Căn nhà duy nhất gia đình ông Châu đang ở trước nguy cơ bị cưỡng chế.

Trên 2.783m² đất thổ cư đời trước để lại tại 655 khóm Tân An, phường An Hòa, thị xã Sa Đéc, vợ chồng cụ Võ Cao Thăng và Lý Thị Sẩm sinh được 4 người con, bao gồm các ông, bà: Võ Thành Long, Võ Minh Châu, Võ Thị Tuyết Mai và Võ Thị Sáu.

Bên cạnh phần đất này (hiện các gia đình bà Mai, ông Long, bà Sáu đang ở, không tính phân chia thừa kế), vợ chồng cụ Thăng còn có 2 thửa đất vườn 1049 và 638 với tổng diện tích 7.922m² đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) năm 1997. Ngoài ra, vợ chồng cụ Thăng còn có khoảng 800m² đất chưa được cấp GCNQSDĐ do bà Lê Thị Vinh đang mượn chưa trả.

Trong 4 người con của gia đình cụ Thăng, trước đây bà Mai hành nghề buôn bán, ông Long và bà Sáu làm ở Xí nghiệp In Đồng Tháp. Chỉ có ông Châu sau khi “lấy vợ làm nhà ra riêng sớm nhất” từ năm 1978 là người được cha (cụ Thăng) giao trực canh lao động trên đất và quản lý ruộng vườn.

Đến năm 2005, do một phần khu đất các thửa 1049 và 638 bị thu hồi cho dự án đường Trần Thị Nhượng nối dài, gia đình ông Châu (cùng vợ là bà Hà Thị Hồng Vân và 6 người con) chuyển về phần đất bà Vinh mượn đã trả, tiếp tục làm ăn sinh sống.

Tiếp xúc với chúng tôi, ông Châu cho biết: Sau khi cụ Thăng qua đời, vợ chồng ông Long và một số người trong gia đình đuổi cụ Sẩm ra khỏi nhà. Xung quanh sự việc này đã có 3 biên bản được đại diện tổ dân phố 19 và ấp Tân An, xã Tân Quy Tây trước đây xác nhận. Biên bản ngày 25/7/2004 của tổ dân phố 19 có nội dung: “Bà Sẩm cho biết bà bị 3 người đuổi ra khỏi nhà, trong đó có con ruột Võ Thành Long và con dâu Trần Thị Mỹ Nhung - vợ ông Long”.

Tiếp theo, biên bản hòa giải về việc “ngược đãi cha mẹ” tại ấp Tân An ngày 29/7/2004, ông Châu ghi nhận: “Mẹ tôi ở với ông Long nay bị ngược đãi bà về ở với tôi, tôi đồng ý nuôi khi mẹ tôi đến trăm tuổi già”. Còn ông Long “không đồng ý câu ngược đãi”, cho rằng, “mẹ tôi 88 tuổi đã bị lẫn ở với ai thì phải ở cho tới chết”. Biên bản còn thể hiện “bà Sẩm được đi thăm mộ chồng khi đi phải thông qua bà Võ Thị Ấn em chồng”.

Cũng trong ngày 29/7/2004, đại diện tổ phụ nữ và tổ dân phố 19 còn lập biên bản tài sản của cụ Lý Thị Sẩm khi về nhà ông Châu gồm có: “Hai chỉ vàng giả hiện bà đang giữ và bà nói là của con tôi Võ Thị Sáu trả; tiền mặt 190.000 đồng gồm 1 tờ 100, 1 tờ 50, 4 tờ 10.000 trước mặt mọi người chứng kiến”.

Cho rằng, bị ngược đãi, nên khi về ở với ông Châu, cụ Sẩm yêu cầu ông Long (con trai cả) “giao QSDĐ” tài sản do chồng là cụ Thăng đứng tên cho cụ giữ. Tại biên bản hòa giải về việc “tranh chấp giữ QSDĐ” ngày 16/8/2004 giữa nguyên đơn cụ Lý Thị Sẩm và bị đơn ông Võ Thành Long, UBND xã Tân Quy Tây kết luận: “Do ông Võ Cao Thăng chồng bà Lý Thị Sẩm đã chết, bà Sẩm có đơn khiếu nại yêu cầu được giữ QSDĐ. Hội đồng Xét khiếu tố xã đề nghị, trong 7 ngày, ông Long phải giao QSDĐ cho bà Sẩm, còn sau này bà Sẩm giao cho ai giữ thì phải ủy quyền cho người đó, nếu quá thời hạn trên mà ông Long không giao QSDĐ cho bà Sẩm, UBND xã sẽ chuyển đến tòa án giải quyết”.

Tiếp theo, ngày 19/8/2004, cụ Sẩm nhờ người làm giấy ủy quyền và lăn tay (có xác nhận của chính quyền địa phương) giao cho con cụ là Võ Minh Châu, sinh năm 1952, ngụ tại số 593 ấp Tân An, xã Tân Qui Tây đến các cơ quan chức năng có thẩm quyền “quyết định giải quyết” vụ việc.

Bất ngờ, ngày 25/11/2005, cụ Sẩm nhận thông báo: “TAND thị xã Sa Đéc thụ lý đơn khởi kiện của phía nguyên đơn Võ Thành Long, Võ Thị Tuyết Mai, Võ Thị Sáu yêu cầu phía bị đơn Lý Thị Sẩm và Võ Minh Châu chia thừa kế theo quyết định của pháp luật đối với 7.922m² đất của ông Võ Cao Thăng để lại”.

Bị sốc và quá đau buồn trước việc “con lật kèo kiện mẹ” từ nguyên đơn trở thành bị đơn, cụ Sẩm đã chết tại nhà ông Châu vào ngày 24/12/2005.

Ngày 30/1/2007, trước xác nhận của cơ quan công an, vợ chồng ông Châu nhận giấy triệu tập đề ngày 24/1/2007, nhưng lại ghi “ngày 2/1/2007 đúng 14 giờ ông Châu bà Vân đến TAND thị xã Sa Đéc làm việc”.

Ngày 30/9/2008, Tòa sơ thẩm TAND thị xã Sa Đéc đưa vụ án “xin chia thừa kế” ra xử với sự có mặt của phía nguyên đơn ông Long, bà Mai, bà Sáu, còn phía bị đơn vợ chồng ông Châu và những người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan vắng mặt. Tuy nhiên, tòa vẫn xử và quyết định: “Phía ông Long, bà Mai và bà Sáu được chia thừa kế của ông Thăng bà Sẩm để lại 1.366m² đất lâu năm và 304m² đất lúa”. Còn “phía vợ chồng ông Châu được chia 1.479,2m² đất lâu năm” và “phải đền bù chênh lệch tài sản cho ba người trên” tổng cộng 145.447.200 đồng.

Do bản án sơ thẩm bị kháng cáo, ngày 23/6/2010, TAND tỉnh Đồng Tháp xét xử phúc thẩm và quyết định: “Phía ông Long, bà Mai, bà Sáu được hưởng 1.279,2m² đất ở và đất trồng cây lâu năm và 1.170,7m² đất trồng cây hàng năm”; còn “phía vợ chồng ông Châu được hưởng 481,7m² đất ở và đất trồng cây lâu năm, cùng 523m² đất trồng cây hàng năm và phải trả giá trị QSDĐ cho các đồng thừa kế là 8.632.000 đồng”.

Ngày 12/1/2011, Chi cục Thi hành án thị xã Sa Đéc tống đạt Quyết định “thi hành án theo đơn yêu cầu của nguyên đơn” đối với ông Châu. Theo đó: “Các phần đất trên (tức là 1.279,2m² đất ở và đất trồng cây lâu năm và 1.170,7m² đất trồng cây hàng năm theo bản án) hiện ông Châu đang quản lý sử dụng, buộc phải tháo dỡ căn nhà đang ở để giao cho phía nguyên đơn”. Lúc này ông Châu mới “tá hỏa” nhận ra, các cấp tòa tỉnh Đồng Tháp xử chia thừa kế cho ông “có vẻ” nhiều hơn, nhưng “thực chất” đất được phân chia bao gồm cả các phần cha ông đã cho trước đây phải “giao hết” cho người khác.

Tường trình gửi các cơ quan chức năng, đơn của ông Châu xót xa: “Đất đai ông nội truyền lại cha già yếu giao tôi giữ, những người kia không một ngày lao động, còn căn nhà cha mẹ tôi để lại hiện ông Long, bà Mai, bà Sáu đang ở tôi không nói gì. Lòng tham bất hiếu với mẹ, bất nghĩa anh em “họ móc nối quyền lực vu khống truy cùng đuổi tận” buộc gia đình vợ chồng con cái tôi phải dỡ căn nhà duy nhất, tháo cả bàn thờ mẹ tôi giao cho người khác. Khi còn sống mẹ tôi tuổi cao mù chữ bị ngược đãi về ở với tôi, ai đạo diễn di chúc sao tôi không biết, hai bản án của các cấp tòa Đồng Tháp xét xử bất công oan sai, nhân dân trong khóm nghe ai cũng bất bình”.