Một cơ sở nhà, đất công xuống cấp, cỏ dại mọc um tùm, cửa khóa kín sau thời gian dài không sử dụng. Ảnh: Minh Tân

Chậm rà soát, hoàn thiện hồ sơ

Thực hiện Kế hoạch số 1319/KH-TTCP ngày 7/5/2026 của Thanh tra Chính phủ và chỉ đạo của Chủ tịch UBND TP Huế, Thanh tra TP Huế tiến hành thanh tra chuyên đề cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp và ban hành KLTT số 1572/KL-TTr ngày 25/6/2026.

Từ ngày 15/5 đến 18/6/2026, Đoàn thanh tra làm việc tại Sở Tài chính, UBND phường Phú Bài, UBND xã Quảng Điền; kiểm tra, xác minh tại 37 phường, xã, Trung tâm Phát triển quỹ đất TP Huế và các cơ quan, tổ chức liên quan. Thời kỳ thanh tra từ ngày 1/3/2025 đến ngày 30/4/2026.

Sau sắp xếp tổ chức bộ máy, chính quyền địa phương 2 cấp, TP Huế có 40 xã, phường và 14 cơ quan chuyên môn thuộc UBND thành phố. Trong thời kỳ thanh tra, Sở Tài chính TP Huế tham mưu UBND thành phố ban hành 7 quyết định, 2 kế hoạch và 2 chỉ thị về sắp xếp nhà, đất; đồng thời hướng dẫn, đôn đốc các đơn vị thực hiện.

Tuy nhiên, Thanh tra TP Huế xác định công tác kiểm kê, rà soát tại một số địa phương, đơn vị chưa thường xuyên; việc kê khai, báo cáo còn thiếu. Một số cơ sở chưa được cập nhật, giao quản lý để lập phương án xử lý. Sở Tài chính chưa quyết liệt đôn đốc, khiến nhiều đơn vị chậm hoặc chưa lập phương án theo quy định.

Nhiều hạng mục tại một cơ sở nhà, đất dôi dư đã cũ kỹ, xuống cấp, không còn được khai thác hiệu quả. Ảnh: Minh Tân

Đến ngày 30/4/2026, TP Huế có 3.198 cơ sở nhà, đất được giao quản lý sau sắp xếp. Qua thanh tra, Đoàn kiểm tra, xác minh 490 cơ sở nhà, đất dôi dư.

Đối với giai đoạn 3 theo Quyết định số 1675/QĐ-UBND ngày 11/6/2025, Sở Tài chính chưa kịp thời trình UBND TP Huế phê duyệt phương án xử lý theo hướng phân nhóm tài sản, xác định lộ trình và thời gian cụ thể. Điều này khiến tiến độ xử lý chưa được theo dõi, kiểm soát đầy đủ.

Tại UBND phường Phú Bài và UBND xã Quảng Điền, việc kiểm kê, lập danh mục cũng còn hạn chế. Sau khi tiếp nhận tài sản từ các đơn vị cũ, các địa phương chưa kịp thời rà soát, xác định nhà, đất dôi dư để báo cáo cấp có thẩm quyền.

Hồ sơ pháp lý của nhiều cơ sở chưa đầy đủ, còn thiếu quyết định giao đất, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, bản vẽ hiện trạng và các tài liệu liên quan. Tại Quảng Điền, chỉ 18/243 cơ sở được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; tại Phú Bài là 10/13 cơ sở. Thanh tra xác định trách nhiệm của Chủ tịch UBND và cá nhân liên quan tại 2 địa phương trong thời kỳ từ ngày 1/7/2025 đến 30/4/2026; đồng thời xác định trách nhiệm của Sở Tài chính trong việc chưa kịp thời hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ pháp lý.

490 cơ sở nhà, đất vẫn phải xử lý

KLTT chỉ rõ công tác bàn giao, tiếp nhận và cập nhật hồ sơ nhà, đất tại phường Phú Bài, xã Quảng Điền còn thiếu sót. Một số biên bản chưa đầy đủ thông tin; sau tiếp nhận chưa đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng tài sản công.

Đáng chú ý, có 6 cơ sở nhà, đất được quyết định chuyển giao về địa phương nhưng UBND phường Vỹ Dạ và UBND xã Chân Mây - Lăng Cô không tiếp nhận do phát sinh đơn thư hoặc hiện trạng không phù hợp. Thanh tra xác định việc này chưa bảo đảm quy định.

Việc phân loại nhà, đất dôi dư theo tình trạng pháp lý, hiện trạng, nhu cầu, khả năng khai thác và phương án xử lý cũng chưa đầy đủ. Do chưa có phương án tổng thể, một số cơ sở được xử lý riêng lẻ theo hướng hoán đổi trụ sở, chuyển đổi công năng phục vụ y tế, giáo dục.

Theo Quyết định số 1675/QĐ-UBND ngày 11/6/2025, phương án xử lý tài sản dôi dư phải hoàn thành trước ngày 31/12/2025. Tuy nhiên, đến ngày 30/4/2026 vẫn còn 490 cơ sở phải xử lý, gồm 488 cơ sở theo báo cáo của Sở Tài chính và 2 cơ sở tại Quảng Điền chưa được cập nhật.

Trong 488 cơ sở, có 245 cơ sở dôi dư trước ngày 1/3/2025 đã được phê duyệt phương án nhưng chưa thực hiện; 21 cơ sở được điều chỉnh phương án và 44 cơ sở do cơ quan Trung ương chuyển giao về địa phương. Số còn lại không thuộc đối tượng sắp xếp theo Nghị định số 03/2025/NĐ-CP và Nghị định số 286/2025/NĐ-CP.

Bên trong một trụ sở mở cửa, không người trông coi và nhiều vật dụng cũ còn để lại nhếch nhác. Ảnh: Minh Tân

Ngày 11/6/2026, UBND TP Huế đã ban hành Quyết định số 1925/QĐ-UBND phê duyệt phương án xử lý nhà, đất sau sắp xếp.

Tuy nhiên, trong 44 cơ sở do cơ quan Trung ương chuyển giao, chỉ 5 cơ sở đã có đối tượng quản lý, sử dụng; 39 cơ sở còn lại hầu hết bỏ trống, bỏ hoang, xuống cấp, không sử dụng.

Trong thời gian chưa có phương án tổng thể, 55/490 cơ sở được bố trí sử dụng hoặc sử dụng tạm. Theo Thanh tra, quá trình xử lý gặp nhiều khó khăn do một số cơ sở xa trung tâm, xuống cấp, công năng không phù hợp, chi phí sửa chữa và hoàn thiện hồ sơ lớn; một số trường hợp còn vướng quy hoạch và cơ chế pháp lý.

Qua kiểm tra thực tế, Thanh tra xác định 405/490 cơ sở nhà, đất đang bỏ trống, bỏ hoang, xuống cấp, không sử dụng. Có 55/490 cơ sở đã được bố trí sử dụng hoặc sử dụng tạm làm trụ sở, cơ sở hoạt động của các cơ quan, tổ chức trong hệ thống chính trị; trong đó 7 cơ sở đang được các đơn vị sử dụng và 48 cơ sở tạm sử dụng. Ngoài ra, 10/490 cơ sở do tổ chức, cá nhân khác tạm sử dụng trong thời gian chờ phương án xử lý.

Có 9/490 cơ sở có ranh giới không rõ ràng, tranh chấp hoặc dấu hiệu lấn chiếm; 8/490 cơ sở có cho thuê mặt bằng buôn bán, kinh doanh dịch vụ và 3/490 cơ sở được cá nhân tận dụng để ở, làm kho hoặc sử dụng khác.

Đối với 405 cơ sở bỏ trống, bỏ hoang, xuống cấp, Thanh tra xác định trách nhiệm của lãnh đạo, cá nhân liên quan tại các xã, phường, Trung tâm Phát triển quỹ đất TP Huế, các Trung tâm Phát triển quỹ đất cấp huyện, Trung tâm Phát triển quỹ đất thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường và Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực 1, 3 theo từng thời kỳ.

Như vậy, sau sắp xếp tổ chức bộ máy, bài toán nhà, đất dôi dư tại TP Huế vẫn chưa được xử lý dứt điểm. Từ khâu kiểm kê, hoàn thiện hồ sơ, bàn giao đến lập phương án còn nhiều tồn tại; nổi bật là 405/490 cơ sở chưa được sử dụng, cho thấy lượng tài sản công chưa được khai thác hiệu quả còn rất lớn. 

Bài 2: Khơi thông nguồn lực, chấn chỉnh quản lý nhà, đất dôi dư