Công nhân lắp ráp xe đẩy tại Nhà máy Good Baby tại thành phố Côn Sơn, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc. Ảnh: Aleksandar Plavevski/EPA

Nền kinh tế Trung Quốc đã bộc lộ những dấu hiệu "vật lộn" để đối phó với áp lực của cuộc chiến thương mại với Mỹ và suy thoái diện rộng trong nước. 

Hoạt động sản xuất bị đình trệ và đồng Nhân dân tệ đã được ấn định ở mức thấp nhất trong vòng 10 năm trở lại đây so với đồng đô la.

Hoạt động sản xuất của Trung Quốc hầu như không mở rộng trong tháng 10 khi cả nhu cầu trong và ngoài nước đều giảm, theo một số liệu theo dõi chặt chẽ được công bố hôm thứ Tư.

Chỉ số quản lý thu mua (PMI) chính thức đã giảm xuống còn 50,2 trong tháng 10, mức thấp nhất kể từ tháng 7/2016, giảm từ mức 50,8 trong tháng 9. Chỉ số đạt dưới 50 đồng nghĩa với việc đang có sự thu hẹp trong hoạt động sản xuất kinh doanh. Số lượng đơn đặt hàng xuất khẩu mới, dấu hiệu của hoạt động sản xuất kinh doanh trong tương lai, đã giảm năm tháng liên tiếp và sẽ giữ tốc độ giảm mạnh như hiện tại trong ít nhất một năm.

Các chỉ số cho thấy sự suy thoái của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới. Những chỉ số này có thể thúc đẩy nhiều hỗ trợ chính sách từ Bắc Kinh, bên cạnh một loạt sáng kiến gần đây.

Động thái này đã bao gồm bơm hàng chục tỷ đô la vào hệ thống tài chính và các biện pháp khác để vực dậy cổ phiếu trong nước.

Một dấu hiệu căng thẳng khác của nền kinh tế đó là Ngân hàng Trung ương ấn định đồng Nhân dân tệ thấp hơn ở mức 6,9646 Nhân dân tệ/đô la Mỹ so với mức 6,9574 một ngày trước đó. 

Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) cho phép đồng Nhân dân tệ điều chỉnh tăng hoặc giảm 2%. Đồng tiền này đã giảm nhẹ hơn một chút trong phiên giao dịch tiếp theo hôm thứ Tư.

Động thái này sẽ làm gia tăng căng thẳng với chính quyền Trump. Mỹ đã tiến gần đến cáo buộc Trung Quốc thao túng tiền tệ sau khi đồng Nhân dân tệ giảm giá trị và làm cho xuất khẩu cạnh tranh hơn.

Tỷ giá hối đoái đang leo lên gần hơn với mốc 7 Nhân dân tệ - một mức được coi là không thể tưởng tượng được cách đây ba năm khi Bắc Kinh thành công trong việc củng cố vị trí của Nhân dân tệ như một trong những đồng tiền dự trữ của thế giới.

Đồng Nhân dân tệ giảm sẽ làm cho hàng hóa xuất khẩu của nước này rẻ hơn và có thể bù đắp tác động của các loại thuế quan của Hoa Kỳ, nhưng nó cũng sẽ đẩy nhanh tốc độ tháo vốn ra nước ngoài và gây áp lực đến việc định giá tài sản ở Trung Quốc ví dụ như bất động sản.

Tuy vậy, trong lúc Trung Quốc có dấu hiệu có thể sẵn sàng để đồng tiền của mình giảm giá hơn nữa, hôm thứ Tư vừa qua theo tờ China Daily cho biết tỷ giá hối đoái được thả nổi tự do hơn có thể là một “sự lựa chọn khôn ngoan đối với Trung Quốc, trong bối cảnh xung đột thương mại leo thang và các rủi ro đối với nền kinh tế luôn rình rập”.

Tuần này, Capital Economics đã phát biểu rằng “không mong đợi PBOC giữ vững ở mức 7 Nhân dân tệ/USD”.

Tháng 10 là tháng đầu tiên sau khi các mức thuế quan mới nhất của Hoa Kỳ có hiệu lực. Washington và Bắc Kinh đã áp thêm các loại thuế quan bổ sung đối với hàng hóa của nhau vào ngày 24/9, và Donald Trump đã đe dọa sẽ tấn công Trung Quốc với nhiều các loại thuế hơn.            

Nền kinh tế Trung Quốc tăng trưởng chậm nhất kể từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu trong quý 3, khi sản lượng sản xuất và đầu tư cơ sở hạ tầng giảm sút. Các nhà phân tích tin rằng điều kiện kinh doanh sẽ trở nên xấu đi trước khi hồi phục trở lại.

Cổ phiếu tại Thượng Hải tăng 1% vào hôm thứ Tư, giống với các thị trường trên toàn Châu Á - Thái Bình Dương.

Trần Minh Tuấn