Dự án Cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh (giai đoạn 1). Ảnh: Thanh Giang

Theo Sở Tài chính Cao Bằng, tổng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 của tỉnh là 7.230.448 triệu đồng, chưa bao gồm khoảng 728.725 triệu đồng vốn kéo dài từ năm trước.

Tuy nhiên đến hết ngày 31/3, tỉnh mới phân bổ chi tiết được 2.824.251 triệu đồng, đạt 39,1% kế hoạch; còn hơn 4.406.197 triệu đồng chưa đủ điều kiện giao vốn, chủ yếu là nguồn ngân sách Trung ương dự kiến bố trí cho Dự án Cao tốc Bắc Kạn - Cao Bằng.

Nếu so với cùng kỳ năm 2025, tiến độ giải ngân năm nay chậm hơn đáng kể cả về giá trị lẫn tỷ lệ. Cùng kỳ năm trước, địa phương giải ngân 231.669 triệu đồng, đạt 4,3% kế hoạch, cao hơn 3,1 điểm phần trăm và nhiều hơn 141.401 triệu đồng so với năm nay.

Một trong những nguyên nhân chính khiến tỷ lệ giải ngân thấp là phần vốn ngân sách Trung ương chưa được giao chiếm tỷ trọng lớn, tương đương khoảng 60,9% tổng kế hoạch vốn năm nay. Ngoài ra, nhiều dự án trọng điểm có quy mô vốn lớn nhưng tiến độ triển khai chậm.

Đáng chú ý, nhóm dự án xây dựng trường nội trú tại các xã biên giới được bố trí 1.514.900 triệu đồng, chiếm 20,9% kế hoạch vốn toàn tỉnh nhưng mới giải ngân 9.107 triệu đồng, đạt 0,6%. Trong khi đó, Dự án Cao tốc Đồng Đăng - Trà Lĩnh (giai đoạn 1) được giao 892.096 triệu đồng, mới giải ngân 53.717 triệu đồng, tương ứng 6% kế hoạch.

Một số dự án khác cũng chưa thể giải ngân do vướng thủ tục. Đơn cử, Dự án Hạ tầng kỹ thuật, cảnh quan khu du lịch thác Bản Giốc được bố trí 129.900 triệu đồng nhưng chưa giải ngân do đang hoàn thiện thủ tục điều chỉnh chủ trương đầu tư và xin ý kiến các bộ, ngành Trung ương.

Theo UBND tỉnh, khó khăn hiện nay chủ yếu nằm ở công tác giải phóng mặt bằng, thiếu nguồn vật liệu xây dựng, giá nhiên liệu biến động và việc hoàn thiện thủ tục đầu tư đối với các dự án quy mô lớn.

Trước thực trạng này, tỉnh yêu cầu các sở, ngành, địa phương xác định giải ngân vốn đầu tư công là nhiệm vụ trọng tâm trong năm 2026; đồng thời đẩy nhanh hoàn thiện thủ tục, tăng tốc thi công, tháo gỡ điểm nghẽn phát sinh và siết trách nhiệm người đứng đầu gắn với kết quả giải ngân.

Cao Bằng cũng yêu cầu đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ, tăng cường phối hợp liên ngành trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng và ứng dụng công nghệ để theo dõi tiến độ giải ngân theo thời gian thực. Mục tiêu đặt ra là giải ngân 100% kế hoạch vốn được giao trong năm nay.

Đáng chú ý, theo báo cáo của Văn phòng Trung ương Đảng về tình hình địa phương năm 2025, Cao Bằng là 1 trong 13 tỉnh được ghi nhận có mô hình đổi mới trong chỉ đạo giải ngân vốn đầu tư công, theo hướng quyết liệt, thực chất và gắn trách nhiệm người đứng đầu.

Năm 2025, địa phương này từng đạt kết quả giải ngân tích cực với 9.072/10.272,5 tỷ đồng, tương đương 88,3% kế hoạch. Riêng theo số vốn Thủ tướng giao, tỷ lệ giải ngân đạt 96,4%, đưa Cao Bằng xếp thứ 12/34 địa phương cả nước về giải ngân đầu tư công.