Một buổi công bố quyết định thanh tra do Chánh Thanh tra tỉnh Cao Bằng Hà Ngọc Tú chủ trì. Ảnh: TH

Theo thông báo Kết luận thanh tra số 1250/TB-TTr ngày 8/6/2026 của Thanh tra tỉnh Cao Bằng (Kết luận số 859/KL-TTr), dự án được triển khai tại xóm Pác Ty, xã Việt Chu, huyện Hạ Lang (nay thuộc xã Hạ Lang), do Công ty TNHH Xây dựng Ngọc Hòa làm chủ đầu tư.

Dự án được UBND tỉnh Cao Bằng đồng ý chủ trương đầu tư và cấp giấy chứng nhận đầu tư năm 2011. Trong quá trình triển khai, các cơ quan chức năng thực hiện thủ tục thu hồi đất, cho thuê đất; doanh nghiệp chi trả tiền bồi thường, thực hiện nghĩa vụ tài chính về đất đai với Nhà nước và được UBND tỉnh cho thuê đất từ năm 2013 để thực hiện dự án.

Tuy nhiên, từ thời điểm được thuê đất, dự án chưa được đưa vào sử dụng theo tiến độ ghi trong giấy chứng nhận đầu tư. Khu đất thực hiện dự án bị bỏ hoang trong thời gian dài, trong khi dự án cũng dừng hoạt động.

Dự án chậm triển khai, nhiều tồn tại được chỉ ra

Kết luận thanh tra cho thấy, tại thời điểm cho thuê đất thực hiện dự án, Quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020 của huyện Hạ Lang chưa được phê duyệt. Sau khi UBND tỉnh phê duyệt quy hoạch tại Quyết định số 437/QĐ-UBND ngày 16/4/2013, dự án chưa được bổ sung vào Quy hoạch sử dụng đất đến năm 2020 và Kế hoạch sử dụng đất hằng năm giai đoạn 2011 - 2015 của huyện Hạ Lang.

Không chỉ chậm đưa đất vào sử dụng, dự án còn có những tồn tại từ giai đoạn đầu triển khai. Tại thời điểm khởi công xây dựng, công trình chưa được bàn giao mặt bằng và chưa có giấy phép xây dựng theo quy định.

Thanh tra tỉnh Cao Bằng cũng xác định Công ty TNHH Xây dựng Ngọc Hòa chưa thực hiện tốt việc quản lý, bảo vệ diện tích đất được thuê. Trên khu đất dự án, người dân tự sử dụng để canh tác, trồng màu nhưng doanh nghiệp không kịp thời phát hiện, xử lý theo quy định. Nội dung này được xác định là chưa chấp hành nghĩa vụ chung của người sử dụng đất theo khoản 4 Điều 31 Luật Đất đai năm 2024.

Dự án dừng hoạt động cũng khiến một số công trình bảo vệ môi trường không còn được sử dụng, xuống cấp, gây lãng phí trong đầu tư. Do không tiếp tục hoạt động, doanh nghiệp chưa triển khai các nội dung kiến nghị của cơ quan chuyên môn về môi trường tại biên bản kiểm tra ngày 16/9/2018.

Kết luận thanh tra đồng thời nêu việc theo dõi, kiểm tra, đôn đốc tiến độ thực hiện dự án của một số cơ quan quản lý nhà nước chưa sát sao, kịp thời.

Làm rõ hướng tiếp tục hay chấm dứt dự án

Từ kết quả thanh tra, Chánh Thanh tra tỉnh Cao Bằng kiến nghị Sở Tài chính tăng cường theo dõi, kiểm tra, đôn đốc tiến độ thực hiện dự án; yêu cầu doanh nghiệp báo cáo hoạt động đầu tư để kịp thời tham mưu cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý đối với dự án chậm tiến độ, ngừng hoạt động kéo dài theo quy định.

Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh được kiến nghị tiếp tục hướng dẫn, đôn đốc Công ty TNHH Xây dựng Ngọc Hòa thực hiện thủ tục điều chỉnh tiến độ đầu tư, tạm dừng hoặc chấm dứt hoạt động dự án trong trường hợp không bảo đảm điều kiện triển khai dự án.

Sau thời hạn gia hạn, nếu doanh nghiệp cam kết tiếp tục thực hiện nhưng không đưa đất vào sử dụng hoặc không đủ điều kiện tiếp tục triển khai, Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh tham mưu UBND tỉnh xem xét thu hồi giấy chứng nhận đầu tư theo quy định.

Đối với Sở Nông nghiệp và Môi trường, Thanh tra tỉnh kiến nghị tổ chức kiểm điểm, rút kinh nghiệm đối với tập thể, cá nhân liên quan đến công tác tham mưu giao đất, cho thuê đất khi chưa bảo đảm phù hợp với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất và điều kiện pháp lý theo quy định. Sở tiếp tục tham mưu về quy hoạch sử dụng đất đối với dự án; tăng cường kiểm tra, giám sát tình hình quản lý, tiến độ sử dụng đất của doanh nghiệp, kịp thời đôn đốc đưa đất vào sử dụng đúng mục đích.

Đối với Công ty TNHH Xây dựng Ngọc Hòa, Thanh tra tỉnh Cao Bằng kiến nghị kiểm điểm, rút kinh nghiệm và khẩn trương khắc phục các tồn tại được chỉ ra. Công ty cần phối hợp với Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng các cơ quan liên quan thực hiện thủ tục gia hạn, điều chỉnh tiến độ đầu tư, bảo đảm đưa dự án vào sử dụng từ năm 2027.

Trường hợp dự án không còn khả năng tiếp tục thực hiện, doanh nghiệp báo cáo cơ quan có thẩm quyền để xem xét xử lý, thực hiện thủ tục chấm dứt hoạt động dự án và trả lại đất cho Nhà nước quản lý theo quy định.