Ông Đỗ Đức Quế, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hóa. Ảnh: Văn Thanh

Giảm mạnh đầu mối, giữ các điểm trường cần thiết

Để làm rõ hơn về kết quả sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục cũng như những giải pháp bảo đảm hoạt động dạy và học sau sắp xếp, phóng viên Báo Thanh tra đã có cuộc trao đổi với ông Đỗ Đức Quế, Giám đốc Sở GD&ĐT Thanh Hóa.

PV: Thưa ông, đến nay việc sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh đã đạt kết quả cụ thể như thế nào?

Ông Đỗ Đức Quế: Đến nay, tỉnh Thanh Hóa đã hoàn thành việc sắp xếp, tổ chức lại mạng lưới cơ sở giáo dục công lập theo phương án và lộ trình đã đề ra.

Trước khi sắp xếp, toàn tỉnh có 1.932 cơ sở giáo dục công lập, với 615 điểm trường lẻ. Sau sắp xếp, còn 766 trường chính, giảm 60,4% số trường; 1.197 phân hiệu và 509 điểm trường lẻ, giảm 106 điểm trường lẻ, tương ứng 17,2%.

Các hoạt động ngoại khóa tại Trường Tiểu học, Trung học sở sở Hiền Kiệt, tỉnh Thanh Hóa. Ảnh: Văn Thanh

Việc sắp xếp được thực hiện theo hướng tinh gọn đầu mối, tổ chức lại trường chính và phân hiệu phù hợp với điều kiện từng địa phương; giảm các điểm trường lẻ không còn phù hợp, đồng thời duy trì các điểm trường cần thiết nhằm bảo đảm điều kiện học tập của học sinh, nhất là tại khu vực miền núi, vùng có điều kiện đi lại khó khăn.

PV: Với địa bàn rộng và địa hình phức tạp, Sở GD&ĐT đã linh hoạt áp dụng phương án sắp xếp ra sao để vừa tinh gọn mạng lưới, vừa không làm gia tăng khoảng cách đi học, chi phí và khó khăn cho học sinh, nhất là học sinh vùng cao?

Ông Đỗ Đức Quế: Sở GD&ĐT đã chỉ đạo các địa phương thực hiện sắp xếp linh hoạt, phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa bàn.

Đối với khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa và địa bàn có điều kiện đi lại khó khăn, ưu tiên sắp xếp, sáp nhập theo mô hình trường liên cấp. Việc sáp nhập chủ yếu nhằm giảm đầu mối quản lý, bố trí lại cán bộ quản lý và nhân viên, trong khi vẫn duy trì các cơ sở giáo dục hiện có dưới hình thức phân hiệu hoặc điểm trường khi cần thiết.

Qua đó, vừa thực hiện mục tiêu tinh gọn mạng lưới, nâng cao hiệu quả quản lý, vừa không làm tăng khoảng cách đi học, chi phí và khó khăn cho học sinh, đặc biệt là học sinh vùng cao, vùng khó khăn.

Riêng tại 16 xã biên giới, tỉnh định hướng xây dựng mô hình trường phổ thông nội trú TH&THCS. Việc dồn học sinh về một điểm chính chỉ thực hiện khi cơ sở vật chất, giao thông bảo đảm an toàn và nhận được sự đồng thuận của nhân dân.

Hoạt động văn nghệ tại Trường Tiểu học Đông Tân, nay là Trường Tiểu học Lê Thế Long sau sáp nhập. Ảnh: Văn Thanh

Sắp xếp đội ngũ theo hướng từ nơi thừa đến nơi thiếu

PV: Sau khi sáp nhập, bài toán thừa - thiếu giáo viên và cán bộ dôi dư được ngành Giáo dục giải quyết thế nào, thưa ông?

Ông Đỗ Đức Quế: Sau khi sắp xếp trường, lớp, Sở GD&ĐT và UBND cấp xã theo phân cấp, thẩm quyền được giao đã triển khai rà soát, sắp xếp, bố trí đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên tại các cơ sở giáo dục theo quy định tại Nghị quyết số 37/2026/NQ-CP ngày 5/8/2026 của Chính phủ.

Qua rà soát, toàn ngành có 1.662 cán bộ quản lý dôi dư; trong đó, 1.542 người được bố trí, sắp xếp để thực hiện nhiệm vụ giảng dạy hoặc làm tổ trưởng chuyên môn; 120 người thuộc diện nghỉ hưu theo Nghị định số 154/2025/NĐ-CP ngày 15/6/2025 của Chính phủ và chuyển công tác khác theo nhu cầu.

Đối với 474 nhân viên hành chính dôi dư, thực hiện bố trí, sắp xếp vào các vị trí việc làm khác phù hợp hoặc chuyển công tác khác theo nhu cầu và theo quy định.

Giáo viên và học sinh Trường Tiểu học Đông Tân, nay là Trường Tiểu học Lê Thế Long sau sắp nhập. Ảnh: Văn Thanh

Đối với đội ngũ giáo viên, trên cơ sở phương án sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục, đội ngũ hiện có được rà soát và bố trí tại các cơ sở giáo dục mới phù hợp với quy mô trường, lớp, nhu cầu giáo viên, vị trí việc làm và chuyên môn được đào tạo; bảo đảm duy trì hoạt động dạy học ổn định sau sắp xếp.

Bên cạnh đó, để khắc phục tình trạng thiếu giáo viên, ngành triển khai đồng bộ nhiều giải pháp: tuyển dụng 1.632 chỉ tiêu giáo viên năm 2026; chuẩn bị tuyển thêm 1.000 biên chế dự kiến và duy trì 3.840 hợp đồng lao động.

Sở cũng đang trình UBND tỉnh ban hành Quy chế điều động, thuyên chuyển nhà giáo theo nguyên tắc "từ nơi thừa đến nơi thiếu", đúng chuyên môn và nhu cầu thực tế của từng trường.

Giáo viên, học sinh Trường mầm non Nobel trong một giờ ngoại khóa. Ảnh: Văn Thanh

Sau khi Quy chế được ban hành, Sở GD&ĐT sẽ phối hợp với UBND các xã, phường tổ chức rà soát nhu cầu và thực hiện điều động, thuyên chuyển nhà giáo theo thẩm quyền, theo hướng từ nơi thừa đến nơi thiếu, phù hợp với vị trí việc làm, chuyên môn, nghiệp vụ và điều kiện thực tế của từng cơ sở giáo dục; góp phần bảo đảm cơ cấu và định mức giáo viên theo quy định.

Quan điểm của ngành Giáo dục là không chỉ giải quyết tình trạng thiếu giáo viên bằng tuyển dụng mới, mà thực hiện đồng bộ các giải pháp gồm: Rà soát nhu cầu; sắp xếp, bố trí và sử dụng hiệu quả đội ngũ hiện có; điều động, thuyên chuyển hoặc biệt phái theo quy định; tuyển dụng đối với những vị trí còn thiếu; đồng thời thực hiện hợp đồng lao động theo quy định.

Giữ cơ sở vật chất, bảo đảm điều kiện dạy và học

PV: Chỉ còn ít ngày nữa là khai giảng, ông đánh giá thế nào về mức độ sẵn sàng của ngành GD&ĐT tỉnh?

Ông Đỗ Đức Quế: Trong quá trình chuẩn bị năm học mới, Sở GD&ĐT đã chủ động chỉ đạo, hướng dẫn công tác sắp xếp các cơ sở giáo dục cũng như bảo đảm các điều kiện dạy và học.

Đến nay, tất cả các cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh đã ổn định về tổ chức, bộ máy; cơ sở vật chất cơ bản bảo đảm để khai giảng năm học mới.

Tuy nhiên, điểm nghẽn lớn nhất của ngành Giáo dục Thanh Hóa trong những năm qua là tình trạng thiếu trầm trọng đội ngũ giáo viên và nhân viên. Song đến nay, vấn đề này từng bước được giải quyết.

Việc bố trí 1.542 cán bộ quản lý thực hiện nhiệm vụ giảng dạy hoặc làm tổ trưởng chuyên môn; tổ chức tuyển dụng 1.632 chỉ tiêu giáo viên năm 2026; tiếp tục thực hiện 3.840 chỉ tiêu hợp đồng lao động làm giáo viên tại các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông; tiếp tục thực hiện tuyển dụng 1.000 chỉ tiêu biên chế dự kiến giao năm 2026 sẽ góp phần bổ sung nguồn nhân lực, từng bước khắc phục tình trạng thiếu giáo viên theo cấp học, môn học và địa bàn.

Giáo viên và học sinh Trường mầm non Nobel chuẩn bị cho năm học mới. Ảnh: Văn Thanh

PV: Xin trân trọng cảm ơn ông!