Năm 2010 là năm cuối thực hiện nhiệm vụ kế hoạch phát triển kinh tế- xã hội 5 năm ( 2006- 2010 ) và Chiến lược phát triển kinh tế- xã hội 10 năm ( 2001- 2010 ), chính vì vậy, nền kinh tế tiếp tục duy trì ở mức tăng trưởng khá, nhiều chỉ tiêu đạt và vượt kế hoạch, xã hội ổn định, quốc phòng an ninh được giữ vững, quan hệ đối ngoại được tăng cường. Năm 2010, ngành Thanh tra kỷ niệm 65 năm Ngày thành lập và  trước những biến động thuân lợI cũng như khó khăn nhưng bằng sự đoàn kết, thống nhất, với quyết tâm cao, toàn ngành đã đạt được nhiều kết quả quan trọng trên các mặt công tác.

Trong năm qua, toàn ngành Thanh tra đã triển khai 102.845 cuộc thanh tra, kiểm tra trên các lĩnh vực quản lý nhà nước, quản lý kinh tế -xã hội, trong đó 2.672 cuộc thanh tra trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước, 11.147 cuộc thanh tra kinh tế- xã hội và 89.026 cuộc thanh tra, kiểm tra chuyên ngành. Qua các cuộc thanh tra, ngành Thanh tra đã phát hiện thiếu sót, vi phạm về kinh tế 7.815 tỷ đồng, 27.862 ha đất các loại, kiến nghị thu hồi về ngân sách nhà nước 3.567,1 tỷ đồng, 21.693 ha đất, hiện nay đã thu hồi được 493,25 tỷ đồng và 2.307 ha đất. Toàn ngành tiến hành xử phạt vi phạm hành chính 908,5 tỷ đồng, xuất toán, loại khỏi giá trị quyết toán và đề nghị cấp có thẩm quyền xem xét, xử lý 4.246 tỷ đồng, kiến nghị xử lý kỷ luật hành chính 830 tập thể, 2.849 cá nhân, xử phạt vi phạm hành chính 112.074 tổ chức, cá nhân, chuyển cơ quan điều tra xử lý 62 vụ việc có dấu hiệu vi phạm pháp luật.

Tiếp tục thực hiện Thông báo Kết luận số 130/TB-TW ngày 10/1/2008 của Bộ Chính trị, Thanh tra Chính phủ và ngành Thanh tra chủ động thực hiện tốt công tác tiếp dân, xử lý đơn thư, giải quyết khiếu nại tố cáo ( KNTC ); tập trung xây dựng kế hoạch và tiến hành kiểm tra, rà soát các vụ việc KNTC tồn đọng, kéo dài; xử lý các tình huống KNTC đông người, phức tạp. Số liệu thống kê cho thấy, năm 2010, các cơ quan nhà nước đã tiếp 375.001 lượt công dân đến KNTC với 3.214 đoàn đông người, tiếp nhận và xử lý 170.704 đơn thư KNTC. Tính đến nay, các cấp các ngành đã giải quyết được 70.040/ 81..105 vụ việc KNTC thuộc thẩm quyền, đạt tỷ lệ 86,48%. Các đơn vị có tỷ lệ giải quyết KNTC đạt cao là: Tiền Giang 98,56%, Hậu Giang 97,22%, Kiên Giang 96,13%, Nghệ An 97,08%, TP.HCM 87,96%, Hà Nội 85,33%, Bộ Công an 100%, Ngân hàng Nhà nước 99,25%, Bộ Khoa học và Công nghệ 97,57%, Bộ Quốc phòng 90%, Bộ Tài chính 89,07%…Toàn ngành đã  kiểm tra, rà soát, xác định số vụ việc KNTC còn tồn đọng. bức xúc, kéo dài- trong đó có 1.692 vụ cần phải kiểm tra, xem xét lại, xây dựng kế hoạch và giải quyết được 1.037 vụ việc tồn đọng, bức xúc, kéo dài.

Qua công tác giải  quyết KNTC, các cấp, các ngành đã kiến nghị thu hồi cho Nhà nước 70,193 tỷ đồng, 104,1 ha đất , trả lại cho tập thể và công dân 58,732 tỷ đồng, 255,3 ha đất, kiến nghị xử lý hành chính 506 người, chuyển cơ quan điều tra xem xét trách nhiệm hình sự 23 vụ viêc, 54 người.

Trong năm 2010, Thanh tra Chính phủ, Thanh tra các cấp, các ngành tập trung đôn đốc, hướng dẫn các cơ quan thực hiện các giải pháp về phòng, chống tham nhũng ( PCTN ) một cách toàn diện, đồng bộ- trong đó chú trọng một số địa bàn, lĩnh vực, đối tượng có nhiều khả năng tham nhũng, tăng cường các giải pháp trực tiếp ngăn chặn thông qua công tác thanh tra, kiểm tra, điều tra, xử lý tham nhũng, tập trung tham mưu giúp Chính phủ, các bộ, ngành Trung ương và UBND các cấp trong việc xây dựng chương trình, kế hoạch và triển khai thực hiện các biện pháp phòng ngừa, phát hiện, xử lý tham nhũng, hoàn thiện thể chế về PCTN. Thanh tra Chính phủ đẩy mạnh hoạt động hướng dẫn, đôn đốc các ngành, các cấp thực hiện các giải pháp PCTN- trong đó việc kê khai tài sản, thu nhập, trả lương qua tài khoản và nộp lại quà tặng, đến nay đã có 32 bộ, ngành, cơ quan Trung ương và 24 địa phương báo cáo hoàn thành việc kê khai tài sản, thu nhập năm 2009. Các bộ, ngành, địa phương còn lại đều đạt tỷ lệ bình quân kê khai lần đầu đạt 97%, kê khai bổ sung đạt 96%. Tổng số đã có thêm 105.070 ngườI kê khai lần đầu, 514.525 người kê khai bổ sung, đáng chú ý là 788 người được xác minh việc kê khai tài sản, thu nhập. Về trả lương qua tài khoản, tính đến thời điểm hiện nay, có 38.303 cơ quan, đơn vị hưởng lương từ ngân sách thực hiện, tăng 43,8% so với cùng thời điểm năm 2009, một số cơ quan, đơn vị đạt tỷ lệ 49,1%. Năm 2010, có 20 cán bộ, công chức ở các địa phương, đơn vị, nộp lại quà tặng cho cơ quan, tổ chưc, đơn vị với tổng giá trị 123 triệu đồng.

Các bộ, ngành, địa phương đã ban hành 2.268 văn bản, sửa đổi, bổ sung 1.825 văn bản, hủy bỏ 627 văn bản về chế độ, định mức, tiêu chuẩn không còn phù hợp. Tiến hành rà soát 4.018 cuộc kiểm tra việc thực hiện các chế độ, định mức, tiêu chuẩn, cơ quan chức năng đã phát hiện và xử lý 63 vụ việc, 61 cán bộ vi phạm về chế độ, định mức, tiêu chuẩn. Thực hiện Đề án 30 về đơn giản hóa thủ tục hành chính, các cấp, các ngành đã thống kê, rà soát trên 9.000 văn bản quy định về chế độ, chính sách, trên 5.500 thủ tục hành chính và trên 100.000 biểu mẫu thống kê thủ tục hành chính. Theo tính toán các phương án đơn giản hóa 258 thủ tục hành chính, sẽ tiết kiệm được cho người dân và doanh nghiệp khoảng 5.700 tỷ đồng/năm.

Thanh tra Chính phủ đã chỉ đạo tăng cường thanh tra, phát hiện các hành vi tham nhũng để xử lý kịp thời, trong năm 2010, ngành Thanh tra phát hiện 133 vụ, 193 người có hànhvi liên quan đến tham nhũng với số tài sản là 633,7 tỷ đồng, đã thu 122,2 tỷ đồng, ngành kiến nghị xử lý hành chính 53 các nhân, chuyển cơ quan điều tra hình sự 21 vụ 30 người, xử lý trách nhiệm 13 người đứng đầu.

Có thể nói, năm 2010, công tác thanh tra đã có những chuyển biến lớn và có bước phát triển quan trọng cả về chất và lượng, đã chú trọng việc xây dựng chương trình, kế hoạch và xác định nội dụng thanh tra trọng tâm, trọng điểm  với tinh thần làm ít  hơn nhưng hiệu quả lớn hơn. Ngành đã chuyển từ thanh tra vụ việc cụ thể sang thanh tra có chương trình mục tiêu, thanh tra theo chuyên đề, chuyên ngành. Kết quả thanh tra góp phần chấn chỉnh quản lý nhà nước và hoàn thiện thể chế trên nhiều lĩnh vực. Công tác giải quyết KNTC cũng có chuyển biến mạnh, trách nhiệm của các ngành, các cấp được nâng lên, gắn công tác tiếp dân, xử lý đơn thư, giải qưyết KNTC và PCTN, nhất là những vụ việc tồn đọng, bức xúc, kéo dài, góp phần ổn định chính trị- xã hội.

Phương hương, nhiệm vụ và giải pháp năm 2011.

Năm 2011 là năm triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI, Kế hoạch phát triển kinh tế- xã hội 5 năm giai đoạn 2011- 2015 và Chiến lược phát triển kinh tế- xã hội  10 năm 2011- 2020, vì vậy, việc nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước nói chung và công tác thanh tra là rất cần thiết, đòi hỏi phải bao quát nhưng phải có trọng tâm, trọng điểm, đồng bộ, kịp thời, phục vụ thiết thực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước, quản lý kinh tế- xã hội. Phát huy những thành tích đạt được trong năm 2010 và 5 năm qua, Lãnh đạo thanh tra Chính phủ đề ra mục tiêu năm 2011 và 5 năm tới là:

       1/ Nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác thanh tra, tập trung thanh tra trách nhiệm việc chấp hành chính sách, pháp luật của các cơ quan hành chính nhà nước, gắn với thanh tra các chương trình, dự án phát triển kinh tế- xã hội, tăng cường thanh tra, kiểm tra chuyên ngành, thanh tra các Tập đoàn kinh tế, Tổng công ty, Công ty nhà nước, lập lại trật tự, kỷ cương trong quản lý nhà nước, quản lý kinh tế xã hội.

         2/Giải quyết các vụ việc KNTC từ cơ sở, tăng cường phối hợp thanh tra các cấp để giải quyết các vụ việc KNTC phức tạp, giải quyết cơ bản các vụ KNTC tồn đọng, kéo dài; đẩy mạnh thanh tra trách nhiệm của thủ trưởng cơ quan quản lý nhà nước trong việc thực hiện pháp luật về KNTC.

          3/ Thực hiện đồng bộ các giải pháp về PCTN để đạt được mục tiêu ngăn ngừa, đẩy lùi tham nhũng, trong đó coi trọng việc thực hiện các giải pháp phòng ngừa tham nhũng, tăng cường thanh tra, phát hiện và xử lý các hành vi tham nhũng. Tiếp tục thực hiện có hiệu quả Kế hoạch của Chính phủ thực hiện Chiến lược quốc gia về PCTN, tăng cường thanh tra trách nhiệm về PCTN.

           4/ Tiếp tục hoàn thiện thể chế liên quan họat động của ngành thanh tra- nhất là pháp luật về KNTC, PCTN và các quy trình nghiệp vụ; tập trung kiện toàn tổ chức bộ máy theo cơ chế mới, nâng cao chất lượng đội ngũ thanh tra, nâng cao năng lực, kỹ năng trong công tác thanh tra. Phát động phong trào thi đua rộng rãi trong toàn ngành để tổ chức, cá nhân phấn đấu hoàn thành xuất      sắc nhiệm vụ năm 2011 và nhiệm kỳ 2011- 2015.

Minh Tâm