Hải Phòng khởi động Khu Thương mại tự do, mở không gian tăng trưởng mới. Ảnh: BPTTH Hải Phòng

Tại hội nghị, thành phố Hải Phòng đã công bố các Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về thành lập Khu kinh tế chuyên biệt Hải Phòng với quy mô 5.300ha và Quyết định phê duyệt Quy hoạch chung Khu kinh tế ven biển phía Nam Hải Phòng với quy mô 20.000ha.

Đây là cơ sở pháp lý, là điểm khởi đầu mở ra một không gian phát triển hoàn toàn mới cho thành phố, với mô hình quản trị hiện đại, tinh gọn; cơ chế chính sách vượt trội, đủ sức cạnh tranh khu vực và quốc tế; tạo động lực mạnh mẽ để thu hút các dự án đầu tư quy mô lớn, công nghệ cao, giá trị gia tăng cao, góp phần nâng tầm vị thế kinh tế của Hải Phòng.

Tiếp đó, thành phố Hải Phòng thực hiện nghi thức khởi động Khu Thương mại tự do - đây là khu thương mại tự do đầu tiên trong toàn quốc được đưa vào vận hành với không gian mới và các thể chế, chính sách đột phá; là nơi hội tụ những điều kiện thuận lợi nhất về cơ sở hạ tầng; thuế, hải quan, thương mại, tài chính, để thu hút dòng vốn chất lượng cao, công nghệ hiện đại và nguồn nhân lực trình độ cao từ khắp nơi trên thế giới.

Các thể chế, chính sách này được xây dựng trên nền tảng Nghị quyết số 226 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố Hải Phòng; là bước cụ thể hóa Nghị quyết của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài; các Nghị quyết của Hội nghị Trung ương 3 khóa 14 như: Nghị quyết số 19 về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam; Nghị quyết số 20 về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh; và đặc biệt là ý kiến chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về xây dựng, phát triển Hải Phòng trở thành “siêu đô thị biển có sức cạnh tranh toàn cầu, trung tâm giao thương logistics và kinh tế biển của khu vực Đông Á”.

Thành phố cũng đã tiến hành trao 13 Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và 2 Biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU) cho các doanh nghiệp với tổng vốn đăng ký và cam kết trên 3,1 tỷ USD.

Bí thư Thành ủy Hải Phòng Lê Ngọc Châu phát biểu. Ảnh: BPTTH Hải Phòng

Phát biểu tại buổi lễ, Bí thư Thành ủy Hải Phòng Lê Ngọc Châu cho biết, Hải Phòng là địa phương duy nhất trong toàn quốc có tốc độ tăng trưởng 2 con số trong 11 năm liên tiếp. Trong 6 tháng đầu năm 2026, kinh tế thành phố tiếp tục đà tăng trưởng cao tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) tăng 11,33% - cao nhất trong 5 năm qua, đứng thứ 3 toàn quốc, đứng đầu 7 thành phố trực thuộc Trung ương; chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 14,8%; kim ngạch xuất khẩu đạt gần 26 tỷ đô la Mỹ, tăng 8,3%; sản lượng hàng hóa thông qua cảng đạt gần 96 triệu tấn, tăng 11,4% so với cùng kỳ; thu hút vốn đầu tư nước ngoài FDI đạt 3,1 tỷ đô la Mỹ; vốn đầu tư trong nước đạt hơn 98 nghìn tỷ đồng.

Với chủ đề “Kiến tạo không gian tăng trưởng mới”, cùng khát vọng vươn lên, thành phố luôn đặt mục tiêu xây dựng Hải Phòng trở thành trung tâm kinh tế hàng đầu cả nước, đầu mối giao thương chiến lược khu vực và quốc tế; là đô thị cảng biển lớn, đi đầu trong công nghiệp hóa, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và đổi mới sáng tạo.

Để đạt được mục tiêu trên, thành phố Hải Phòng sẽ tập trung phát triển các lĩnh vực mũi nhọn như logistics; dịch vụ cảng biển; du lịch; giáo dục; khoa học - công nghệ; hoàn thiện kết cấu hạ tầng đồng bộ, kết nối thuận tiện đa phương thức. Phát huy các giá trị di sản thiên nhiên và văn hóa thế giới, đưa văn hóa trở thành nền tảng tinh thần của phát triển. Đời sống Nhân dân không ngừng nâng cao; quốc phòng, an ninh được bảo đảm; hội nhập quốc tế sâu rộng – vì một Hải Phòng phát triển toàn diện, bền vững và đáng sống.

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu phát biểu. Ảnh: BPTTH Hải Phòng

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu biểu dương sự chủ động, quyết liệt của thành phố, sự phối hợp của các bộ, ngành Trung ương và sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp, nhà đầu tư trong quá trình chuẩn bị các điều kiện để triển khai những mô hình kinh tế mới được công bố.

Để các quyết định được công bố hôm nay sớm chuyển hóa thành dự án, sản phẩm cụ thể, Phó Thủ tướng Chính phủ đề nghị thành phố và các bộ, ngành tập trung thực hiện tốt một số nhiệm vụ.

Thứ nhất, xây dựng chiến lược phát triển tổng thể và cơ chế điều phối giữa các khu kinh tế, khu công nghiệp và Khu Thương mại tự do. Phân định rõ chức năng, ngành ưu tiên, phân khúc nhà đầu tư và lợi thế của từng khu, bảo đảm bổ trợ lẫn nhau, không trùng lặp, không cạnh tranh nội bộ.

Thành phố cần thống nhất một đầu mối xúc tiến, tiếp nhận và điều phối các dự án đầu tư; đồng thời, coi việc hỗ trợ các nhà đầu tư hiện hữu là phương thức xúc tiến hiệu quả nhất.

Thứ hai, tập trung thu hút nguồn lực có trọng tâm, trọng điểm. Trước mắt, ưu tiên các dự án hạ tầng dùng chung, có sức lan tỏa cao như cảng biển, hạ tầng logistics, giao thông kết nối, năng lượng, hạ tầng số, xử lý nước thải và nhà ở công nhân.

Thứ ba, xây dựng Khu Thương mại tự do thành không gian thử nghiệm có kiểm soát các phương thức quản trị và dịch vụ hành chính theo chuẩn quốc tế. Thực hiện thực chất cơ chế “một cửa tại chỗ” trên nền tảng số, bảo đảm doanh nghiệp chỉ cung cấp thông tin một lần và có một đầu mối chịu trách nhiệm xuyên suốt từ chuẩn bị đầu tư đến vận hành.

Thứ tư, chuyển mạnh từ thu hút đầu tư theo số lượng sang thu hút theo chất lượng, hiệu quả và khả năng lan tỏa để hình thành các cụm liên kết ngành. Ưu tiên các nhà đầu tư chiến lược trong những lĩnh vực Thành phố có lợi thế và phù hợp với xu hướng phát triển như bán dẫn, điện tử, cơ khí chính xác, ô tô điện, năng lượng sạch, công nghiệp hàng hải, logistics…

Thứ năm, phát triển nhanh phải gắn với phát triển xanh và bền vững. Do đó, các yêu cầu về bảo vệ môi trường, an ninh trật tự, chất lượng cuộc sống người dân, quốc phòng, an ninh kinh tế, dữ liệu, năng lượng và an toàn hạ tầng trọng yếu phải được tính toán ngay từ khâu quy hoạch và lựa chọn nhà đầu tư.

Thứ sáu, Hải Phòng cần tăng cường liên kết với các địa phương trong vùng về hạ tầng giao thông, logistics, năng lượng, nhân lực và chuỗi cung ứng; không cạnh tranh dịch chuyển dự án, mà cùng hình thành một hệ sinh thái đủ sức cạnh tranh với các trung tâm kinh tế hàng đầu của khu vực.

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu tin tưởng rằng, các khu kinh tế và Khu Thương mại tự do Hải Phòng sẽ trở thành hình mẫu về tổ chức không gian phát triển, thử nghiệm thể chế và đổi mới mô hình tăng trưởng, đóng góp thiết thực vào sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước.