Ảnh minh họa: IT

Khẩn trương kích hoạt kịch bản ứng phó dịch Ebola

Diễn biến phức tạp của dịch Ebola tại khu vực châu Phi đang khiến nhiều quốc gia nâng mức cảnh giác đối với nguy cơ lây lan xuyên biên giới.

Trước nguy cơ dịch bệnh lây lan xuyên biên giới, ngành Y tế Việt Nam đã nhanh chóng kích hoạt hàng loạt biện pháp ứng phó nhằm ngăn chặn nguy cơ dịch bệnh xâm nhập vào trong nước.

Ngay sau cuộc họp trực tuyến về công tác phòng, chống dịch Ebola do PGS.TS Nguyễn Thị Liên Hương, Thứ trưởng Bộ Y tế chủ trì sáng ngày 22/5, chiều cùng ngày, Bộ Y tế Việt Nam tiếp tục tổ chức thêm hai cuộc họp theo hình thức trực tiếp và trực tuyến liên quan đến công tác ứng phó dịch bệnh này.

Tại cuộc họp chiều 22/5, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương chỉ đạo Cục Phòng bệnh chủ động phối hợp với Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tại Việt Nam rà soát toàn bộ thông tin, xây dựng các kịch bản ứng phó liên quan đến dịch bệnh, xác định các nhóm nguy cơ; đồng thời cập nhật hướng dẫn phòng chống, điều trị và xử lý ca bệnh Ebola nhằm chủ động xử lý nếu dịch xuất hiện tại Việt Nam.

Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương phát biểu tại cuộc họp chiều 22/5. Ảnh: Anh Minh

Các chỉ đạo của Bộ Y tế cho thấy tinh thần chủ động, không chủ quan trước nguy cơ dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm xâm nhập trong bối cảnh thế giới ghi nhận nhiều ổ dịch với diễn biến khó lường.

Cùng ngày (22/5), Cục Phòng bệnh tổ chức cuộc họp đánh giá nguy cơ xâm nhập vào Việt Nam đối với bệnh do virus Ebola, trong khi Cục Quản lý Khám, chữa bệnh triệu tập cuộc họp chuyên gia rà soát, cập nhật “Hướng dẫn chẩn đoán, điều trị bệnh do virus Ebola”.

Thông tin tại cuộc họp này, TS.BS Hoàng Minh Đức, Cục trưởng Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) cho biết, đợt bùng phát hiện nay do chủng virus Bundibugyo gây ra. Hiện nay chỉ có vaccine và thuốc điều trị đặc hiệu đối với chủng Ebola; chưa có vaccine và thuốc điều trị đặc hiệu cho các chủng khác như Sudan và Bundibugyo.

Theo TS.BS Hoàng Minh Đức, Ebola là bệnh truyền nhiễm nhóm A đặc biệt nguy hiểm, có khả năng lây lan rất nhanh và tỷ lệ tử vong cao, có thể lên tới 90%.

Dẫn số liệu từ WHO, TS.BS Hoàng Minh Đức cho biết tại Cộng hòa Dân chủ Congo, ngày 5/5 ghi nhận 4 nhân viên y tế tại tỉnh Ituri tử vong; đến ngày 15/5 xác định nguyên nhân do nhiễm Ebola chủng Bundibugyo.

Đến ngày 16/5, Congo ghi nhận 8 trường hợp xác định tại phòng xét nghiệm, 246 trường hợp nghi ngờ và 80 trường hợp tử vong nghi ngờ liên quan đến Ebola tại tỉnh Ituri. Tính đến ngày 18/5, số ca nghi nhiễm tăng lên 516 trường hợp, trong đó có 131 ca tử vong.

Theo WHO, đây là đợt bùng phát Ebola thứ 17 tại Congo kể từ năm 1976.

Tại Uganda, tính đến ngày 16/5 ghi nhận 2 trường hợp mắc bệnh, trong đó có một trường hợp tử vong; cả hai đều đến từ Congo và chưa xác định rõ mối liên quan dịch tễ. Các chùm ca bệnh tại hai nước có triệu chứng phù hợp với bệnh do chủng Bundibugyo gây ra.

Ngày 17/5, WHO công bố dịch bệnh Ebola do chủng Bundibugyo tại Congo và Uganda là sự kiện y tế công cộng khẩn cấp gây quan ngại quốc tế.

Kiểm dịch chặt chẽ tại cửa khẩu, chuẩn bị năng lực xét nghiệm và điều trị

Trước nguy cơ dịch bệnh xâm nhập, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Liên Hương yêu cầu các cơ quan chuyên môn khẩn trương rà soát toàn bộ năng lực ứng phó của hệ thống y tế.

Theo chỉ đạo của Thứ trưởng Bộ Y tế tại cuộc họp trực tuyến chiều 22/5, Cục Quản lý Khám, chữa bệnh phải sớm ban hành văn bản hướng dẫn các bệnh viện triển khai công tác phòng chống dịch, xây dựng phương án thu dung, cách ly và điều trị trong trường hợp phát hiện ca bệnh nghi ngờ hoặc ca bệnh xác định.

Tại các cửa khẩu quốc tế, Bộ Y tế yêu cầu tăng cường rà soát hành khách trở về từ vùng có nguy cơ dịch bệnh. Đối với các trường hợp đang trong thời gian ủ bệnh, lực lượng kiểm dịch y tế cần đưa ra khuyến cáo cụ thể để địa phương tiếp tục theo dõi, giám sát sức khỏe.

Thứ trưởng Nguyễn Thị Liên Hương cũng yêu cầu các địa phương sẵn sàng kích hoạt đội phản ứng nhanh nhằm kịp thời xử lý nếu xuất hiện ca bệnh xâm nhập.

Đồng thời, Thứ trưởng giao Cục Phòng bệnh xây dựng công văn để lãnh đạo Bộ Y tế ký gửi UBND các tỉnh, thành phố; tổng hợp báo cáo chuyên ngành tham mưu lãnh đạo Bộ trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo triển khai các biện pháp phòng, chống dịch phù hợp, hiệu quả.

Bộ y tế tổ chức họp báo trực tuyến để bàn giải pháp sẵn sàng ứng phó với mọi tình huống dịch bệnh có thể xảy ra. Ảnh: Anh Minh

Một trong những nội dung được ngành Y tế đặc biệt chú trọng hiện nay là năng lực xét nghiệm xác định virus Ebola.

TS.BS Hoàng Minh Đức cho biết hiện Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương và Viện Pasteur Thành phố Hồ Chí Minh đã có đầy đủ trang thiết bị, nhân lực và phòng an toàn sinh học cấp III phục vụ xét nghiệm Realtime PCR và giải trình tự gene để chẩn đoán xác định virus Ebola.

Trong khi đó, GS.TS Phan Trọng Lân, Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương cho biết đơn vị này cùng Viện Pasteur Thành phố Hồ Chí Minh đã đặt mua sinh phẩm chẩn đoán đặc hiệu theo hướng dẫn của WHO và dự kiến trong vòng 7-10 ngày tới sẽ được chuyển về Việt Nam.

Theo các chuyên gia y tế, nguy cơ Ebola xâm nhập vào Việt Nam hiện chưa ở mức cao do chưa có đường bay trực tiếp thường xuyên từ vùng dịch tới Việt Nam. Tuy nhiên, trong bối cảnh giao thương quốc tế ngày càng mở rộng, nguy cơ dịch bệnh xâm nhập thông qua các hành trình trung chuyển vẫn hiện hữu.

Ngành Y tế đang tăng cường các biện pháp giám sát, kiểm dịch và chuẩn bị năng lực ứng phó nhằm chủ động xử lý nếu có ca bệnh xâm nhập

Sau những kinh nghiệm ứng phó với các dịch bệnh nguy hiểm như SARS, cúm A/H5N1 và Covid-19, hệ thống y tế Việt Nam hiện đã có nhiều cải thiện về năng lực giám sát, xét nghiệm và phản ứng nhanh trước các tình huống y tế khẩn cấp.

Ngành Y tế hiện tiếp tục cập nhật hướng dẫn mới của WHO, tăng cường tập huấn cho lực lượng chuyên môn và duy trì giám sát chặt tại cửa khẩu nhằm sẵn sàng ứng phó với mọi tình huống dịch bệnh có thể xảy ra.