(Thanh tra) - Ngày 10/10, tại tỉnh Gia Lai, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng dự “Đối thoại Quy Nhơn về khí hậu và chuyển đổi”, nhấn mạnh yêu cầu gắn ứng phó biến đổi khí hậu với tăng trưởng kinh tế, bảo đảm an ninh năng lượng và tạo thêm cơ hội phát triển cho người dân.
Sự kiện diễn ra trong hai ngày 10 và 11/10 tại Trung tâm Quốc tế Khoa học và Giáo dục liên ngành (ICISE), do Hội Gặp gỡ Việt Nam và ICISE tổ chức, với sự hỗ trợ của Cơ quan Phát triển Pháp (AFD), dưới sự bảo trợ của Bộ Khoa học và Công nghệ, sự hỗ trợ của UBND tỉnh Gia Lai và sự đồng hành của nhiều tổ chức đối tác hàng đầu trong khu vực và quốc tế.
Dự và phát biểu tại có các đồng chí: Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng; Bí thư Tỉnh ủy Gia Lai Thái Đại Ngọc cùng dự có đại diện lãnh đạo các bộ, ban, ngành Trung ương và địa phương.
Tham dự sự kiện có ngài Didier Le Bret - Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Cộng hòa Pháp tại Việt Nam; ngài Csaba Kőrösi - nguyên Chủ tịch Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 77 (2022-2023); các nhà khoa học, đại diện tổ chức quốc tế, định chế tài chính, ngân hàng phát triển và doanh nghiệp.
Gắn ứng phó biến đổi khí hậu với động lực tăng trưởng mới
Phát biểu tại đối thoại, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng cho biết, biến đổi khí hậu đang tác động trực tiếp đến phát triển kinh tế - xã hội của nhiều quốc gia. Tại Việt Nam, thiên tai và biến đổi khí hậu làm suy giảm khoảng 1-1,5% GDP mỗi năm.
Trong bối cảnh đó, Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu tăng trưởng kinh tế hai con số, đồng thời thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.
Theo Phó Thủ tướng, vấn đề đặt ra không phải là lựa chọn giữa tăng trưởng kinh tế và hành động khí hậu, mà là làm thế nào để quá trình chuyển đổi tạo ra những động lực phát triển mới. Đối với các quốc gia đang phát triển, giảm phát thải khí nhà kính cần gắn với yêu cầu bảo đảm an ninh năng lượng, an ninh lương thực, an ninh nguồn nước và ổn định kinh tế - xã hội.
Quá trình chuyển đổi chỉ có thể bền vững khi không thu hẹp không gian phát triển, mà phải mở ra thêm cơ hội cho nền kinh tế và người dân. Điều này đòi hỏi các quốc gia lựa chọn lộ trình phù hợp với điều kiện phát triển, cơ cấu kinh tế, hạ tầng năng lượng, năng lực công nghệ và khả năng huy động nguồn lực của mình.
Phó Thủ tướng nhấn mạnh, đối với Việt Nam, bài toán không chỉ là huy động thêm vốn, mà còn phải nâng cao khả năng tiếp cận nguồn tài chính với chi phí hợp lý, tiếp nhận và làm chủ công nghệ. Việc kết nối hiệu quả nguồn lực công, tài chính tư nhân, các ngân hàng phát triển đa phương và quỹ khí hậu có ý nghĩa quan trọng trong thúc đẩy chuyển đổi xanh.
Từ những yêu cầu thực tiễn đó, Phó Thủ tướng đề nghị “Đối thoại Quy Nhơn về khí hậu và chuyển đổi” phát huy vai trò kết nối khoa học với hoạch định chính sách, tập trung vào những vấn đề thiết thực như bảo đảm an ninh năng lượng, huy động nguồn lực với chi phí hợp lý, nâng cao khả năng chống chịu của đô thị, hạ tầng và hệ thống sản xuất trước tác động của biến đổi khí hậu, đổi mới công nghệ và phát triển nguồn nhân lực.
Theo Phó Thủ tướng, những lựa chọn về năng lượng, công nghệ, hạ tầng và đầu tư có thể tạo ra tác động lâu dài. Vì vậy, cần có các phân tích khoa học khách quan, đa ngành để nhận diện đầy đủ cơ hội, chi phí và rủi ro trước khi đưa ra quyết định. Quá trình chuyển đổi cũng cần hướng tới lợi ích của người dân, bảo đảm tính công bằng và phù hợp với điều kiện thực tế của từng quốc gia, từng địa phương.
Phó Thủ tướng bày tỏ mong muốn diễn đàn từng bước hình thành mạng lưới hợp tác lâu dài giữa các nhà khoa học, cơ quan hoạch định chính sách, tổ chức quốc tế, định chế tài chính và doanh nghiệp; qua đó thu hẹp khoảng cách giữa nghiên cứu khoa học, xây dựng chính sách và triển khai thực tế, thúc đẩy các sáng kiến ứng phó biến đổi khí hậu đi vào cuộc sống.
Gia Lai hướng tới điểm hẹn quốc tế về khí hậu và chuyển đổi
Phát biểu tại chương trình, Bí thư Tỉnh ủy Gia Lai Thái Đại Ngọc nhấn mạnh, với đặc điểm địa lý có cả biển và cao nguyên, các vấn đề khí hậu và chuyển đổi gắn trực tiếp với bảo vệ rừng, quản lý nguồn nước, phát triển nông nghiệp, năng lượng và đời sống người dân địa phương.
Theo Bí thư Tỉnh ủy Gia Lai, diễn đàn là cơ hội để địa phương tiếp thu kinh nghiệm quốc tế, nâng cao chất lượng hoạch định chính sách, mở rộng hợp tác và tìm kiếm những hướng phát triển bền vững.
Gia Lai ủng hộ sáng kiến và sẵn sàng phối hợp với Ban tổ chức, các đối tác để Đối thoại Quy Nhơn về Khí hậu và Chuyển đổi được tổ chức thường niên tại Quy Nhơn từ năm 2027, hướng tới xây dựng địa phương trở thành điểm hẹn quốc tế có uy tín, nơi các nhà khoa học, nhà quản lý và đối tác cùng trao đổi về những lựa chọn chuyển đổi phù hợp với Việt Nam và khu vực.
Chương trình lần thứ nhất được tổ chức nhằm đánh giá mô hình, nội dung và công tác tổ chức, làm cơ sở chuẩn bị cho các kỳ đối thoại thường niên tiếp theo. Các nội dung thảo luận tập trung vào khoa học khí hậu, an ninh năng lượng, khử carbon, tài chính cho chuyển đổi, chuỗi giá trị, rủi ro khí hậu và khả năng chống chịu, cùng các chính sách kinh tế, đầu tư và công cụ tài chính liên quan.
Tại “Đối thoại Quy Nhơn về khí hậu và chuyển đổi”, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Trọng Yên trình bày tham luận “Việt Nam ứng phó với biến đổi khí hậu trong thời kỳ mới”, nhấn mạnh chuyển đổi xanh là cơ hội đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng lực cạnh tranh và hội nhập sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Theo Thứ trưởng, các tiêu chuẩn về phát thải carbon và môi trường ngày càng tác động đến thương mại, đầu tư và chuỗi cung ứng. Việt Nam đang hoàn thiện thể chế, thúc đẩy khoa học công nghệ, phát triển thị trường các-bon, huy động tài chính xanh và đẩy mạnh chuyển đổi xanh trong các lĩnh vực năng lượng, giao thông, xây dựng, nông nghiệp.
Để thực hiện mục tiêu phát triển xanh, Bộ Nông nghiệp và Môi trường xác định sáu định hướng trọng tâm, gồm hoàn thiện thể chế; thúc đẩy khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo; đa dạng hóa nguồn lực tài chính; gắn an ninh năng lượng với chuyển dịch xanh; chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu, phát huy các giải pháp dựa vào tự nhiên; tăng cường hợp tác và ngoại giao khí hậu.
Thứ trưởng Lê Trọng Yên nhấn mạnh, thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 cần gắn kết khoa học, chính sách và nguồn lực, đưa các cam kết khí hậu thành hành động thực tiễn, tạo nền tảng cho tăng trưởng xanh và phát triển bền vững.
Thông qua “Đối thoại Quy Nhơn về khí hậu và chuyển đổi”, việc kết nối khoa học với hoạch định chính sách, tăng cường hợp tác quốc tế và huy động nguồn lực được kỳ vọng góp phần đưa các giải pháp ứng phó biến đổi khí hậu vào thực tiễn. Qua đó, chuyển đổi xanh không chỉ hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, mà còn tạo thêm động lực cho tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững, gắn với lợi ích thiết thực của người dân.
