Ca khúc: Tự hào người làm báo Thanh tra

Theo dõi Báo Thanh tra trên

Nhóm hàng điện tử lần đầu giữ vai trò trụ cột xuất khẩu, cần làm gì để bền vững?

Đông Hà

Thứ sáu, 02/01/2026 - 12:00

(Thanh tra) - Nhóm hàng điện tử lần đầu tiên vượt qua các ngành truyền thống để vươn lên trở thành trụ cột lớn nhất, đóng vai trò đầu tàu trong tăng trưởng kim ngạch xuất khẩu.

Theo số liệu cập nhật từ Cục Hải quan, Bộ Tài chính, chỉ trong nửa đầu tháng 12/2025, tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt gần 21 tỷ USD. Lũy kế từ đầu năm đến hết ngày 15/12, trị giá xuất khẩu đạt khoảng 451,8 tỷ USD, tăng mạnh so với cùng kỳ năm trước và đưa Việt Nam tiến rất gần tới những kỷ lục mới về thương mại.

Điểm nhấn nổi bật nhất trong cơ cấu xuất khẩu tiếp tục thuộc về nhóm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện. Riêng nửa đầu tháng 12, kim ngạch nhóm hàng này đạt gần 5 tỷ USD. Tính chung từ đầu năm đến nay, kim ngạch đã vượt 101,9 tỷ USD, đánh dấu lần đầu tiên một nhóm hàng xuất khẩu của Việt Nam cán mốc 100 tỷ USD.

Xuất khẩu nhóm hàng điện tử góp phần mở rộng quy mô và nâng cao vị thế hàng hóa Việt Nam trên thị trường quốc tế. Ảnh: Đông Hà

Xét theo thị trường, Mỹ tiếp tục là điểm đến lớn nhất của nhóm hàng điện tử Việt Nam với kim ngạch lên tới 37,9 tỷ USD, tăng hơn 80% so với cùng kỳ năm ngoái. Các thị trường chủ lực khác cũng duy trì đà tăng trưởng tích cực, trong đó Trung Quốc đạt 15,28 tỷ USD, tăng 37,6%; Liên minh châu Âu đạt 9,88 tỷ USD; Hồng Kông (Trung Quốc) đạt 9,69 tỷ USD và Hàn Quốc đạt 7,76 tỷ USD, tăng trên 52%.

Đứng thứ hai về quy mô kim ngạch xuất khẩu trong nửa đầu tháng 12/2025 là nhóm điện thoại các loại và linh kiện, đạt gần 2 tỷ USD. Lũy kế từ đầu năm, kim ngạch nhóm này đạt khoảng 54,6 tỷ USD. Dù không còn duy trì tốc độ tăng trưởng bứt phá như giai đoạn trước, điện thoại và linh kiện vẫn là trụ cột quan trọng, đóng góp ổn định vào cán cân thương mại và tạo việc làm cho hàng trăm nghìn lao động.

Nhóm máy móc, thiết bị, dụng cụ và phụ tùng khác tiếp tục giữ vị trí quan trọng khi đạt hơn 2,4 tỷ USD trong nửa đầu tháng 12, đưa kim ngạch cộng dồn từ đầu năm lên khoảng 55,9 tỷ USD. Đây là nhóm hàng phản ánh rõ xu hướng nâng cao hàm lượng công nghiệp và giá trị gia tăng trong xuất khẩu, gắn với sự mở rộng của các khu công nghiệp và dòng vốn đầu tư nước ngoài chất lượng cao.

Ở chiều ngược lại, nhập khẩu trong tháng 12/2025 đạt khoảng 22,16 tỷ USD. Hai nhóm hàng nhập khẩu lớn nhất vẫn là máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện với 7,15 tỷ USD, cùng máy móc, thiết bị với 3,05 tỷ USD. Tính từ đầu năm đến 15/12, tổng kim ngạch nhập khẩu đạt 432,54 tỷ USD, tăng hơn 19% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, lũy kế cả năm đến 15/12, Việt Nam vẫn duy trì xuất siêu 18,64 tỷ USD.

Ở khu vực công nghiệp chế biến truyền thống, dệt may tiếp tục cho thấy sức bền đáng kể với kim ngạch từ đầu năm đến nay đạt khoảng 37,6 tỷ USD. Giày dép các loại duy trì vị thế là một trong những nhóm hàng xuất khẩu lớn với kim ngạch đạt 23,1 tỷ USD, trong khi nhóm túi xách, vali, mũ, ô dù đạt hơn 4,3 tỷ USD, cho thấy sự phục hồi khá rõ của các ngành hàng tiêu dùng tại những thị trường lớn như Mỹ và Liên minh châu Âu.

Trong lĩnh vực nông, lâm, thủy sản, nhiều mặt hàng truyền thống vẫn giữ được quy mô đáng kể. Cà phê đạt hơn 8,3 tỷ USD, rau quả vượt 8,1 tỷ USD, còn gạo tiến sát mốc 4 tỷ USD, góp phần đa dạng hóa cơ cấu xuất khẩu và nâng cao khả năng chống chịu của nền kinh tế.

Đáng chú ý, với quy mô xuất nhập khẩu bình quân gần 3 tỷ USD mỗi ngày trong nửa đầu tháng 12/2025, giới chuyên gia nhận định cột mốc 900 tỷ USD kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam chỉ còn là vấn đề thời gian.

Theo PGS.TS Ngô Trí Long, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu thị trường giá cả, Bộ Tài chính, việc kim ngạch xuất khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện lần đầu tiên vượt mốc 100 tỷ USD là một dấu mốc rất đáng chú ý, cho thấy Việt Nam đã thực sự trở thành mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng điện tử toàn cầu.

Tuy nhiên, ông Long lưu ý không nên chỉ nhìn vào kỷ lục kim ngạch xuất khẩu. Vấn đề cốt lõi nằm ở chất lượng và giá trị gia tăng của xuất khẩu. Nhóm hàng điện tử đạt trên 100 tỷ USD nhưng tỷ lệ nội địa hóa còn thấp, phần lớn giá trị xuất khẩu đến từ khu vực FDI, còn doanh nghiệp trong nước chủ yếu tham gia ở khâu gia công, lắp ráp, cung ứng linh kiện đơn giản.

Ông Long khuyến nghị trong thời gian tới cần nâng tỷ lệ tham gia của doanh nghiệp Việt Nam vào chuỗi giá trị điện tử, phát triển công nghiệp hỗ trợ, làm chủ dần công nghệ, thiết kế và các khâu có giá trị gia tăng cao hơn.

"Nếu không giải quyết được bài toán này, Việt Nam sẽ có kỷ lục xuất khẩu, nhưng vẫn đối mặt với nghịch lý tăng trưởng nhanh mà nền tảng chưa thực sự vững chắc", ông Long nhấn mạnh.

Ý kiến bình luận:

Ý kiến của bạn sẽ được xét duyệt khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu.

Hiện chưa có bình luận nào, hãy trở thành người đầu tiên bình luận cho bài biết này!

Tin cùng chuyên mục

Kinh tế Việt Nam 2025: Vượt cơn gió ngược, tạo đà bứt phá 2026

Kinh tế Việt Nam 2025: Vượt cơn gió ngược, tạo đà bứt phá 2026

(Thanh tra) - Năm 2025 khép lại với nhiều gam màu sáng của kinh tế Việt Nam, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu vẫn đối mặt hàng loạt bất định từ xung đột địa chính trị, xu hướng bảo hộ thương mại cho tới biến động tài chính tiền tệ.

Hoàng Long - Đông Hà

06:50 02/01/2026

Tin mới nhất

Xem thêm