Tàu chở cát trên sông Hậu, TP Cần Thơ. Ảnh do WWF Việt Nam cung cấp

Hội thảo đã trình bày những kết quả nghiên cứu cơ sở ban đầu về tình hình khai thác cát tại Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), các trữ lượng trầm tích tại khu vực này.

Đồng thời, lấy ý kiến của các chuyên gia, các nhà quản lý về phương pháp khảo sát, các địa điểm nghiên cứu chuyên sâu, phương pháp mô hình hóa; xây dựng kế hoạch duy trì ổn định hình thái sông; lựa chọn các tỉnh thí điểm lồng ghép kết quả nghiên cứu vào kế hoạch khai thác cát.

Tại khu vực ĐBSCL, hiện nay có khoảng 82 công ty được cấp phép khai thác 28 triệu tấn cát sông mỗi năm. Tuy nhiên, khối lượng cát được báo cáo và lượng cát khai thác thực tế rất khó có thể kiểm soát. Tình trạng khai thác cát trái phép vẫn diễn ra thường xuyên.

Cát được khai thác trong 20 năm qua với số lượng ngày càng tăng, dẫn đến hậu quả nghiêm trọng: Xói mòn các nhánh sông, tiếp tục xói lở bờ gia tăng đã làm đồng bằng thay đổi hình dạng, làm gia tăng rủi ro xâm nhập mặn, làm suy giảm sự đa dạng, phong phú của các loại cá và thay đổi thảm thực vật ven sông…

Hội thảo “Khởi động gói tư vấn xây dựng ngân hàng cát và kế hoạch duy trì ổn định duy trì hình thái sông khu vực ĐBSCL” là hoạt động thuộc Dự án Quản lý khai thác cát bền vững, được tài trợ bởi Quỹ Sáng kiến khí hậu Quốc tế (IKI) - BMU thông qua WWF - Việt Nam.

Dự án này ra đời với mục tiêu xây dựng một Ngân hàng cát ở quy mô toàn ĐBSCL, từ đó hỗ trợ các nhà lập kế hoạch đưa ra những quy định khai thác phù hợp và bền vững, cũng như lồng ghép vào chính sách phòng, chống thiên tai và phát triển bền vững ở ĐBSCL.