Hàng tồn kho (Ảnh minh họa)

Theo TS. Vũ Đình Ánh, từ đầu năm đến nay dường như NHNN đang đơn độc trong việc thực hiện giải pháp cứu DN. Nỗ lực của NHNN không như kỳ vọng, bởi khó khăn của DN hiện nay không phải là thiếu vốn sản xuất, mà là lượng hàng tồn kho lớn, không có đầu ra cho sản phẩm nên không dám vay tiền của ngân hàng để sản xuất. 

Tồn kho cao khiến dòng tiền bị tắc ngẽn, đây cũng chính là nguyên nhân gốc dẫn đến nợ xấu, tăng trưởng tín dụng thấp. Ông Ánh đề xuất, các Bộ, ngành, điển hình như Bộ Công thương, đang triển khai đề án tháo gỡ khó khăn cho DN thì cần có sự phối hợp chặt chẽ với NHNN. 

Mặt khác, ông Ánh cho rằng, trong khó khăn của DN hiện nay phải thẳng thắn thừa nhận: Nhiều năm gần đây, đa số DN đã sử dụng phần lãi, cũng như vốn tự có đầu tư vào bất động sản, chứng khoán, còn vốn để sản xuất thì lại đi vay ngân hàng. Đây là điều bất hợp lý nên khi các thị trường này sụt giảm, DN phải thực hiện trích lập dự phòng, từ lãi chuyển thành lỗ. Đây chính là điều khó xử lý nhất với hệ thống ngân hàng. Ông Ánh đề xuất phải bóc tách được quy mô đầu tư của DN hiện nay, đâu là phần đầu tư cho bất động sản; cần tách bạch khoản vay cũ và mới để hỗ trợ DN. 

Hiện nay, việc giảm lãi suất cho các khoản vay cũ mới chỉ được áp dụng với các DN làm ăn tốt. Trong khi các DN có khó khăn hơn thì lại chưa được tiếp cận mức lãi suất này. Như vậy, DN thực sự khó khăn vẫn chưa thoát khỏi vòng luẩn quẩn. Đối với khoản vay mới thì không nên quá lệ thuộc vào mục tiêu tăng trưởng tín dụng từ 15% - 17% vì quy mô tín dụng hiện nay đang cao so với sức khỏe của nền kinh tế. Vấn đề tăng trưởng kinh tế không phải nằm ở con số tăng trưởng tín dụng, mà phụ thuộc vào chất lượng tín dụng. 

Tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp bất động sản, đại diện Oceanbank khẳng định, với các dự án có thanh khoản tốt thì vẫn được hưởng mức lãi suất cho vay từ 15% - 16%/năm. Tuy nhiên, cùng với các chính sách hỗ trợ tháo gỡ khó khăn, giúp DN lưu thông hàng hóa, bản thân các đơn vị này cũng phải có biện pháp cụ thể để phòng ngừa rủi ro. 

Theo TS. Nguyễn Trí Hiếu, thành viên HĐQT Ngân hàng An Bình, trên danh nghĩa, lấy lãi suất cho vay 15%/năm trừ đi lãi suất huy động phổ biến 9%, tỷ lệ lãi cận biên của các ngân hàng là 6%. 

Tuy nhiên, lãi cận biên này không phải là chênh lệch lãi suất mà ngân hàng được hưởng, mà nó bao gồm rất nhiều chi phí khác. Thực tế, tỷ lệ lãi cận biên tạo nên lợi nhuận, thì có không nhiều ngân hàng duy trì được mức 2,5% - 3%. Bởi vậy, sẽ không ngạc nhiên nếu có ngân hàng báo lỗ từ nay đến cuối năm. Ông Hiếu dự đoán, ngành Tài chính, Ngân hàng cuối năm sẽ thất thu lớn. 

Riêng về khuyến nghị ngân hàng đưa lãi suất cho vay các khoản cũ về 15%/năm của NHNN thì cũng không nên duy trì lâu, bởi theo ông Hiếu, một doanh nghiệp ngay cả khi kinh doanh tốt, biên độ lợi nhuận ít nhất phải 30% mới có thể trả nợ ngân hàng. Số 30% này có thể dùng 15% để trả ngân hàng, 15% còn lại để trả cổ tức, thuế, số giữ lại 5 % - 10%. “Tôi cho rằng số DN có lợi nhuận 30% là rất ít. Vì thế mà giải pháp đưa lãi vay về 15% cũng có tác dụng, nhưng dường như không lớn”, ông Hiếu bày tỏ quan điểm.

Thu Hằng