(Thanh tra)- Hội nghị Thành viên thường niên năm 2019 của Tổ chức Minh bạch Quốc tế (TI) kêu gọi khẩn cấp thực hiện tiến trình hoàn thiện pháp luật về chống tham nhũng ở Lebanon.
Những cam kết trong nước và quốc tế
Lebanon phải chú trọng vào Chiến lược chống tham nhũng đã được phát triển trong 8 năm qua và thực thi Luật về Tiếp cận thông tin.
TI lưu ý, trong tiến trình hoàn thiện pháp luật chống tham nhũng, Quốc hội Lebanon cần tránh những đề xuất ân xá tham nhũng như trước đó đã đưa ra. Bởi điều này sẽ chỉ gây nên sự rối loạn và phẫn nỗ hơn nữa trong số đông những người biểu tình phản đối tham nhũng trong tháng qua.
Thay vào đó, Quốc hội nước này phải thúc đẩy pháp luật chống tham nhũng theo thông lệ quốc tế và các cam kết trong nước cũng như quốc tế. Công việc này vốn đã bị ngưng trệ ở Lebanon trong thời gian qua.
Nội dung thúc đẩy pháp luật bao gồm: Luật về làm giàu hợp pháp và kê khai tài sản; thành lập Ủy ban Chống tham nhũng quốc gia; và tăng cường độc lập tư pháp.
TI nhấn mạnh rằng, điều cần thiết là chính quyền trong nước phải tích cực tham gia với các đại diện xã hội dân sự trong suốt quá trình xây dựng khung pháp luật chống tham nhũng.
Tổ chức Minh bạch Lebanon lên tiếng
Tổ chức Minh bạch - Không tham nhũng Lebanon (LTA) trước đó đã kêu gọi Chính phủ nước này nghiêm túc giải quyết các yêu cầu của người dân, được đưa ra trong các cuộc biểu tình đã và đang rầm rộ diễn ra trên khắp Lebanon.
Theo đó, người biểu tình bày tỏ sự phản ứng trước cuộc thảo luận và quyết định tại cuộc họp Nội các về Dự thảo ngân sách năm 2020, do không đáp ứng được kỳ vọng cũng như không khôi phục lại niềm tin của người dân vào các tổ chức Nhà nước.
LTA báo động về mối đe dọa do tình hình kinh tế - xã hội ở Lebanon đang ở mức nghiêm trọng; đồng thời, yêu cầu nhà chức trách nước này thực hiện các biện pháp khẩn cấp, áp dụng các gói cải cách sâu rộng ngay lập tức, nhằm tăng cường an toàn xã hội và đặt nền tảng cho tăng trưởng kinh tế.
Để đạt được điều này, cần xây dựng cơ chế, tiêu chuẩn rõ ràng để thúc đẩy tính minh bạch, sự hợp tác tham gia và chống tham nhũng trong ngân sách Nhà nước; hoặc bằng cách đề xuất một giải pháp về hệ thống thuế lũy tiến bên cạnh các quy định thuế quan nghiêm ngặt để ngăn chặn buôn lậu thông qua các điểm giao dịch hợp pháp và bất hợp pháp.
Thêm vào đó, các nhà chức trách phải thông qua Luật Thuế cải cách nhằm bảo đảm kiểm soát việc trốn thuế và những vi phạm khác; đồng thời, thực hiện một sắp xếp mang tính toàn diện về thể chế và nguồn lực quốc gia.
LTA lập luận rằng, Chính phủ cần đưa ra câu trả lời cho 3 vấn đề quan trọng, giải thích tình hình hiện tại, đó là:
- Vấn đề thiếu các kế hoạch rõ ràng do Chính phủ soạn thảo để giảm nợ công trong dài hạn.
- Vấn đề thiếu cải cách cho ngành Điện và thâm hụt do việc chi thường xuyên quá mức tiền công, tiền lương và bồi thường.
- Vấn đề thiếu các chương trình kinh tế dựa trên tầm nhìn cải cách để hỗ trợ các lĩnh vực trọng tâm nhiều triển vọng.
Bên cạnh đó, Chính phủ cũng phải chú trọng đến xây dựng Chiến lược chống tham nhũng quốc gia đã được chờ đợi từ lâu, một Nghị định bổ sung về quyền tiếp cận thông tin và ban hành Nghị định về đăng ký dầu mỏ, theo cách phản ánh tinh thần của pháp luật hiện hành và phù hợp với Hiến pháp.
Yêu cầu hành động ngay lập tức đối với Quốc hội Lebanon là tuân thủ vai trò giám sát và tổ chức các phiên họp công khai để thông qua các dự luật. Điều này sẽ góp phần tăng cường tính liêm chính và chống tham nhũng.
Các chương trình nghị sự cũng phải đưa vào tiến trình xây dựng Luật Chống tham nhũng trong khu vực công và thành lập Cơ quan Chống tham nhũng quốc gia. Bên cạnh đó là giải quyết việc làm giàu bất hợp pháp, công khai tài chính, sửa đổi Luật về Tòa án, Luật quy định về Cơ quan Thanh tra Trung ương, Dự luật Sửa đổi Luật Mua sắm công, Dự thảo Luật Xung đột, Dự luật Thu hồi tài sản và Dự luật về tăng cường tính độc lập của Tư pháp…
Thành lập Tòa án đặc biệt về chiếm dụng công quỹ; bãi bỏ bí mật ngân hàng đối với tất cả Tổng thống đương nhiệm, cựu Tổng thống, Bộ trưởng, Nghị sỹ và quan chức cấp cao; Xóa bỏ quyền miễn trừ đối với các Bộ trưởng đương nhiệm, cựu Bộ trưởng, Nghị sỹ và quan chức Nhà nước - những người giải quyết nguồn công quỹ…
LTA kêu gọi các cơ quan lập pháp, hành pháp và tư pháp Lebanon thực hiện nhiệm vụ của mình và hành động ngay lập tức để khôi phục lòng tin của người dân, nhằm thực thi cam kết cải cách của Nhà nước đối với quốc gia và cộng đồng quốc tế.
Hoài Phương
