Bí thư Tỉnh uỷ Cao Bằng Phan Thăng An chủ trì Phiên họp thứ 14 Ban chỉ đạo phòng, chống tham những, lãng phí, tiêu cực tỉnh Cao Bằng. Ảnh: Thanh Phong

Phản ánh từ cơ sở không thể dừng ở việc ghi nhận

Trong phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, người dân và doanh nghiệp là những chủ thể trực tiếp tiếp xúc với hoạt động công vụ; Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và cơ quan báo chí là những kênh gần với cơ sở, có điều kiện tiếp nhận, phản ánh những vấn đề phát sinh trong đời sống.

Trao đổi với Báo Thanh tra, Chánh Thanh tra tỉnh Cao Bằng Hà Ngọc Tú cho rằng, giá trị của phản ánh từ cơ sở không chỉ ở việc cung cấp thêm thông tin cho cơ quan quản lý, mà còn ở khả năng cảnh báo sớm những biểu hiện thiếu công khai, minh bạch, bất cập trong tổ chức thực hiện chính sách hoặc nguy cơ gây phiền hà trong giải quyết công việc.

“Cơ quan Nhà nước có hệ thống kiểm tra, thanh tra, giám sát theo chức năng. Tuy nhiên, hoạt động công vụ diễn ra hằng ngày, ở nhiều lĩnh vực và nhiều cấp. Vì vậy, thông tin từ người dân, doanh nghiệp, Mặt trận Tổ quốc và báo chí là nguồn quan trọng để cơ quan có thẩm quyền kịp thời nhận diện vấn đề, xem xét và chấn chỉnh”, ông Hà Ngọc Tú trao đổi.

Theo ông Tú, phản ánh chỉ có thể trở thành nguồn thông tin có giá trị khi người dân nắm được quy định pháp luật, biết quyền giám sát, hiểu trách nhiệm của cơ quan công quyền và biết gửi kiến nghị đến đúng địa chỉ. Nếu không có nền tảng này, nhiều phản ánh dễ dừng ở bức xúc chung chung, khó kiểm tra, xử lý hoặc xác định rõ thẩm quyền giải quyết.

Từ yêu cầu đó, công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực được Cao Bằng triển khai rộng trong 6 tháng đầu năm 2026. Toàn tỉnh đã tổ chức 509 lớp tuyên truyền cho 20.551 lượt cán bộ, công chức, viên chức, chiến sĩ, giáo viên, học viên, học sinh và Nhân dân; xuất bản 33 đầu sách, tài liệu pháp luật về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Việc tuyên truyền được thực hiện qua hội nghị chuyên đề, sinh hoạt tại cơ quan, đơn vị, thôn, bản, tổ dân phố, các lớp chính trị, lý luận và cơ sở giáo dục, đào tạo. Nội dung phòng, chống tham nhũng, tiêu cực vì thế không chỉ hướng đến đội ngũ cán bộ, công chức mà còn được đưa gần hơn tới người dân, những chủ thể trực tiếp tham gia giám sát việc thực thi công vụ ở cơ sở.

Thanh tra tỉnh Cao Bằng tổ chức bốc thăm ngẫu nhiên người được xác minh tài sản, thu nhập năm 2026. Ảnh: TH

Từ phản ánh đến trách nhiệm của bộ máy

Điều cần hướng đến không phải là có thêm bao nhiêu kênh phản ánh, mà là phản ánh từ các kênh đó được tiếp nhận, xem xét và chuyển hóa thành trách nhiệm quản lý như thế nào.

Theo báo cáo, UBND tỉnh Cao Bằng tiếp tục chỉ đạo các cơ quan chức năng phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam trong tuyên truyền, phổ biến chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực; đồng thời xem xét, xử lý kịp thời kiến nghị của doanh nghiệp và người dân do Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên đề nghị.

Theo ông Hà Ngọc Tú, phản ánh, kiến nghị phải được phân loại, chuyển đúng cơ quan có thẩm quyền, được kiểm tra và trả lời rõ ràng. Qua quá trình đó, cơ quan quản lý không chỉ giải quyết một nội dung cụ thể mà còn có điều kiện nhìn lại quy trình, trách nhiệm và những điểm còn sơ hở trong tổ chức thực hiện.

“Giám sát sẽ khó phát huy tác dụng nếu phản ánh chỉ được ghi nhận mà không được xử lý. Khi một kiến nghị được xem xét nghiêm túc, cơ quan có trách nhiệm phải làm rõ nội dung, xác định thẩm quyền, chấn chỉnh nếu có hạn chế và thông tin kết quả phù hợp. Đó là cách phản ánh từ cơ sở tạo ra thay đổi trong quản lý”, ông Tú nói.

Trong chuỗi công việc này, Thanh tra tỉnh thực hiện vai trò tham mưu, theo dõi, đôn đốc việc triển khai các giải pháp phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Trong 5 tháng đầu năm 2026, Thanh tra tỉnh đã tiếp nhận 300 văn bản của các cơ quan, đơn vị phục vụ tổng hợp, theo dõi việc thực hiện kế hoạch công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực năm 2026.

Cùng với theo dõi, đôn đốc, Thanh tra tỉnh phối hợp với Trường Cán bộ Thanh tra tổ chức 3 lớp bồi dưỡng nghiệp vụ cho 300 học viên là cán bộ, công chức, viên chức thuộc các sở, ban, ngành và UBND cấp xã. Nội dung tập trung vào thanh tra, kiểm tra, tiếp công dân, xử lý đơn thư, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Thiết kế: Trung Hà

Theo Chánh Thanh tra tỉnh Cao Bằng, việc bồi dưỡng nghiệp vụ cho đội ngũ ở cơ sở có ý nghĩa quan trọng bởi đây là nơi nhiều phản ánh, kiến nghị của người dân được tiếp nhận đầu tiên. Cán bộ nắm chắc quy định, xử lý đúng thẩm quyền và hướng dẫn rõ ràng sẽ góp phần hạn chế tình trạng đơn thư chuyển vòng, chậm xử lý hoặc phát sinh bức xúc kéo dài.

Cùng với theo dõi, đôn đốc và nâng cao năng lực thực thi, các công cụ phòng ngừa trong nội bộ bộ máy tiếp tục được triển khai. Năm 2025, Thanh tra tỉnh thực hiện kiểm soát tài sản, thu nhập tại 81 cơ quan, đơn vị thuộc thẩm quyền. Bước sang năm 2026, Thanh tra tỉnh tham mưu UBND tỉnh phê duyệt kế hoạch xác minh tài sản, thu nhập; đồng thời lựa chọn 30 người tại 16 cơ quan, đơn vị để xác minh theo kế hoạch.

“Thanh tra trách nhiệm, công khai, minh bạch và kiểm soát tài sản, thu nhập là những công cụ để cơ quan Nhà nước tự kiểm tra, tự chấn chỉnh. Khi các công cụ này được triển khai thực chất, thông tin từ giám sát xã hội sẽ có thêm cơ sở để được kiểm tra, đối chiếu; còn những hạn chế trong quản lý cũng có điều kiện được nhận diện và khắc phục sớm hơn”, ông Hà Ngọc Tú nhấn mạnh.

Từ phản ánh của người dân, doanh nghiệp, Mặt trận Tổ quốc và báo chí đến hoạt động tham mưu, theo dõi, thanh tra trách nhiệm, kiểm soát tài sản, thu nhập, yêu cầu xuyên suốt là xây dựng được cơ chế để thông tin từ cơ sở không dừng ở việc ghi nhận, mà trở thành một phần của quá trình chấn chỉnh và phòng ngừa trong quản lý Nhà nước.