Luật này, kỳ này, Quốc hội, Chính phủ quyết tâm đổi mới tận gốc, tận ngọn nguồn, để nó có tác động thật sự đến quốc kế dân sinh, đặc biệt là chấm dứt khoản 70% khiếu kiện về đất đai. Nghĩa là, phải tạo sân chơi bình đẳng trong cơ chế thị trường, chấm dứt cơ chế xin cho, chống tạo ra nhiều loại giá, nhiều kẽ hở cho tham nhũng, tiêu cực bành trướng, làm giàu nhờ chính sách, nhờ chữ ký, nhờ phần trăm, gửi giá, biếu xén trong các dự án (D.A)… trong khi đơn thư khiếu kiện về đất đai tăng nhanh.

Riêng TP Hà Nội, tháng 9/2012 tăng 89% so với cùng kỳ năm ngoái… Có đoàn đông gần 200 người, mặc áo đỏ sao vàng, in rõ khiếu kiện về đất đai, giá đền bù… Chủ tịch UBND TP đã phải bức xúc và than: Các đoàn này đã làm xấu hình ảnh Thủ đô!

Thực ra, Chủ tịch UBND TP Hà Nội đã không có thời gian để nói rõ ra: Đó là hệ luỵ của Luật Đất đai được soạn theo tư duy lỗi thời: Đất đai là của chung, của toàn dân… Vậy thì, chia cho ai, phân cho ai, định đoạt ra sao là của bộ máy hành chính các cấp, có khi chỉ là ý thích của chủ tịch UBND huyện hoặc giám đốc sở, ban, ngành…

Và như vậy, dân cấy trồng trên mảnh đất đời đời của cha ông, sống trong ngôi nhà rêu phong, trên mảnh vườn “cổ lai hy”, suốt đời này qua đời khác chăm bẵm vun xới cho nó, nhưng kỳ thực chẳng có quyền định đoạt gì khi bị thu hồi, ngoài quyền được khiếu kiện! Có người kêu suốt 10 năm, 20 năm. Có người đã phải xả thân để giữ đất, để làm sáng tỏ oan ức, khi đất nhà, bị thu hồi mà đền bù theo giá bèo bọt…

Đảng, Nhà nước thấu hiểu điều đó, quyết làm theo giá thị trường, khi bồi hoàn cho dân! Nhưng, một bộ phận quan chức vẫn cố níu giữ chút quyền hành, lộc nước: Được ban phát đất đai! Họ đề nghị phải làm thế nào để Nhà nước có quyền chủ động thu hồi theo quy hoạch đã được vẽ ra và theo kế hoạch có thiên vị, chủ quan… và hay nhất là theo giá của một số ít người định ra để thu hồi, giải toả thành “quỹ đất sạch”… Được như vậy, khi cần có thể chia nhau như chính quyền tỉnh Đồng Nai đã làm: Mỗi ông mua vài suất đến vài chục suất làm hàng quán, cho thuê, xây biệt thự… còn người dân trong vùng có D.A gọi là phát triển kinh tế, giao thông công cộng bị thu hồi đất vườn, đất ở, đất ruộng được đền bù giá rẻ như rau, 10 năm sau vẫn phải đi thuê nhà ở và tiếp tục khiếu kiện vì chưa có đất tái định cư!

Thật là những bài học nhãn tiền, đau lòng về giao đất, cho thuê đất… để thực hiện D.A. Thực chất là sự tiếp tay cho các đại gia và cán bộ có chức có quyền biến chất “lấy không đất của dân”, làm giàu bất chính trên khổ đau, hoạn nạn của họ, đẩy họ vào con đường đi khiếu kiện triền miên.

Chính vì thế, khi nghe đến phần “sửa đổi” này trong Luật Đất đai đang bàn thảo gay gắt, Chủ tịch Quốc hội đã nói ngay: Quy định như thế thì chết rồi! Điều đó có nghĩa là, ông cũng như nhiều đoàn thanh tra, kiểm tra, giám sát rất hiểu và thương cho dân khiếu kiện, lo cho dân những vùng D.A “treo”, những nơi có hàng ngàn hộ dân phải di dời, phải hy sinh đời sống vật chất và tinh thần cho đất nước phát triển, nhưng bản thân gia đình họ phải gánh chịu nhiều thiệt thòi, đau đớn. Ông cũng như nhiều cán bộ mẫn cán lo rằng cái gọi là “quỹ đất sạch” có khi chỉ gây thiệt hại cho dân, vì khi có nó, các quan tham, “cò đất” và các đại gia lại xúm xít vây quanh chờ thời cơ chia chác.
    
Chủ tịch Quốc hội nói những câu thật gan ruột: “ Tôi hoan nghênh quy định người có đất bị thu hồi phải có nhà, có đất, có việc làm thì mới tiến hành giải toả đền bù”.
Nói như thế là cùng hướng, cùng mục đích mà Chính phủ đang cố gắng thực hiện, khi lập D.A, khi thu hồi đất: Lợi ích phải hài hoà, người dân có đất phải được lợi, Nhà nước có thiệt thòi cũng được…

Nói như thế có nghĩa là, các D.A sắp triển khai phải có định hướng vì lợi ích của dân trước hết. Có như thế mới có thể chấm dứt được khiếu kiện về đất đai.

Hoàng Trí