Giáo sư Kenneth Wain, Chủ tịch Hiệp hội Các tổ chức phi Chính phủ Malta (CVO)

Giáo sư Wain cho biết, mặc dù Luật Tổ chức phi Chính phủ sửa đổi và chính thức có hiệu lực từ tháng 3/2017, được xây dựng dựa trên sự hợp tác với Cơ quan Phòng, chống rửa tiền (FIAU), song vẫn tồn tại nhiều kẽ hở, đặc biệt là việc các NGO không bắt buộc phải đăng kí tại CVO nhưng vẫn có thể hoạt động và nhận ngân sách từ Chính phủ. Điều này đồng nghĩa với việc CVO không thể xác định được chính xác số lượng NGO hoạt động tại Malta và đảo Gozo, cũng như giám sát hoạt động của toàn bộ khu vực này. 

Trước đó, năm 2012, Cơ quan Chống rửa tiền của Liên minh châu Âu (Moneyyal) từng cáo buộc chính sách mở trên của Chính phủ Malta cản trở việc giám sát rửa tiền của Moneyyal. Tuy nhiên, Moneyyal nhấn mạnh cho dù các chính sách trên được áp dụng thì CVO cũng không có đủ khả năng để kiểm soát hoạt động của NGO trên toàn quốc, do nguồn nhân lực và ngân sách hạn chế (110.000 euro/năm). 

Đáp lại, giáo sư Wain khẳng định nguồn lực thiếu hụt đã gây áp lực và làm giảm chất lượng công việc của CVO chứ không riêng gì cá nhân ông. Trong suốt 10 năm qua CVO chịu sự quản lý của khoảng 6 bộ trưởng, thường xuyên bị luân chuyển quyền quản lý giữa các bộ, kéo theo việc sự phân bổ, quản lý ngân sách của CVO phụ thuộc Chính phủ và bộ chủ quản.

Giáo sư Wain không phủ nhận các động thái tích cực của Chính phủ về quản lý dự án của NGO trong thời gian gần đây. Đặc biệt là việc NGO buộc phải tới CVO đăng ký hoạt động nếu muốn được nhận ngân sách. 

Vài tháng trước, chính quyền đảo Gozo đã thảo luận về các bộ luật và đề xuất các biện pháp nâng cao tính minh bạch và công bằng giữa các tổ chức tình nguyện. 

Năm 2017, giáo sư Wain từng kêu gọi mở cuộc điều tra nhằm vào việc quản lý ngân quỹ Gozo trái pháp luật của Cơ quan Kiểm toán Nhà nước.

Moneyyal tuyên bố sẽ tiến hành một bản đánh giá hoạt động của NGO tại Malta trong năm 2018.

Phạm Thục Trinh