Bước vào mùa Xuân mới, đất nước đứng trước những vận hội lớn song hành cùng thách thức không nhỏ. Việc Bộ Chính trị ban hành các nghị quyết trong thời gian ngắn cho thấy tầm nhìn chiến lược và quyết tâm chính trị rất cao của Đảng trong hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước hùng cường, thịnh vượng.

Các bước ngoặt lịch sử khơi thông mọi nguồn lực

Nghị quyết đầu tiên được Bộ Chính trị ban hành vào cuối tháng 12/2024 là Nghị quyết 57 về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Nghị quyết này nhấn mạnh quan điểm phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là đột phá quan trọng hàng đầu, là động lực chính để đổi mới phương thức quản trị quốc gia, phát triển kinh tế - xã hội, ngăn chặn nguy cơ tụt hậu, đưa đất nước phát triển bứt phá, giàu mạnh trong kỷ nguyên mới.

Tại Hội nghị Trung ương 15 vào tháng 12/2025, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII xác định trong giai đoạn mới cần đột phá mạnh mẽ về thể chế phát triển; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền; thúc đẩy đột phá về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; phát triển năng lực sản xuất mới, các mô hình, phương thức sản xuất kinh doanh mới. Ảnh: P.Thắng

Mục tiêu được đặt ra là đến năm 2030, Việt Nam thuộc nhóm 3 nước dẫn đầu Đông Nam Á, nhóm 50 nước đứng đầu thế giới về năng lực cạnh tranh số và chỉ số phát triển Chính phủ điện tử; thuộc nhóm 3 nước dẫn đầu khu vực Đông Nam Á về nghiên cứu và phát triển trí tuệ nhân tạo.

Tầm nhìn đến năm 2045, Việt Nam thuộc nhóm 30 nước dẫn đầu thế giới về đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Sau một tháng Nghị quyết 57 ra đời, Bộ Chính trị tiếp tục ban hành Nghị quyết 59 đánh dấu “bước ngoặt lịch sử” trong tiến trình hội nhập quốc tế của đất nước, xác định hội nhập là động lực chiến lược để Việt Nam vững bước vào kỷ nguyên mới.

Tổng Bí thư Tô Lâm: “Muốn phát triển nhanh và bền vững, Việt Nam không thể đi theo lối mòn cũ. Chúng ta phải dám nghĩ lớn, hành động lớn, thực hiện những cải cách lớn với quyết tâm chính trị cao nhất và nỗ lực bền bỉ nhất”.

Nghị quyết 59 nêu rõ mục tiêu tổng quát là nâng cao chất lượng, hiệu quả, tính đồng bộ, toàn diện, sâu rộng của hội nhập quốc tế; đồng thời tranh thủ tối đa các nguồn lực bên ngoài để xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ, tự lực, tự cường, phát triển nhanh, bền vững…

Đúng ngày 30/4/2025, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết 66 về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới. Đây được coi là "đột phá của đột phá" trong hoàn thiện thể chế, phát triển đất nước.

Nghị quyết đặt ra mục tiêu đến năm 2030, Việt Nam có hệ thống pháp luật dân chủ, công bằng, đồng bộ, thống nhất, công khai, minh bạch, khả thi với cơ chế tổ chức thực hiện nghiêm minh, nhất quán.

Tầm nhìn đến năm 2045, Việt Nam có hệ thống pháp luật chất lượng cao, tiệm cận chuẩn mực, thông lệ quốc tế tiên tiến; pháp luật trở thành chuẩn mực ứng xử của mọi chủ thể trong xã hội, quản trị quốc gia hiện đại với bộ máy nhà nước tinh gọn, hiệu quả.

Nghị quyết số 68 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân - một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia, được ban hành đầu tháng 5/2025, như "nắng hạn gặp cơn mưa rào", tạo "cú hích" cải cách thể chế để doanh nghiệp bứt phá.

Tổng Bí thư Tô Lâm, Chủ tịch nước Lương Cường, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và các lãnh đạo cấp cao. Ảnh: P.Thắng

Nghị quyết đặt mục tiêu đến năm 2030, Việt Nam có 2 triệu doanh nghiệp khu vực kinh tế tư nhân đóng góp 55 - 58% GDP, giải quyết 84 - 85% việc làm xã hội. Đến năm 2045, khu vực kinh tế tư nhân phát triển nhanh, bền vững, có năng lực cạnh tranh toàn cầu và thực sự trở thành trụ cột của nền kinh tế độc lập, tự chủ.

Với nghị quyết này, Bộ Chính trị quán triệt xoá bỏ triệt để nhận thức, tư tưởng, quan niệm, thái độ định kiến về kinh tế tư nhân; loại bỏ các điều kiện kinh doanh không cần thiết; bảo đảm quyền sở hữu, quyền tự do kinh doanh và cạnh tranh bình đẳng.

Thủ tướng Phạm Minh Chính: “Khát vọng về một Việt Nam phồn vinh, thịnh vượng, hiện đại, sớm gia nhập nhóm nước phát triển có thu nhập cao đã và đang cháy bỏng hơn bao giờ hết”.

Tiếp đó, Bộ Chính trị tiếp tục ban hành Nghị quyết số 70 về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 vào ngày 20/8/2025.

Mục tiêu đặt ra là xây dựng ngành năng lượng Việt Nam phát triển bền vững, sử dụng hiệu quả tài nguyên, có thị trường cạnh tranh minh bạch, hệ thống hạ tầng hiện đại, thông minh, kết nối hiệu quả với khu vực và quốc tế.

Hai nghị quyết chiến lược trong hai lĩnh vực then chốt là giáo dục và y tế cũng lần lượt ra đời vào cuối tháng 8 và đầu tháng 9/2025.

Nghị quyết số 71 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo đặt mục tiêu đến năm 2030 có ít nhất 80% trường phổ thông đạt chuẩn quốc gia; hoàn thành phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ từ 3 - 5 tuổi và giáo dục bắt buộc đến hết trung học cơ sở.

Bộ Chính trị cũng đặt mục tiêu phấn đấu có ít nhất 8 cơ sở giáo dục đại học thuộc nhóm 200 đại học hàng đầu châu Á, và ít nhất 1 cơ sở giáo dục đại học thuộc nhóm 100 đại học hàng đầu thế giới trong một số lĩnh vực theo các bảng xếp hạng quốc tế uy tín.

Trong lĩnh vực y tế, Nghị quyết số 72 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân đặt mục tiêu nâng cao thể lực, trí lực, tầm vóc và tuổi thọ khỏe mạnh của Nhân dân.

Bộ Chính trị nêu mục tiêu từ năm 2026 người dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm 1 lần, từng bước giảm gánh nặng chi phí y tế. Đến năm 2030, người dân được miễn viện phí ở mức cơ bản trong phạm vi quyền lợi bảo hiểm y tế theo lộ trình.

Đầu tháng 1/2026, Nghị quyết 79 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế Nhà nước được ban hành. Với nghị quyết này, Bộ Chính trị xác định kinh tế Nhà nước giữ vai trò chủ đạo trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.

Mục tiêu được đặt ra là đến năm 2030, Việt Nam có 50 doanh nghiệp Nhà nước vào nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất Đông Nam Á; có từ 1 - 3 doanh nghiệp Nhà nước vào nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất thế giới. Tầm nhìn đến 2045, Việt Nam có khoảng 60 doanh nghiệp Nhà nước vào nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất Đông Nam Á; 5 doanh nghiệp Nhà nước vào nhóm 500 doanh nghiệp lớn nhất thế giới.

Việt Nam không đi theo lối mòn cũ

Sau 40 năm thực hiện công cuộc đổi mới, Việt Nam đã đạt nhiều thành tựu to lớn, tạo nền tảng quan trọng cho phát triển. Tuy nhiên như Tổng Bí thư Tô Lâm nhiều lần nhấn mạnh phía trước còn nhiều thách thức gay gắt, đòi hỏi “không được ngủ quên bên vòng Nguyệt quế”, phải không ngừng đổi mới và cải cách.

Hội nghị toàn quốc quán triệt và triển khai thực hiện 4 nghị quyết (57, 59, 66 và 68) của Bộ Chính trị giữa tháng 5/2025. Ảnh: P.Thắng

Còn nhớ tại hội nghị toàn quốc quán triệt và triển khai thực hiện 4 nghị quyết (57, 59, 66 và 68) của Bộ Chính trị hồi giữa tháng 5/2025, Tổng Bí thư Tô Lâm lưu ý bối cảnh thế giới có những chuyển biến sâu sắc chưa từng có tiền lệ, ai nắm bắt được cơ hội, vượt qua thách thức sẽ thành công, nếu không sẽ rơi vào hoàn cảnh "trâu chậm uống nước đục".

"Không bắt kịp nhịp độ cải cách, không tạo đột phá ngay từ bây giờ, chúng ta sẽ lỡ mất cơ hội vàng và tụt lại trong cuộc đua toàn cầu", Tổng Bí thư nhấn mạnh.

Tổng Bí thư cho rằng, chỉ có cải cách quyết liệt, bền bỉ và hiệu quả mới giúp đất nước vượt qua thách thức, nắm bắt thời cơ và hiện thực hóa khát vọng phát triển nhanh, bền vững trong thời kỳ mới.

"Muốn phát triển nhanh và bền vững, Việt Nam không thể đi theo lối mòn cũ. Chúng ta phải dám nghĩ lớn, hành động lớn, thực hiện những cải cách lớn với quyết tâm chính trị cao nhất và nỗ lực bền bỉ nhất", Tổng Bí thư nêu rõ.

Đến giữa tháng 9/2025, tại hội nghị toàn quốc quán triệt và triển khai thực hiện 4 nghị quyết (59, 70, 71 và 72) của Bộ Chính trị, Tổng Bí thư Tô Lâm tiếp tục nhấn mạnh tinh thần xuyên suốt của các nghị quyết là chuyển nhanh từ “ban hành chủ trương” sang “quản trị thực thi”, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm, lấy hiệu quả thực tiễn làm thước đo.

“Động lực phát triển mới của đất nước hình thành từ chính các mối liên kết hữu cơ giữa các nghị quyết”, theo lời Tổng Bí thư.

Chủ tịch nước Lương Cường: "Để đạt được mục tiêu trở thành nước phát triển có thu nhập cao vào năm 2045, Việt Nam cần có những đột phá mạnh mẽ, quyết liệt hơn nữa để tháo gỡ mọi nút thắt, khai thông và phát huy tối đa nguồn lực, trí tuệ của mọi thành phần kinh tế - xã hội và chuyển đổi mô hình phát triển đất nước”.

Những nội dung cốt lõi trong các nghị quyết chiến lược đã được Tiểu ban Văn kiện Đại hội XIV của Đảng chắt lọc, bổ sung vào Báo cáo chính trị, nhằm định hình tư duy chiến lược, tầm nhìn và định hướng phát triển đất nước đến giữa thế kỷ XXI.

Khi phát biểu tại Hội nghị Thượng đỉnh Doanh nghiệp APEC 2025 hồi cuối tháng 10/2025, Chủ tịch nước Lương Cường (nhiệm kỳ 2021-2026) khẳng định Việt Nam coi khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo là nền tảng cốt lõi cho tăng trưởng bền vững và hội nhập sâu rộng.

Để đạt được mục tiêu trở thành nước phát triển có thu nhập cao vào năm 2045, theo Chủ tịch nước, Việt Nam cần có những đột phá mạnh mẽ, quyết liệt hơn nữa để phá vỡ mọi rào cản, tháo gỡ mọi nút thắt, khai thông và phát huy tối đa nguồn lực, trí tuệ của mọi thành phần kinh tế - xã hội và chuyển đổi mô hình phát triển đất nước.

Chủ tịch nước đồng thời nhấn mạnh tinh thần “chủ động đóng góp” trong hội nhập quốc tế: Việt Nam không chỉ tham gia vào tiến trình toàn cầu hóa mà còn tích cực kiến tạo các giá trị chung, kết hợp nội lực quốc gia với ngoại lực quốc tế để gia tăng ảnh hưởng trong khu vực và trên thế giới.

Một góc Thủ đô Hà Nội dịp 2/9/2025. Ảnh: Đoàn Bắc

Với các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị, Thủ tướng Phạm Minh Chính (nhiệm kỳ 2021-2026) cho rằng các quyết sách đã rất đồng bộ, đầy đủ. Theo ông, vấn đề then chốt đặt ra là tổ chức thực hiện thật tốt, thực sự hiệu quả, với tinh thần “nghĩ sâu, làm lớn”, có cách làm hiệu quả nhất để “thay đổi trạng thái, xoay chuyển tình hình”, đưa đất nước phát triển nhanh và bền vững.

“Khát vọng về một Việt Nam phồn vinh, thịnh vượng, hiện đại, sớm gia nhập nhóm nước phát triển có thu nhập cao đã và đang cháy bỏng hơn bao giờ hết. Để hiện thực hóa khát vọng ấy, chúng ta không có con đường nào khác ngoài việc dồn toàn lực cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số”, Thủ tướng nhấn mạnh.

Tại hội nghị toàn quốc khi quán triệt Nghị quyết 68, Thủ tướng nhấn mạnh phải coi doanh nhân là những chiến sĩ trên mặt trận kinh tế; bảo đảm kinh tế tư nhân bình đẳng với các thành phần kinh tế khác, nhất là trong tiếp cận các nguồn lực.

Cùng với chuyển hẳn từ “quản lý hành chính” sang “kiến tạo và phục vụ”, người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh phải xóa bỏ hoàn toàn tư duy “xin - cho”, “không biết vẫn quản”, “không quản được thì cấm”.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn: “Hệ thống pháp luật không chỉ để quản lý xã hội mà phải trở thành nền tảng vững chắc, minh bạch, kiến tạo sự phát triển, thu hút đầu tư và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia”.

Trong lĩnh vực xây dựng thể chế, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhiều lần yêu cầu phải thực hiện bằng được việc đưa thể chế pháp luật trở thành lợi thế cạnh tranh, xây dựng pháp luật được xác định là đột phá của đột phá.

Theo ông, đây không chỉ là một khẩu hiệu, mà là một định hướng chiến lược, đòi hỏi tư duy mới trong công tác lập pháp.

"Hệ thống pháp luật không chỉ để quản lý xã hội mà phải trở thành nền tảng vững chắc, minh bạch, kiến tạo sự phát triển, thu hút đầu tư và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia", Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị có phạm vi bao trùm các lĩnh vực then chốt, từ pháp luật, hội nhập, kinh tế, năng lượng đến giáo dục, y tế. Điểm chung nổi bật của các nghị quyết là sự đổi mới mạnh mẽ về tư duy và tầm nhìn chiến lược, được thiết kế đồng bộ và triển khai nhất quán.

Có thể khẳng định, những nghị quyết trên chính là nền tảng quan trọng để khơi thông mọi nguồn lực, xây dựng “đường băng” vững chắc, đưa đất nước cất cánh trong kỷ nguyên phát triển mới.