Tỷ giá trung tâm liên tiếp lập mức cao kỷ lục trong các ngày 28-30/7, tạo thêm áp lực cho công tác điều hành chính sách tiền tệ. Ảnh: Ngọc Thắng

Tỷ giá trung tâm liên tiếp xác lập kỷ lục mới

Trong 3 phiên giao dịch từ ngày 28 đến 30/7, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã liên tục nâng tỷ giá trung tâm giữa đồng Việt Nam và USD lên mức cao nhất từ trước đến nay.

Cụ thể, trong 2 ngày 28 và 29/7, tỷ giá trung tâm được công bố ở mức 25.306 đồng/USD, vượt mức kỷ lục cũ 25.298 đồng/USD được thiết lập vào cuối tháng 8 năm ngoái. Đến sáng 30/7, tỷ giá trung tâm tiếp tục tăng thêm 14 đồng, lên 25.320 đồng/USD, tiếp tục xác lập đỉnh mới. Với biên độ giao dịch ±5%, các ngân hàng thương mại được phép giao dịch USD trong vùng từ 24.054 - 26.586 đồng/USD.

Tỷ giá trung tâm ngày 30/7. Ảnh: SBV.

Đáng chú ý, dù tỷ giá trung tâm tiếp tục tăng, giá USD tại nhiều ngân hàng thương mại lại điều chỉnh giảm nhẹ. Sáng 30/7, Vietcombank niêm yết giá USD ở mức 26.110 - 26.520 đồng/USD (mua vào - bán ra), giảm 10 đồng mỗi chiều so với phiên trước. Tại BIDV, tỷ giá cũng giảm 5 đồng ở cả hai chiều, xuống còn 26.140 - 26.520 đồng/USD.

Theo các chuyên gia, việc tỷ giá trung tâm liên tiếp lập kỷ lục phản ánh áp lực từ thị trường quốc tế khi đồng USD duy trì xu hướng mạnh lên. Căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông khiến giá dầu leo thang, trong khi chính sách thuế mới của Mỹ làm gia tăng lo ngại lạm phát, qua đó củng cố kỳ vọng Fed sẽ tiếp tục duy trì mặt bằng lãi suất cao.

Rạng sáng 30/7 (giờ Việt Nam), Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) quyết định giữ nguyên lãi suất ở mức 3,5 - 3,75%, đánh dấu lần thứ năm liên tiếp không điều chỉnh lãi suất. Fed cho biết nền kinh tế Mỹ vẫn tăng trưởng vững vàng, thị trường lao động ổn định và lạm phát vẫn cần được kiểm soát.

Đáng chú ý, trong số 12 thành viên Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC), có tới 3 thành viên bỏ phiếu phản đối quyết định giữ nguyên lãi suất. Đây là lần đầu tiên kể từ năm 2016, FOMC ghi nhận 3 phiếu bất đồng trong một quyết định chính sách, phản ánh sự chia rẽ về triển vọng lãi suất thời gian tới.

Điều hành chính sách tiền tệ đối mặt nhiều sức ép

Trong báo cáo chiến lược thị trường tháng 7/2026, Công ty Chứng khoán ACB (ACBS) đánh giá diễn biến tỷ giá từ đầu năm đến nay vẫn tích cực hơn dự báo. Tính đến ngày 17/7, đồng Việt Nam mới mất giá khoảng 0,4% so với USD, thấp hơn đáng kể so với nhiều đồng tiền trong khu vực.

Theo ACBS, mức mất giá của VND cả năm 2026 nhiều khả năng vẫn được kiểm soát quanh 3%. Điều này giúp NHNN còn dư địa sử dụng các công cụ điều hành để bổ sung thanh khoản cho hệ thống mà không tạo sức ép quá lớn lên thị trường ngoại hối.

Các công cụ có thể được sử dụng gồm nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ với các ngân hàng thương mại, tăng tiền gửi của Kho bạc Nhà nước tại các ngân hàng thương mại có vốn Nhà nước và huy động nguồn vốn vay nước ngoài của hệ thống ngân hàng.

Tuy nhiên, ACBS cho rằng việc điều hành chính sách tiền tệ sẽ tiếp tục đối mặt nhiều sức ép. Ngoài các yếu tố bên ngoài như giá dầu, xung đột địa chính trị hay nguy cơ lạm phát toàn cầu kéo dài, áp lực còn đến từ nhu cầu vốn trong nước.

Đến ngày 10/7, tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống đạt 7,91%, trong khi huy động vốn chỉ tăng 6,07%, khiến chênh lệch giữa tín dụng và huy động lên khoảng 2,7 triệu tỷ đồng. Điều này khiến các ngân hàng tiếp tục phụ thuộc vào nguồn thanh khoản trên thị trường liên ngân hàng cũng như dòng tiền gửi của Kho bạc Nhà nước.

Theo ACBS, mặc dù Thông tư 25 đã nới tỷ lệ sử dụng vốn ngắn hạn cho vay trung, dài hạn từ 30% lên 40% và cho phép tính một phần tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR), song vẫn cần thêm các quy định để mở rộng dư địa điều tiết thanh khoản.

Các chuyên gia nhận định, nếu Fed tiếp tục duy trì mặt bằng lãi suất cao hoặc thậm chí tăng thêm lãi suất trong những tháng tới, áp lực lên tỷ giá USD/VND sẽ còn kéo dài. Trong bối cảnh đó, nhiệm vụ của NHNN sẽ là cân bằng giữa mục tiêu ổn định tỷ giá, kiểm soát lạm phát, hỗ trợ thanh khoản và duy trì mặt bằng lãi suất hợp lý để phục hồi tăng trưởng kinh tế.