Minh Hưng chia sẻ các mục tiêu và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội đã được xác định rất rõ ràng bằng cả hệ thống chỉ tiêu định tính và định lượng.
Ông đặc biệt nhấn mạnh chúng ta đã dự toán và xác định rõ cơ cấu các nguồn lực: nguồn lực ngân sách Nhà nước, nguồn lực huy động từ cộng đồng doanh nghiệp và người dân trong nước, cùng nguồn vốn đầu tư nước ngoài cả trực tiếp và gián tiếp.
Vấn đề cốt lõi, theo Thủ tướng, là khi lựa chọn các dự án đầu tư, kể cả dự án đầu tư công lẫn đầu tư tư nhân, phải chọn đúng dự án trọng điểm, có sức lan tỏa lớn, phù hợp với định hướng ưu tiên quốc gia, đồng thời quyết liệt chỉ đạo triển khai đúng tiến độ và bảo đảm chất lượng công trình.
“Khi các dự án triển khai nhanh, chất lượng tốt và sớm đưa vào khai thác, chắc chắn sẽ mang lại hiệu quả tăng trưởng cao mà không gây áp lực lạm phát”, Thủ tướng khẳng định.
Bên cạnh thúc đẩy tăng trưởng, Thủ tướng cho biết Chính phủ luôn xác định ưu tiên hàng đầu là củng cố vững chắc nền tảng vĩ mô, giữ vững giá trị đồng tiền Việt Nam.
Theo Thủ tướng, các chính sách kinh tế vĩ mô, trọng tâm là sự phối hợp chặt chẽ, linh hoạt, đồng bộ giữa chính sách tài khóa, chính sách tiền tệ và các chính sách thương mại sẽ được điều hành chủ động, bám sát diễn biến thực tế trong nước và quốc tế để bảo đảm giữ vững các cân đối lớn của nền kinh tế.
