Tinh gọn đầu mối, thống nhất chỉ đạo sau sắp xếp

Thực hiện chủ trương của Trung ương về đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy theo tinh thần Nghị quyết số 18-NQ/TW và các kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, từ ngày 1/7/2025, Thanh tra thành phố Hà Nội chính thức vận hành mô hình tổ chức mới, đồng thời với việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp trên địa bàn Thủ đô.

Theo Đề án sắp xếp hệ thống cơ quan thanh tra của thành phố, Hà Nội đã kết thúc hoạt động của 12 Thanh tra sở và 30 Thanh tra cấp huyện; đồng thời kiện toàn Thanh tra thành phố theo mô hình tập trung với 11 phòng chuyên môn, nghiệp vụ. Sau sắp xếp, Thanh tra thành phố có 274 công chức, trong đó tiếp nhận 186 công chức từ các cơ quan thanh tra cấp sở, cấp huyện.

Việc tổ chức lại bộ máy không chỉ giảm đầu mối mà còn tạo sự thống nhất trong lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành; khắc phục tình trạng chồng chéo, phân tán nguồn lực và tăng cường tính liên thông trong hoạt động thanh tra.

Ngay sau khi mô hình mới đi vào hoạt động, Thanh tra thành phố đã tham mưu UBND thành phố ban hành các quy định về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu tổ chức; đồng thời rà soát, sửa đổi các quy chế, quy trình nghiệp vụ theo hướng “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian, rõ sản phẩm, rõ thẩm quyền”, góp phần bảo đảm hoạt động thông suốt.

Công tác đào tạo, bồi dưỡng cũng được triển khai đồng bộ với hơn 1.800 cán bộ, công chức các sở, ngành, xã, phường được tập huấn; các địa phương tổ chức 37 lớp với hơn 2.300 lượt cán bộ tham gia, tạo điều kiện để đội ngũ nhanh chóng thích ứng với mô hình tổ chức mới.

Song song với đó, Thanh tra thành phố đẩy mạnh chuyển đổi số trong điều hành thông qua sử dụng văn bản điện tử, chữ ký số, họp trực tuyến và các nền tảng quản trị trên môi trường số. Đặc biệt, hoạt động thanh tra từng bước chuyển từ “thanh tra vụ việc” sang “thanh tra theo rủi ro”, tăng cường cảnh báo, phòng ngừa vi phạm ngay từ sớm.

Khẳng định hiệu quả qua hoạt động thanh tra

Sau một năm vận hành mô hình mới, Thanh tra thành phố Hà Nội đã triển khai 50 đoàn thanh tra, gồm các cuộc thanh tra chuyển tiếp từ năm 2025 và các cuộc thanh tra theo kế hoạch năm 2026.

Nhân Kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống Thanh tra Việt Nam, Thanh tra thành phố nhận Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ. Ảnh: BTT

Nội dung thanh tra tập trung vào các lĩnh vực tiềm ẩn nhiều nguy cơ vi phạm như đất đai, đầu tư xây dựng, quy hoạch, tài sản công, môi trường, khoáng sản, y tế, giáo dục và phòng, chống tham nhũng.

Đến nay, Thanh tra thành phố đã ban hành kết luận đối với 8 cuộc thanh tra; kiến nghị xử lý về kinh tế hơn 16,6 tỷ đồng; kiến nghị xử lý hành chính đối với 151 tổ chức và 244 cá nhân; đồng thời chuyển cơ quan điều tra một vụ việc có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự.

Không chỉ phát hiện và xử lý sai phạm, hoạt động thanh tra tiếp tục phát huy vai trò tham mưu hoàn thiện cơ chế, chính sách. Qua thực tiễn thanh tra, nhiều bất cập trong quản lý đất đai, đầu tư, xây dựng và tài sản công được phát hiện, kiến nghị sửa đổi, bổ sung, góp phần phòng ngừa vi phạm và nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước.

Đây cũng là bước chuyển quan trọng trong phương thức hoạt động của cơ quan thanh tra, từ xử lý vụ việc sang tăng cường chức năng cảnh báo, phòng ngừa và hoàn thiện cơ chế quản lý.

Một dấu ấn khác là việc Thanh tra thành phố tham mưu rà soát, tháo gỡ khó khăn đối với các dự án chậm tiến độ, dự án tồn đọng kéo dài, góp phần khơi thông nguồn lực đầu tư, nâng cao hiệu quả sử dụng đất đai, tài sản công và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô.

Trong bối cảnh khối lượng công việc tăng lên sau sắp xếp, việc duy trì tiến độ các cuộc thanh tra theo kế hoạch và thực hiện các nhiệm vụ phát sinh cho thấy hiệu quả bước đầu của mô hình tổ chức mới, khi nguồn lực được tập trung, công tác điều hành thống nhất hơn và hoạt động nghiệp vụ từng bước phát huy tính chuyên sâu.

Giữ vững ổn định từ cơ sở, nâng cao hiệu quả phục vụ Nhân dân

Cùng với hoạt động thanh tra, công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo tiếp tục được duy trì ổn định. Trong một năm qua, toàn thành phố đã tiếp trên 60.000 lượt công dân với hơn 50.000 vụ việc; tiếp nhận trên 60.000 đơn thư các loại. Các cơ quan có thẩm quyền đã giải quyết hàng nghìn vụ việc khiếu nại, tố cáo, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn.

Quang cảnh buổi làm việc giữa Thanh tra thành phố Hà Nội và Cục I (Thanh tra Chính phủ) về rà soát các vụ việc khiếu nại, tố cáo. Ảnh: LP

Đối với các vụ việc khiếu nại, tố cáo phức tạp, kéo dài thuộc diện theo dõi của Thanh tra Chính phủ, Thanh tra thành phố Hà Nội đã chủ động phối hợp với các sở, ngành, địa phương rà soát hồ sơ, tổ chức đối thoại, tham mưu giải pháp xử lý phù hợp. Qua đó, nhiều vụ việc tồn đọng được giải quyết dứt điểm, từng bước hạn chế tình trạng khiếu kiện vượt cấp, kéo dài.

Bám sát chỉ đạo của Trung ương, Thành ủy và UBND thành phố Hà Nội, Thanh tra thành phố tiếp tục là lực lượng nòng cốt tham mưu triển khai các giải pháp phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; đồng thời đẩy mạnh công khai, minh bạch, cải cách hành chính và chuyển đổi số nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.

Thực tiễn sau một năm vận hành cho thấy, việc sắp xếp hệ thống cơ quan thanh tra gắn với mô hình chính quyền địa phương hai cấp không chỉ tạo sự thay đổi về tổ chức mà còn thúc đẩy đổi mới phương thức quản trị, nâng cao chất lượng thực thi công vụ. Mặc dù vẫn còn những khó khăn trong giai đoạn đầu chuyển đổi, song những kết quả đạt được đã khẳng định tính đúng đắn của chủ trương tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống cơ quan thanh tra.

Với quyết tâm đổi mới và tinh thần trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, công chức, Thanh tra thành phố Hà Nội đang từng bước xây dựng cơ quan thanh tra chuyên nghiệp, hiện đại, liêm chính; phát huy tốt vai trò tham mưu trong công tác thanh tra, tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo, phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, góp phần nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước và giữ vững kỷ cương hành chính trên địa bàn Thủ đô.

Bài 2: Hiện đại hóa quản trị - nền tảng xây dựng Thanh tra thành phố Hà Nội chuyên nghiệp, liêm chính