Phó Chánh Thanh tra tỉnh Sơn La Lê Huy Long phát biểu tại hội nghị của ngành Thanh tra mới đây. Ảnh: TK

Thực hiện Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân, Thanh tra tỉnh Sơn La xác định việc đổi mới hoạt động thanh tra theo hướng hiệu quả, minh bạch, hạn chế gây phiền hà cho doanh nghiệp là một trong những nhiệm vụ quan trọng.

Thanh tra tỉnh Sơn La cho biết, thực hiện Nghị quyết 68-NQ/TW, Thanh tra tỉnh đã bám sát kế hoạch hành động của Ban Thường vụ Tỉnh ủy và kế hoạch của UBND tỉnh về phát triển kinh tế tư nhân trên địa bàn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Theo Phó Chánh Thanh tra tỉnh Sơn La Lê Huy Long, tinh thần xuyên suốt trong quá trình triển khai là nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước nhưng đồng thời phải tạo điều kiện để doanh nghiệp ổn định sản xuất, kinh doanh. Hoạt động thanh tra vì vậy được tổ chức theo hướng có trọng tâm, trọng điểm, hạn chế tối đa việc thanh tra, kiểm tra nhiều lần đối với cùng một doanh nghiệp.

Giảm chồng chéo, tăng tính minh bạch

Một trong những giải pháp được Thanh tra tỉnh Sơn La chú trọng là rà soát ngay từ khâu xây dựng kế hoạch thanh tra.

Trong năm 2026, Thanh tra tỉnh đã chủ động phối hợp với các sở, ngành liên quan để xử lý nguy cơ chồng chéo giữa hoạt động thanh tra, kiểm tra và kiểm toán. Một số đối tượng thanh tra được điều chỉnh giảm do doanh nghiệp sáp nhập, tạm dừng hoạt động hoặc đã được Kiểm toán Nhà nước tiến hành kiểm toán.

Đáng chú ý, Thanh tra tỉnh đã ghép 2 cuộc thanh tra có nội dung, thời kỳ trùng nhau thành 1 cuộc. Một cuộc thanh tra khác được điều chỉnh giảm, không thực hiện do liên quan tranh chấp đất đai đang được cơ quan chuyên môn giải quyết. Đơn vị cũng chủ trì xử lý chồng chéo giữa Kế hoạch thanh tra của Thanh tra tỉnh và kế hoạch kiểm tra của các sở, ngành theo quy định của Luật Thanh tra năm 2025.

Ông Lê Huy Long cho rằng, việc hạn chế thanh tra, kiểm tra trùng lặp không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản lý mà còn trực tiếp giảm thời gian, chi phí và áp lực tuân thủ đối với doanh nghiệp.

Một hội nghị công bố kết luận thanh tra của Thanh tra tỉnh Sơn La. Ảnh: CTV

Cùng với giảm chồng chéo, tính công khai, minh bạch trong hoạt động thanh tra được Thanh tra tỉnh đặc biệt quan tâm. Kế hoạch thanh tra hằng năm được công khai và gửi đến đối tượng thanh tra theo quy định. Nội dung, thời gian, đối tượng và thời kỳ thanh tra được thông báo rõ ràng, qua đó giúp doanh nghiệp, hộ kinh doanh chủ động phối hợp và giám sát hoạt động của cơ quan thanh tra.

Đây cũng là cách để hoạt động thanh tra đi vào nền nếp, hạn chế tối đa tác động không cần thiết đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Đổi mới cách thanh tra, giảm phiền hà

Cùng với cải cách từ khâu lập kế hoạch, Thanh tra tỉnh Sơn La đang đẩy nhanh tiến độ và đổi mới phương thức thanh tra.

Theo ông Lê Huy Long, các cuộc thanh tra trong Kế hoạch thanh tra năm 2026 và một cuộc thanh tra đột xuất theo chỉ đạo của Thanh tra Chính phủ đều được triển khai khẩn trương, nghiêm túc. Đến cuối tháng 7/2026, Thanh tra tỉnh đã ban hành kết luận đối với 23 cuộc thanh tra. Thời gian thanh tra trực tiếp được rút ngắn so với quy định.

Một điểm đáng chú ý là phương thức làm việc đang được thay đổi theo hướng giảm sự hiện diện trực tiếp tại doanh nghiệp. Thay vì dành nhiều thời gian làm việc trực tiếp tại trụ sở doanh nghiệp, đoàn thanh tra tăng cường kiểm tra hồ sơ, tài liệu do đơn vị cung cấp tại Thanh tra tỉnh; đồng thời tiếp nhận, khai thác thông tin và dữ liệu điện tử.

Phó Chánh Thanh tra tỉnh Lê Huy Long nhấn mạnh, đây là hướng đổi mới cần thiết để vừa bảo đảm yêu cầu thanh tra, vừa hạn chế ảnh hưởng đến hoạt động thường xuyên của doanh nghiệp. Khi hồ sơ, dữ liệu được khai thác hiệu quả, thời gian làm việc trực tiếp có thể giảm, qua đó góp phần tránh phiền hà và tạo môi trường thuận lợi hơn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh. Tinh thần này cũng được thể hiện trong việc thực hiện nghiêm quy chế làm việc của đoàn thanh tra.

Những kết quả trên cho thấy, tham gia thực hiện Nghị quyết 68-NQ/TW không chỉ được cụ thể hóa bằng các chính sách hỗ trợ trực tiếp cho khu vực tư nhân. Với cơ quan thanh tra, đó còn là quá trình tự đổi mới phương thức quản lý, nâng cao tính minh bạch và giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp.

Từ giảm chồng chéo trong kế hoạch thanh tra, công khai nội dung và thời gian làm việc đến rút ngắn thời gian thanh tra trực tiếp, tăng sử dụng dữ liệu điện tử, Thanh tra tỉnh Sơn La đang từng bước xây dựng hoạt động thanh tra theo hướng hiệu quả nhưng không gây cản trở cho sản xuất, kinh doanh.

Đây là cách tiếp cận phù hợp với yêu cầu phát triển kinh tế tư nhân trong giai đoạn mới: quản lý chặt chẽ nhưng không làm khó doanh nghiệp; thanh tra đúng trọng tâm nhưng giảm tối đa tác động đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.