Gia Lai điều chỉnh quy hoạch để khai thác tốt các tiềm năng, lợi thế. Ảnh: Hoàng Phúc

Mở rộng không gian, mở thêm dư địa tăng trưởng

UBND tỉnh Gia Lai đã ban hành Quyết định số 3106/QĐ-UBND ngày 23/7/2026 phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Gia Lai thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Gia Lai hiện có tổng diện tích tự nhiên 21.576,53km², gồm 135 đơn vị hành chính cấp xã; phía Đông giáp Biển Đông, phía Tây giáp Campuchia, phía Nam giáp Đắk Lắk và phía Bắc giáp Quảng Ngãi.

Quy hoạch xác định cấu trúc không gian theo mô hình “Ba trục hành lang động lực - Hai khu kinh tế - Ba khu vực động lực - Bốn vùng kinh tế”. Trong đó, hành lang Đông - Tây kết nối Khu kinh tế Nhơn Hội với Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh; hành lang kinh tế biển gắn với các tuyến cao tốc, quốc lộ, đường sắt và tuyến ven biển; hành lang phía Tây kết nối cao nguyên với các tỉnh phía Nam và các không gian kinh tế liên vùng.

Đánh giá về không gian quy hoạch mới, ông Đỗ Huấn Hà, Giám đốc Công ty Cổ phần Đầu tư GLFD ASIA Gia Lai, cho biết, cách tổ chức này cho thấy Gia Lai đang chuyển từ tư duy phát triển theo địa giới sang tư duy phát triển theo không gian kinh tế mở và các chuỗi liên kết.

Theo ông Hà, quy hoạch mới thể hiện rõ mục tiêu đưa Gia Lai phát triển nhanh, bền vững, phát huy mạnh mẽ tiềm năng, lợi thế của địa phương. Gia Lai xây dựng mô hình tăng trưởng hiện đại dựa trên khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh.

Gia Lai khai thác các động lực tăng trưởng mới, hướng tới mô hình kinh tế đa cực. Ảnh: Hoàng Phúc

Mục tiêu tăng trưởng 10,5%/năm rất khả thi

Sau điều chỉnh quy hoạch, Gia Lai đặt mục tiêu tốc độ tăng trưởng GRDP giai đoạn 2026-2030 khoảng 10,5%/năm. Theo ông Đỗ Huấn Hà, đây là mức tăng trưởng cao, nhưng được đặt trên cơ sở kỳ vọng hình thành nhiều động lực mới nên rất khả thi.

Trong cơ cấu tăng trưởng, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản dự kiến tăng khoảng 5%/năm; công nghiệp - xây dựng tăng khoảng 13%/năm và dịch vụ tăng khoảng 10,5%/năm. "Như vậy, động lực chính không còn đặt nặng vào khu vực nông nghiệp mà chuyển mạnh sang công nghiệp, xây dựng và dịch vụ", ông Hà phân tích.

Đến năm 2030, Gia Lai đặt mục tiêu GRDP bình quân đầu người đạt khoảng 5.900-6.000 USD; kinh tế số chiếm khoảng 30% GRDP, kinh tế biển chiếm khoảng 20%. Tổng thu ngân sách trên địa bàn đạt trên 41.000 tỷ đồng, tổng kim ngạch xuất khẩu giai đoạn 2026-2030 trên 17 tỷ USD.

Đây là những chỉ tiêu cho thấy tỉnh đang kỳ vọng vào một giai đoạn tăng trưởng mới, trong đó các ngành có giá trị gia tăng cao sẽ đóng vai trò ngày càng lớn. Các chuyên gia kinh tế nhận định, với hàng loạt dự án năng lượng tái tạo được phê duyệt trong năm 2026 dự kiến đi vào vận hành từ năm 2028, cùng với công nghiệp chế biến, chế tạo, logistics, du lịch và hạ tầng, các dự án này được kỳ vọng tạo thêm nguồn thu ngân sách và đóng góp đáng kể vào tăng trưởng.

Tuy nhiên, ông Đỗ Huấn Hà cũng phân tích thêm, để biến tiềm năng thành tăng trưởng thực tế, Gia Lai phải giải quyết được những điểm nghẽn lâu nay, đặc biệt là giải phóng mặt bằng, thủ tục đầu tư, hạ tầng kết nối và năng lực hấp thụ vốn.

Gia Lai đặt mục tiêu đầu tư mạnh vào hạ tầng để tạo động lực tăng trưởng bền vững. Ảnh: Hoàng Phúc

Tăng trưởng phải đi cùng chất lượng

Điểm đáng chú ý trong quy hoạch mới là Gia Lai đặt mục tiêu tăng trưởng cao và thay đổi chất lượng tăng trưởng. Tỉnh đặt mục tiêu đóng góp của năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP) vào tăng trưởng đạt từ 55% trở lên; phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn; sử dụng tiết kiệm tài nguyên và tăng cường bảo vệ môi trường.

Gia Lai phát triển hạ tầng số, đô thị thông minh, ứng dụng trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số. Tỉnh định hướng phát triển nguồn nhân lực phục vụ các ngành công nghiệp công nghệ cao, năng lượng, logistics, kinh tế biển, du lịch chất lượng cao và kinh tế số.

Đến năm 2030, Gia Lai hướng tới trở thành trung tâm công nghiệp chế biến, chế tạo, năng lượng tái tạo, nông nghiệp công nghệ cao, dịch vụ và du lịch biển - cao nguyên; từng bước giữ vai trò trung tâm khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và ứng dụng AI của vùng và cả nước.

Tầm nhìn đến năm 2050 Gia Lai trở thành một trong những trung tâm kinh tế biển lớn của cả nước, đồng thời phát triển “Cao nguyên sinh thái, thể thao và sức khỏe”; là đầu mối kết nối Duyên hải Nam Trung Bộ, Tây Nguyên với các nước Tiểu vùng sông Mekong trên hành lang kinh tế Đông - Tây.