Ông Hồ Trí Đức, Trưởng Ban Quản lý Di tích trọng điểm tỉnh Quảng Ninh. Ảnh: Trà Vân

PV: Trước vinh dự rất lớn đối với tỉnh khi được Thủ tướng Chính phủ công nhận 2 di tích cấp quốc gia đặc biệt là Khu Di tích danh thắng Yên Tử và Khu Di tích lịch sử chiến thắng Bạch Đằng, tỉnh Quảng Ninh sẽ tập trung cho công tác trùng tu, tôn tạo di tích ra sao, thưa ông?

Ông Hồ Trí Đức: Tôi cho rằng, đây là vinh dự lớn của tỉnh, là tiền đề hết sức quan trọng cho việc tôn tạo, bảo tồn và phát huy giá trị đặc sắc của các khu di tích trên địa bàn tỉnh cũng như của cả nước.

Trong thời gian tới, chúng tôi tập trung một số nhiệm vụ trọng tâm, đó là cắm mốc, khoanh vùng, bảo vệ các di tích theo đúng quy hoạch đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Tiếp đó, chúng tôi triển khai các quy hoạch chi tiết, lập các dự án thành phần, tiếp tục mở rộng bổ sung khai quật khảo cổ để có đầy đủ thông tin, căn cứ khoa học và phục dựng lại các giá trị của di tích.

Chúng tôi sẽ làm tốt công tác đền bù, giải phóng mặt bằng, chuyển các hộ dân trong vùng di tích ra khỏi khu vực bảo vệ 1 và 2 để tiến hành triển khai các dự án.

Cùng với đó, chúng tôi sẽ làm tốt công tác truyền thông quảng bá, hướng dẫn người dân trong khu di tích tiếp tục phát huy bảo vệ giá trị di tích.

PV: Thưa ông, hiện một số di tích ở Yên Tử trải qua hàng trăm năm nay đã trở thành phế tích nên công tác trùng tu tôn tạo sẽ gặp rất nhiều khó khăn. Vậy, tỉnh sẽ khắc phục khó khăn này như thế nào?

Ông Hồ Trí Đức: Việc đầu tư bảo tồn, tôn tạo Danh thắng Yên Tử là việc làm cần thiết và cấp bách. Bởi trong Danh thắng Yên Tử, ngoài hệ thống chùa, am, tháp còn có những sinh vật cảnh vô cùng quý hiếm như đường tùng, rừng trúc và những cây đại trên 700 năm tuổi.

Điều đáng nói là, Di tích Lịch sử - Danh thắng Yên Tử thuộc địa bàn xã Thượng Yên Công, phía Tây thị xã Uông Bí, tỉnh Quảng Ninh, có đỉnh cao 1.068m. Đây là một trong những di tích còn lưu những giá trị văn hóa khổng lồ và vô giá với hàng chục ngôi chùa, hàng trăm am, tháp, hàng nghìn di vật cổ quý chứa đựng những giá trị tinh thần, tư tưởng của Thiền phái Trúc Lâm. Trải qua các cuộc chiến tranh và sự tác động khắc nghiệt của thiên nhiên, hầu hết các di tích đã xuống cấp nghiêm trọng, nhiều công trình bị phá hủy nên cần được ưu tiên bảo vệ, tôn tạo trùng tu.
 

Khu Di tích Lịch sử và Danh thắng Yên Tử

Khi tôn tạo các di tích phải bảo đảm tính nguyên vẹn, sự hài hòa của di tích với các cảnh quan xung quanh, nhằm làm nổi bật các giá trị của di tích và cảnh quan di tích với mục đích đáp ứng cho việc khai thác di tích được thuận lợi. Khi tiến hành phục hồi di tích, phải dựa trên những cứ liệu như: Thám sát cổ học, bản vẽ thiết kế ban đầu của di tích, bản vẽ phối cảnh… Vì vậy, chúng tôi sẽ tổ chức các cuộc hội thảo khoa học để có những thông tin đầy đủ, chính xác để lập các dự án phục hồi tôn tạo di tích. Những dự án nào, di tích nào chưa có căn cứ khoa học sẽ tiếp tục được nghiên cứu chứ không làm vội vàng. Di tích chỉ có giá trị khi được phục dựng đúng nguyên giá trị gốc của nó.

PV: Cùng với đó, Quảng Ninh đang tiếp tục mở rộng Tây Yên Tử như thế nào?

Ông Hồ Trí Đức: Khu Di tích Yên Tử hiện có tổng diện tích 9.200ha theo quy hoạch tổng thể. Nếu được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới, thì Yên Tử phải được mở rộng phía Đông và cả phía Tây, trong đó, phía Tây Yên Tử phải được kéo dài tới tỉnh Bắc Giang và kéo dài đến Côn Sơn, Kiếp Bạc. Chúng tôi xác định Yên Tử có cả di tích nhà Trần ở Đông Triều, chùa Vĩnh Nghiêm ở Bắc Giang và Côn Sơn, Kiếp Bạc ở Hải Dương.

Đây là hướng phát triển các tour du lịch văn hóa tâm linh rất có giá trị sau này. Vì vậy, chúng tôi sẽ phối hợp với các tỉnh Bắc Giang, Hải Dương, kêu gọi các nhà đầu tư bằng nguồn vốn xã hội hóa và ngân sách địa phương làm tốt công tác hạ tầng và khôi phục các giá trị di tích nhà Trần, tạo thành vòng cung du lịch tâm linh, trở thành điểm đến của du khách thập phương.

PV: Xin cảm ơn ông!

Trà Vân