Chị Phùn Thị Minh Hiểu chụp ảnh cùng các thành viên đoàn đại biểu Tỉnh đoàn Quảng Ninh. Ảnh: TL

Đột phá để kiến tạo môi trường phát triển thanh niên trong kỷ nguyên mới

Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII xác định 5 nhiệm vụ đột phá gồm đổi mới mạnh mẽ phương thức hoạt động của Đoàn phù hợp với mô hình tổ chức mới; hỗ trợ nâng cao năng lực số, trí tuệ nhân tạo và khoa học công nghệ cho thanh niên; khuyến khích, hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp, nhất là khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với phát triển kinh tế tư nhân; xây dựng đội ngũ cán bộ Đoàn có bản lĩnh, đạo đức, năng lực và uy tín; tăng cường năng lực quản lý, điều phối hoạt động tình nguyện.

Những nhiệm vụ này cho thấy sự chuyển biến trong tư duy phát triển thanh niên, hướng tới xây dựng hệ sinh thái phát triển toàn diện, nơi mỗi hoạt động của tổ chức Đoàn không chỉ tạo phong trào mà còn mang lại giá trị thiết thực cho người trẻ và cộng đồng.

Đặc biệt, nhiệm vụ nâng cao năng lực số, trí tuệ nhân tạo và khoa học công nghệ được nhiều đại biểu đánh giá là điểm nhấn nổi bật của nhiệm kỳ mới.

Trung tá Vũ Văn Xuân, đại biểu Ban Thanh niên Quân đội. Ảnh: Thanh Lương

Trung tá Vũ Văn Xuân, công tác tại Lữ đoàn 189, Quân chủng Hải quân, đại biểu Ban Thanh niên Quân đội cho rằng đây là chủ trương hết sức đúng đắn, có ý nghĩa chiến lược trong việc chuẩn bị nguồn nhân lực trẻ chất lượng cao cho giai đoạn phát triển mới của đất nước.

Theo Trung tá Xuân, thế giới đang bước vào thời kỳ phát triển mạnh mẽ của chuyển đổi số và cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Trong bối cảnh đó, năng lực số, khả năng tiếp cận và làm chủ trí tuệ nhân tạo, khoa học công nghệ không chỉ là yêu cầu đối với mỗi thanh niên mà còn là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh của quốc gia.

“Việc trang bị cho thanh niên những kiến thức, kỹ năng về công nghệ số sẽ giúp thế hệ trẻ thích ứng nhanh với những thay đổi của thời đại, chủ động tham gia vào quá trình đổi mới sáng tạo và phát triển đất nước”, Trung tá Xuân chia sẻ.

Đối với quân đội nói chung và Quân chủng Hải quân nói riêng, công nghệ số và trí tuệ nhân tạo đang được ứng dụng ngày càng sâu rộng trong công tác quản lý, huấn luyện, bảo đảm kỹ thuật, hậu cần cũng như nghiên cứu, khai thác các loại vũ khí, trang bị kỹ thuật hiện đại.

Điều đó đòi hỏi đội ngũ cán bộ, đoàn viên thanh niên không ngừng học tập, nâng cao trình độ chuyên môn, năng lực công nghệ và tư duy đổi mới sáng tạo.

Từ thực tiễn công tác tại Lữ đoàn 189 Hải quân, Trung tá Xuân cho biết các phong trào như “Quân đội thi đua đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số”, “Bình dân học vụ số” hay phong trào thi đua “Đổi mới sáng tạo, phát triển khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh” đã tạo môi trường thuận lợi để đoàn viên, thanh niên tích cực học tập, nghiên cứu và ứng dụng công nghệ vào thực tiễn.

“Nhiều cán bộ trẻ đã chủ động khai thác các nền tảng số, đề xuất sáng kiến cải tiến kỹ thuật, góp phần nâng cao chất lượng thực hiện nhiệm vụ của đơn vị. Thanh niên hôm nay không chỉ dừng lại ở việc sử dụng công nghệ mà cần hướng tới làm chủ công nghệ, tham gia nghiên cứu, sáng tạo và phát triển các giải pháp mới”, Trung tá Xuân nhấn mạnh.

Cùng với chuyển đổi số, việc xây dựng đội ngũ cán bộ Đoàn được xác định là một trong những yếu tố then chốt bảo đảm thành công của toàn bộ chương trình hành động nhiệm kỳ mới.

Chị Phùn Thị Minh Hiểu, Bí thư Chi đoàn bản Tình Á, xã Quảng Đức, đoàn đại biểu Tỉnh đoàn Quảng Ninh, đại biểu thanh niên dân tộc thiểu số tham dự Đại hội, cho rằng yêu cầu quan trọng nhất đối với cán bộ Đoàn hiện nay là phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, giữ vững lý tưởng cách mạng và tinh thần tiên phong của tuổi trẻ.

Theo chị Hiểu, trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng và sự phát triển mạnh mẽ của mạng xã hội, cán bộ Đoàn không chỉ cần có năng lực tổ chức, tập hợp thanh niên mà còn phải đủ bản lĩnh để nhận diện đúng - sai, đấu tranh với các thông tin xấu độc, định hướng tư tưởng tích cực cho đoàn viên, thanh niên.

Chị Phùn Thị Minh Hiểu, đoàn đại biểu Tỉnh đoàn Quảng Ninh. Ảnh: Thanh Lương

“Cán bộ Đoàn cần gần gũi cơ sở, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của thanh niên, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm và không ngừng đổi mới phương thức hoạt động để đáp ứng yêu cầu của tình hình mới”, chị Hiểu nói.

Từ thực tiễn công tác Đoàn tại địa phương, chị Hiểu cho biết các phong trào thanh niên luôn nhận được sự hưởng ứng tích cực khi được triển khai sát với nhu cầu thực tế của người dân và thanh niên. Tuy nhiên, việc tập hợp thanh niên hiện nay đang gặp nhiều thách thức khi nhiều bạn trẻ đi học tập, lao động xa quê, trong khi nhu cầu và sở thích của giới trẻ cũng thay đổi nhanh chóng.

Điều đó đòi hỏi tổ chức Đoàn phải tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số và tạo thêm nhiều sân chơi thiết thực để thu hút thanh niên tham gia, chị Hiểu chia sẻ thêm.

Khơi dậy khát vọng tiên phong, sáng tạo và cống hiến

Song hành với các nhiệm vụ đột phá, Đại hội Đoàn XIII xác định phong trào hành động cách mạng trọng tâm của nhiệm kỳ là “Tuổi trẻ Việt Nam tiên phong trong kỷ nguyên mới”.

Phong trào được triển khai với 5 nội dung tiên phong gồm: Tiên phong phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; tiên phong khởi nghiệp lập nghiệp, phát triển kinh tế đất nước; tiên phong hội nhập quốc tế; tiên phong trong các hoạt động tình nguyện vì cộng đồng; tiên phong tham gia bảo vệ Tổ quốc và giữ gìn an ninh trật tự.

Đối với nhiều đại biểu, đây chính là không gian để thanh niên phát huy năng lực, trí tuệ và khát vọng cống hiến.

Anh Y Tô Yô Hwing, đại biểu Tỉnh đoàn Đắk Lắk. Ảnh: Thanh Lương

Anh Y Tô Yô Hwing, hiện công tác tại Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Đắk Lắk, đoàn đại biểu Tỉnh đoàn Đắk Lắk, đánh giá việc Đại hội xác định hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và nâng cao chất lượng các hoạt động tình nguyện là những chủ trương rất thiết thực, đặc biệt đối với thanh niên vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Theo anh, thanh niên dân tộc thiểu số hiện nay có nhiều tiềm năng để phát triển kinh tế từ những lợi thế sẵn có của địa phương như nông nghiệp, các sản phẩm đặc trưng, nghề truyền thống và bản sắc văn hóa dân tộc.

“Nếu được hỗ trợ về kiến thức, kỹ năng, khoa học công nghệ và chuyển đổi số, các bạn trẻ hoàn toàn có thể xây dựng những mô hình khởi nghiệp hiệu quả, nâng cao thu nhập cho bản thân và gia đình”, anh Hwing chia sẻ.

Anh cho rằng công nghệ số đang mở ra cơ hội rất lớn cho thanh niên vùng sâu, vùng xa tiếp cận tri thức mới, quảng bá sản phẩm địa phương, kết nối thị trường và tham gia vào các mô hình kinh doanh hiện đại. Đây là điều trước đây còn gặp nhiều hạn chế do khoảng cách địa lý và điều kiện kinh tế.

Đối với hoạt động tình nguyện, anh Hwing đánh giá việc tổ chức ngày càng bài bản, chuyên nghiệp sẽ giúp đưa thêm nhiều nguồn lực, kiến thức và mô hình phát triển cộng đồng đến với vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

“Qua các hoạt động tình nguyện, không chỉ người dân được hỗ trợ mà thanh niên địa phương cũng có cơ hội rèn luyện kỹ năng, nâng cao tinh thần trách nhiệm và phát huy vai trò xung kích của tuổi trẻ”, anh nói.

Là một đoàn viên người dân tộc thiểu số, anh kỳ vọng trong thời gian tới sẽ có thêm nhiều chương trình hỗ trợ vốn, đào tạo kỹ năng khởi nghiệp, chuyển giao khoa học công nghệ và kết nối các mô hình thanh niên phát triển kinh tế.

Nhìn tổng thể, 5 nhiệm vụ đột phá của nhiệm kỳ 2026 - 2031 không chỉ là những định hướng chiến lược của tổ chức Đoàn mà còn là động lực quan trọng để khơi dậy tinh thần tiên phong, sáng tạo và trách nhiệm của thế hệ trẻ.

Từ chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp đến tình nguyện vì cộng đồng, hội nhập quốc tế và bảo vệ Tổ quốc, thanh niên Việt Nam đang đứng trước những cơ hội lớn để khẳng định vai trò của mình.

Với tri thức, bản lĩnh, khát vọng vươn lên và tinh thần dấn thân, tuổi trẻ Việt Nam được kỳ vọng sẽ tiếp tục là lực lượng xung kích trên mọi lĩnh vực, góp phần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng đất nước phát triển nhanh, bền vững và hùng cường trong kỷ nguyên mới.

Bài 3: 7 chương trình, đề án trọng điểm tạo động lực phát triển thanh niên trong kỷ nguyên mới