Thanh tra TP Đà Nẵng kết luận thanh tra đối với việc sử dụng ngân sách tại UBND xã Đông Giang, Bến Hiên. Trong ảnh: Trụ sở Thanh tra thành phố Đà Nẵng. Ảnh: Bảo Thắng

Thanh tra thành phố Đà Nẵng vừa ban hành Kết luận thanh tra (KLTT) số 1977/KL-TTTP ngày 6/7/2026 về việc chấp hành pháp luật trong quản lý, sử dụng, bàn giao và tiếp nhận tài chính, ngân sách Nhà nước tại UBND xã Đông Giang và UBND xã Bến Hiên khi thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp.

Xã Đông Giang được hình thành trên cơ sở sắp xếp thị trấn Prao cùng các xã Tà Lu, A Rooi và Za Hung. Xã Bến Hiên được thành lập từ hai xã Kà Dăng và Mà Cooih. Cùng với tổ chức bộ máy, nhân sự và nhiệm vụ quản lý Nhà nước, hai xã mới phải tiếp nhận ngân sách, tài sản, công nợ, hồ sơ kế toán và hàng loạt công trình đang triển khai từ các đơn vị cũ.

Kết quả thanh tra cho thấy hoạt động thu, chi ngân sách cơ bản được duy trì, góp phần bảo đảm hoạt động của chính quyền cơ sở diễn ra liên tục, ổn định. Các đơn vị đã đối chiếu số liệu tài chính, ngân sách với Kho bạc Nhà nước, số liệu bàn giao cơ bản khớp theo xác nhận của kho bạc. Tuy nhiên, việc “khớp số” chưa đồng nghĩa với quá trình chuyển giao tài chính đã hoàn tất.

Số liệu đã đối chiếu, chứng từ gốc vẫn còn thiếu

Theo chỉ đạo trước khi thực hiện sắp xếp, hồ sơ, tài liệu và số liệu tài chính phải được bàn giao đầy đủ trước ngày 30/6/2025. Thực tế, tại khu vực hình thành xã Đông Giang, biên bản bàn giao giữa xã mới với các xã, thị trấn cũ đến ngày 30/9/2025 mới được ký. Tại xã Bến Hiên, việc bàn giao với Kà Dăng và Mà Cooih diễn ra trong tháng 8/2025.

Đoàn giám sát thường trực HĐND xã Bến Hiên làm việc với thôn Bến Hiên, Cột Buồm, Dốc Gợp về kết quả kiến nghị cử tri. Ảnh: ATing Hàn

Đáng chú ý, đến thời điểm thanh tra, quá trình tiếp nhận hồ sơ vẫn chưa khép kín. Các xã, thị trấn cũ chưa lập báo cáo tài chính đến ngày 30/6/2025; chưa bàn giao đầy đủ chứng từ kế toán phát sinh trong 6 tháng đầu năm; thiếu phiếu thu, phiếu chi, ủy nhiệm chi và các biểu mẫu bàn giao theo hướng dẫn của Bộ Tài chính.

Hồ sơ về tài sản cũng chưa đầy đủ. Nhiều đơn vị chỉ bàn giao danh mục tài sản cố định và tài sản kết cấu hạ tầng, nhưng chưa chuyển giao bản sao thẻ tài sản, sổ theo dõi tài sản cố định, công cụ và dụng cụ tại nơi sử dụng. Riêng hồ sơ bàn giao của xã A Rooi còn có phụ lục, báo cáo không đầy đủ chữ ký của người có trách nhiệm và chưa đóng dấu.

Điểm cốt lõi mà KLTT đặt ra là sự khác biệt giữa số liệu và hồ sơ nền. Việc đối chiếu với Kho bạc Nhà nước có thể xác nhận tổng số thu, tổng số chi, số dư hoặc phần chênh lệch. Nhưng các con số đó chưa tự trả lời được khoản chi phát sinh vì mục đích gì, tài sản nào đã hình thành, công trình nào đã nghiệm thu, công nợ đã được chủ thể liên quan xác nhận hay chưa.

Ít nhất 82 công trình chưa hoàn tất đối chiếu công nợ

Khối lượng công trình chưa được lập bảng đối chiếu công nợ có xác nhận của đối tượng thanh toán là một trong những dữ liệu đáng chú ý nhất của kết luận.

Tại khu vực hình thành xã Đông Giang, số công trình, dự án chưa hoàn tất đối chiếu công nợ gồm 8 công trình tại Za Hung, 8 công trình tại thị trấn Prao, 17 công trình tại A Rooi và 22 công trình, dự án tại Tà Lu. Tổng cộng có 55 công trình, dự án.

Tại khu vực hình thành xã Bến Hiên: Kà Dăng có 7 công trình, Mà Cooih có 20 công trình chưa hoàn tất việc đối chiếu công nợ theo yêu cầu. Như vậy, tổng số công trình, dự án được nêu trong hai nhóm lên tới ít nhất 82.

Người dân thôn Tà Vạc, Prao, xã Đông Giang đóng góp ý kiến về đặt tên thôn mới sau sáp nhập (tháng 6/2026). Ảnh: Ngọc Vy - https://donggiang.danang.gov.vn/

Kiểm điểm trách nhiệm, xử lý dứt điểm kiến nghị cũ

Thanh tra xác định trách nhiệm không chỉ thuộc các xã, thị trấn cũ do bàn giao chưa đầy đủ. UBND xã Đông Giang và UBND xã Bến Hiên cũng chưa tập trung, quyết liệt trong việc đôn đốc, kiểm tra và yêu cầu các đơn vị cũ bàn giao hồ sơ, sổ sách kế toán, chứng từ và tài liệu liên quan theo quy định.

Nhóm phải chịu trách nhiệm gồm chủ tịch UBND hai xã mới; chủ tịch, kế toán các xã, thị trấn cũ; thủ trưởng và kế toán một số đơn vị dự toán, trường học, phòng chuyên môn và tổ chức trực thuộc.

Thanh tra đề nghị chủ tịch UBND hai xã kiểm điểm, rút kinh nghiệm; tổ chức kiểm điểm các tập thể, cá nhân liên quan; khẩn trương hoàn thành toàn bộ việc bàn giao, tiếp nhận tài chính, ngân sách và chứng từ. Phòng Kinh tế xã được yêu cầu tăng cường tham mưu quản lý ngân sách, kiểm tra các đơn vị dự toán và rà soát các tồn tại đã được chỉ ra.

Thanh tra thành phố Đà Nẵng yêu cầu chấn chỉnh, rút kinh nghiệm đối với các khoản chi ngân sách năm 2025 có tổng số tiền 18,66 triệu đồng do chưa bảo đảm hồ sơ, thủ tục, chứng từ hoặc nội dung chi. Trong đó, UBND xã Kà Dăng 4,6 triệu đồng; Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Bến Hiên 5,6 triệu đồng; Văn phòng HĐND - UBND xã Bến Hiên 8,46 triệu đồng. KLTT không kiến nghị thu hồi các khoản tiền này mà yêu cầu khắc phục hạn chế và kiểm điểm trách nhiệm liên quan.

Một điểm khác đáng lưu ý là UBND xã Đông Giang chưa hoàn thành một số nội dung của KLTT số 1935/KL-TTTP, gồm kiểm điểm trách nhiệm, đánh giá lại tài sản đã tiếp nhận, hoàn thiện hồ sơ đất đai và xử lý một trường hợp đất cho mượn. Thanh tra tiếp tục yêu cầu thực hiện dứt điểm; UBND xã Bến Hiên cũng phải tập trung triển khai KLTT số 1722/KL-TTTP ngày 16/6/2026.

KLTT cho thấy ngân sách tại Đông Giang và Bến Hiên cơ bản được vận hành liên tục sau sắp xếp, chưa ghi nhận khoản thất thoát lớn phải thu hồi. Tuy vậy, việc chuyển giao đơn vị hành chính không thể chỉ dừng ở hợp nhất tổ chức và đối chiếu khớp số liệu. Một cuộc bàn giao chỉ thực sự hoàn tất khi tiền, tài sản, công nợ và trách nhiệm đều được xác lập bằng hồ sơ rõ ràng, đủ căn cứ kiểm tra và truy xuất về sau.