(Thanh tra) - Tại buổi họp báo thường kỳ chiều 6/10, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi đề nghị báo chí và người dân phản ánh thẳng lên bộ nếu các cơ quan chức năng để hồ sơ khiếu nại hành vi mạo danh kéo dài quá 6 tháng mà chưa giải quyết.
Chiều 6/10, Bộ Tài chính tổ chức họp báo thường kỳ quý III dưới sự chủ trì của Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi.
Nhiều vấn đề nóng nhận được sự quan tâm của dư luận đã được lãnh đạo bộ và các đơn vị giải đáp, từ việc rà soát 4.000 cá nhân bị mạo danh lập doanh nghiệp "ma", đề xuất áp thuế 0,2% với đất bỏ hoang chống đầu cơ, đến cải cách tự động hóa công tác hoàn thuế giá trị gia tăng (GTGT).
Thời gian qua, tình trạng đánh cắp thông tin cá nhân để lập công ty "ma" hoặc khai khống chi phí chi trả thu nhập nhằm trốn thuế diễn biến phức tạp.
Qua chiến dịch "Làm sạch mã số thuế", ứng dụng eTax Mobile và đường dây nóng, ngành thuế ghi nhận khoảng 4.000 phản ánh của người dân về việc bị mạo danh thành lập doanh nghiệp mà bản thân không hề hay biết.
Bà Trịnh Thị Hương - Phó Cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể - cho biết đơn vị đã tiếp nhận danh sách và đang phối hợp xác minh.
Theo bà Hương, thủ tục thành lập doanh nghiệp hiện nay áp dụng cơ chế tự khai, tự chịu trách nhiệm nhằm khuyến khích khởi nghiệp và đơn giản hóa thủ tục hành chính. Tuy nhiên, sự thông thoáng kết hợp nguy cơ lộ dữ liệu cá nhân đã bị đối tượng xấu lợi dụng để trục lợi bất chính.
Hiện Trung tâm Thông tin doanh nghiệp đang phối hợp với cơ quan đăng ký kinh doanh các địa phương và cơ quan chức năng để rà soát chi tiết từng hồ sơ. Khi có kết luận chính thức, thông tin sẽ được chuyển sang cơ quan thuế và đăng ký kinh doanh để xử lý, bao gồm việc thu hồi giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. Bộ Tài chính cũng đang nghiên cứu sửa đổi Luật Doanh nghiệp nhằm ngăn chặn hành vi giả mạo ngay từ khâu nộp hồ sơ.
Trước phản ánh người dân mất nhiều năm khiếu nại chưa xong, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi nhấn mạnh: Nếu người dân đã nộp đủ hồ sơ hợp lệ, nhưng sau 6 tháng chưa được xem xét, giải quyết, thì cần phản ánh ngay tới Bộ Tài chính để chỉ đạo xử lý.
Thứ trưởng nêu rõ 6 tháng đã là quá dài, việc chậm trễ ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền lợi công dân nên các đơn vị quản lý Nhà nước phải nâng cao trách nhiệm phối hợp giải quyết dứt điểm.
Đại diện ngành thuế hướng dẫn, nếu bị khai khống thu nhập, người nộp thuế phản ánh qua eTax Mobile tại mục "Hỗ trợ quyết toán thuế thu nhập cá nhân (TNCN)". Trường hợp bị mạo danh lập doanh nghiệp bỏ địa chỉ kinh doanh, người dân cần trình báo cơ quan đăng ký kinh doanh và cơ quan công an để điều tra, làm căn cứ hủy bỏ nghĩa vụ thuế oan sai.
Dự thảo sửa đổi Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp cũng thu hút sự chú ý đặc biệt với đề xuất đánh thuế nặng vào đất bỏ hoang, chậm đưa vào sử dụng.
Ông Trương Bá Tuấn - Phó Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí - cho biết: Luật hiện hành áp dụng biểu thuế lũy tiến từng phần với đất ở (0,03% trong hạn mức; 0,07% vượt không quá 3 lần; 0,15% vượt trên 3 lần). Đất sản xuất kinh doanh chịu mức 0,03%, đất lấn chiếm chịu mức cao nhất 0,2%. Dù vậy, luật vẫn chưa có thuế suất riêng cho đất bỏ hoang hoặc chậm đưa vào khai thác.
Nhằm thể chế hóa Nghị quyết 21-NQ/TW về sử dụng đất tiết kiệm, hiệu quả và ngăn ngừa nạn đầu cơ bất động sản, dự thảo luật đề xuất bổ sung khoản 8, Điều 7, quy định đất bỏ hoang, chậm đưa vào sử dụng chịu mức thuế suất 0,2% và không áp dụng hạn mức. Mức này cao gấp gần 7 lần mức 0,03% của đất ở trong hạn mức và tương đương đất lấn chiếm.
Về căn cứ xác định đất vi phạm, ông Tuấn cho hay Chính phủ đã giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì xây dựng các tiêu chí, khái niệm rõ ràng trong hệ thống pháp luật đất đai. Luật Thuế sẽ dẫn chiếu sang pháp luật đất đai để bảo đảm căn cứ minh bạch khi thực thi. Dự thảo dự kiến được Quốc hội xem xét tại kỳ họp tháng 10 này và có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.
Thông tin về quản lý thuế, ông Lê Long - Phó Cục trưởng Cục Thuế - cho biết ngành thuế đang đẩy nhanh tiến độ hoàn thuế GTGT dựa trên số hóa và kiểm soát rủi ro. Đến nay, 99% hồ sơ được tiếp nhận điện tử; 73% hồ sơ được phân loại hoàn trước trên hệ thống và 87% hồ sơ được giải quyết trong 6 ngày làm việc.
Lũy kế 9 tháng, cơ quan thuế ban hành 14.668 quyết định hoàn thuế với tổng số tiền 149.463 tỷ đồng, tăng 46% so với cùng kỳ năm trước và đạt 86,4% dự toán cả năm. Trong đó, hoàn thuế xuất khẩu đạt 125.018 tỷ đồng, chiếm tới 84% tổng số tiền đã hoàn.
Ngành thuế đặt mục tiêu giải quyết 100% hồ sơ đúng hạn, gắn trách nhiệm kiểm soát với người đứng đầu. Trọng tâm là tăng cường kết nối dữ liệu hóa đơn điện tử, hải quan và ngân hàng để phân định rõ phần đủ điều kiện và phần rủi ro. Dự kiến trong tháng 12 tới, ngành thuế sẽ thí điểm tự động xác định số tiền đủ điều kiện hoàn, tiến tới triển khai chính thức từ năm 2027, giúp người nộp thuế tuân thủ tốt nhận tiền nhanh chóng mà không bị ách tắc bởi rủi ro cục bộ.
Song song đó, cơ quan thuế chuyển từ kiểm tra đơn lẻ sang phân tích theo chuỗi hóa đơn và dòng tiền ngân hàng nhằm phát hiện đúng mắt xích gian lận. Kết thúc 9 tháng, tổng thu ngân sách Nhà nước do cơ quan thuế quản lý ước đạt hơn 1,937 triệu tỷ đồng, bằng 86,4% dự toán pháp lệnh, bảo đảm kỷ cương và nguồn lực tài chính quốc gia.
