Thanh tra Chính phủ góp ý một số điều vào Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán. Ảnh minh họa: Internet

Căn cứ Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, Bộ Tài chính đã tổ chức lấy ý kiến, tham vấn, phản biện xã hội đối với hồ sơ dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chứng khoán.

Tham gia vào quá trình này, Thanh tra Chính phủ đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo cân nhắc bổ sung các số liệu định lượng về mức độ giảm chi phí tuân thủ, giảm thời gian thực hiện thủ tục hành chính khi bãi bỏ hoặc đơn giản hoá các điều kiện kinh doanh; đánh giá cụ thể tác động của cơ chế hậu kiểm thay cho tiền kiểm đối với công tác quản lý nhà nước, bảo vệ nhà đầu tư và phòng ngừa rủi ro trên thị trường.

Đồng thời, đề nghị Bộ Tài chính tiếp tục rà soát, nghiên cứu hoàn thiện các quy định về công bố thông tin, trách nhiệm giải trình của các chủ thể tham gia thị trường, chế độ báo cáo, lưu trữ và cung cấp thông tin; hoàn thiện cơ chế giám sát, kiểm tra và xử lý vi phạm nhằm tăng cường hiệu quả công tác hậu kiểm, nâng cao tính công khai, minh bạch của thị trường, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư, góp phần bảo đảm sự phát triển ổn định, bền vững của thị trường chứng khoán.

Trước các đề xuất nêu trên, Bộ Tài chính có ý kiến làm rõ như sau:

Thứ nhất, nội dung đánh giá thủ tục hành chính đối với việc cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh đã được Bộ Tài chính (Ủy ban Chứng khoán Nhà nước) thực hiện khi xây dựng phương án đơn giản giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh đã được phê duyệt tại Nghị quyết số 66.16/2016/NQ-CP. 

Bên cạnh đó, quy định về hồ sơ, trình tự, thủ tục giải quyết thủ tục hành chính liên quan đến công ty quản lý quỹ hiện được quy định tại Nghị định hướng dẫn Luật Chứng khoán. Theo quy định tại khoản 2 Điều 19 Thông tư số 26/2025/TT-BTP, việc đánh giá thủ tục hành chính có điều kiện kinh doanh được cắt giảm, đơn giản hóa tại Luật Chứng khoán sẽ được thực hiện trong quá trình sửa đổi, bổ sung Nghị định hướng dẫn Luật Chứng khoán.

Thứ hai, Bộ Tài chính (Ủy ban Chứng khoán Nhà nước) tiếp thu, hoàn thiện bản đánh giá tác động thủ tục hành chính, trong đó làm rõ công tác quản lý nhà nước sau khi cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh.

Thứ ba, đối với đề xuất bổ sung các quy định về công bố thông tin, trách nhiệm giải trình của các chủ thể tham gia thị trường, chế độ báo cáo, lưu trữ và cung cấp thông tin; hoàn thiện cơ chế giám sát, kiểm tra và xử lý vi phạm, Bộ Tài chính nhận thấy là hợp lý và cần thiết. 

Tuy nhiên, việc sửa đổi Luật Chứng khoán lần này tập trung trước hết vào việc thực hiện nhiệm vụ tại Nghị quyết số 66.16/2026/NQ-CP ngày 7/4/2026 của Chính phủ cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và giải quyết các vấn đề cấp bách đã được nêu tại Cơ sở chính trị, pháp lý tại dự thảo Tờ trình. 

Đối với các nội dung nêu trên, cần có nghiên cứu, đánh giá kỹ lưỡng để tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện tại các lần sửa đổi tiếp theo và các văn bản hướng dẫn thi hành.

Đáng chú ý, khi góp ý vào Điều 57 về điều kiện đăng ký hoạt động lưu ký chứng khoán, Thanh tra Chính phủ đề nghị Cơ quan chủ trì soạn thảo cân nhắc làm rõ hơn cơ sở bãi bỏ từng điều kiện đối với ngân hàng thương mại đăng ký hoạt động lưu ký chứng khoán, đồng thời đánh giá đầy đủ mức độ kế thừa của các yêu cầu về an toàn hoạt động, quản trị rủi ro, năng lực tài chính và kiểm soát nội bộ đã được quy định trong pháp luật về các tổ chức tín dụng nhằm bảo đảm việc cắt giảm điều kiện kinh doanh không làm phát sinh khoảng trống pháp lý hoặc ảnh hưởng đến an toàn của hệ thống lưu ký chứng khoán.

Về vấn đề này, Bộ Tài chính có ý kiến làm rõ rằng: Điều kiện về tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu và hoạt động kinh doanh của ngân hàng đã được điều chỉnh bởi hệ thống pháp luật hiện hành trong quá trình giám sát hoạt động của ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài. Để thực hiện hoạt động lưu ký chứng khoán, ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài phải được sự chấp thuận của Ngân hàng Nhà nước, thuộc sự quản lý của Ngân hàng Nhà nước về chất lượng hoạt động theo pháp luật tín dụng. 

Để đảm bảo chất lượng quản lý khi cắt giảm điều kiện kinh doanh, thay vì việc tiền kiểm, cơ quan quản lý thực hiện tăng cường việc giám sát hoạt động của công ty/ngân hàng và hậu kiểm theo đúng tinh thần chỉ đạo của Chính phủ.