Người dân làm thủ tục đất đai tại Trung tâm Dịch vụ công Gia Lai. Ảnh: Hoàng Phúc

Hơn 1,7 triệu thửa đất chưa sạch dữ liệu

Theo số liệu cập nhật đến ngày 20/8/2026 của UBND tỉnh Gia Lai, toàn tỉnh có 3.196.007 thửa đất thuộc phạm vi phải đo đạc, lập bản đồ, lập hồ sơ địa chính và hoàn thành cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai. Trong số này, mới có 1.263.546 thửa thuộc nhóm 1, tức dữ liệu đã bảo đảm các tiêu chí “đúng - đủ - sạch - sống”.

Ngược lại, ở nhóm 2 còn tới 1.795.564 thửa cần tiếp tục hoàn thiện dữ liệu. Đáng chú ý, trong số này, có 294.898 thửa đã có bản đồ địa chính và đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng dữ liệu chưa đạt yêu cầu.

Bên cạnh đó, có 759.634 thửa thuộc diện đăng ký đất đai lần đầu, do UBND cấp xã chủ trì, văn phòng đăng ký đất đai phối hợp. Đặc biệt, 741.032 thửa chưa có bản đồ địa chính, cần phải thực hiện đo đạc. Như vậy, ngoài việc “làm sạch” những dữ liệu đã có còn phải bổ sung dữ liệu từ đầu đối với hàng trăm nghìn thửa đất chưa được đăng ký hoặc chưa có bản đồ địa chính.

Thời gian qua, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai đã tăng cường hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc các địa phương rà soát, xác minh thông tin, hoàn thiện hồ sơ và cập nhật kết quả vào hệ thống thông tin quản lý đất đai quốc gia.

Sở Nông nghiệp và Môi trường đã phối hợp chặt chẽ với UBND các xã, phường đẩy mạnh hỗ trợ người dân kê khai; thường xuyên rà soát, cập nhật, báo cáo tiến độ theo ngày, theo tuần để kịp thời nhận diện những khâu chậm, địa bàn chậm và có giải pháp xử lý ngay, quyết tâm hoàn thành việc số hóa dữ liệu đất đai trong năm 2026.

Các xã, phường ở Gia Lai đang đẩy mạnh hỗ trợ người dân kê khai thông tin dữ liệu về đất. Ảnh: Hoàng Phúc

Kê khai nhiều, hồ sơ được xét duyệt ít vì nhiều khâu vướng

Đến nay, 135/135 xã, phường ở Gia Lai đã ban hành kế hoạch, thành lập ban chỉ đạo, tổ công tác và tổ chức triển khai tiếp nhận kê khai, đăng ký đất đai lần đầu. Các địa phương đã kê khai 712.602/759.634 thửa, đạt 93,81%. Tuy nhiên, khi chuyển sang các khâu xử lý tiếp theo, tiến độ giảm mạnh. Toàn tỉnh mới xét duyệt 205.625/759.634 hồ sơ, đạt 27,07%; số hồ sơ được cập nhật, đồng bộ trên phần mềm mới chỉ đạt khoảng 2,83%.

Điều này cho thấy điểm nghẽn đang dịch chuyển từ khâu kê khai sang các công đoạn phía sau. Người dân đã kê khai, nhưng để một thửa đất trở thành dữ liệu có giá trị khai thác trên hệ thống còn phải trải qua quá trình kiểm tra, xác minh, xét duyệt, niêm yết, ban hành thông báo, chuyển hồ sơ đăng ký, cập nhật và đồng bộ dữ liệu.

Tìm hiểu thực tế tại một số xã ở khu vực phía Tây tỉnh Gia Lai cho thấy, quá trình triển khai hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai còn nhiều khó khăn, thách thức. Trước hết, dữ liệu lịch sử thiếu đồng bộ và sai lệch rất nhiều. Nguyên nhân do cơ sở dữ liệu đất đai được hình thành qua nhiều thời kỳ, với nguồn tài liệu chưa thống nhất. Nhiều khu vực có bản đồ địa chính chưa được chỉnh lý biến động kịp thời, dẫn đến dữ liệu hồ sơ địa chính không đầy đủ và có sự sai lệch thông tin người sử dụng đất so với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Việc thu thập bản sao giấy chứng nhận quyền sử dụng đất phụ thuộc lớn vào sự tự nguyện và phối hợp của người dân. Thực tế, có những trường hợp người dân không lưu giữ giấy tờ vì nhiều lý do dẫn đến chưa thể cung cấp hồ sơ kịp thời.

Nhiều địa bàn ở Gia Lai đang gặp khó khăn trong khâu làm sạch dữ liệu về đất đai. Ảnh: Hoàng Phúc

Tại một số xã vẫn còn nhiều hồ sơ đang trong quá trình rà soát, xác minh thông tin thuộc tính để có đủ cơ sở gửi về các thôn phối hợp thu thập giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Việc thay đổi địa giới hành chính các thôn trên địa bàn diễn ra nhiều, qua các thời kỳ nên việc rà soát gặp nhiều khó khăn, mất nhiều thời gian.

Nhiều trường hợp địa chỉ thửa đất ở xã này, nhưng chủ sử dụng đất lại sinh sống tại địa bàn các xã, tỉnh khác nên khó khăn trong việc liên hệ thu thập thông tin. Một số trường hợp người dân đi làm ăn xa không có mặt trên địa bàn nên không liên hệ được, gây khó khăn trong việc thu thập thông tin.

Còn nhiều hồ sơ thông tin thửa đất chỉ ghi xã mà không có địa chỉ thôn cụ thể; thông tin chủ sử dụng đất không thuộc địa chỉ xã hiện nay. Qua rà soát các địa chỉ cũ của nhiều xã cho thấy đã thay đổi thông tin địa danh qua nhiều lần sáp nhập đơn vị hành chính nên khó khăn trong công tác phối hợp, rà soát.

Một số trường hợp đăng ký cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu có sự tranh chấp về ranh giới, chưa thống nhất giữa các hộ liền kề; ranh giới trên bản đồ quản lý so với hiện trạng sử dụng đất có sự chồng lấn; có tiếp giáp với đất rừng; việc kê khai nguồn gốc chưa rõ ràng, thống nhất dẫn đến khó khăn, mất nhiều thời gian trong quá trình xác minh...

Gia Lai đang nỗ lực phân rã 554.009 hồ sơ đất chưa xét duyệt. Ảnh: Hoàng Phúc

Theo đánh giá của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai, thực thế khó khăn của các xã ở khu vụ phía Tây cũng là thực trạng chung tại nhiều địa bàn khác ở Gia Lai hiện nay. Đến ngày 20/8/2026, Gia Lai đã rà soát, đối soát thông tin với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư 235.228 trường hợp. Trong đó, 178.101 trường hợp khớp hoàn toàn. Trong khi 57.127 trường hợp chưa xác thực được thông tin dân cư.

Tại cuộc họp nghe báo cáo tình hình triển khai thực các nhiệm vụ xây dựng, hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai diễn ra ngày 21/8/2026, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Gia Lai Nguyễn Tuấn Thanh yêu cầu sớm hoàn thành việc làm sạch dữ liệu đối với 294.898 thửa đất đã có bản đồ địa chính, đã cấp giấy chứng nhận nhưng dữ liệu chưa đạt tiêu chí “đúng - đủ - sạch - sống”. Các sở, ngành, địa phương phải khẩn trương phân rã 554.009 hồ sơ chưa xét duyệt, phải sớm hoàn thành việc công khai, niêm yết theo quy định.