(Thanh tra)- Trong văn bản gửi tới Báo Thanh tra về việc thực hiện sau thanh tra đối với Dự án cải tạo nâng cấp tuyến đường sắt Yên Viên - Lào Cai (Dự án), Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam (VNR) chỉ nêu kiểm điểm trách nhiệm các cá nhân một cách rất chung chung. Điều này là chưa tương xứng với hàng loạt sai phạm tại Dự án đã được Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) chỉ ra trước đó.
Bộ GTVT chỉ đích danh trách nhiệm của Tổng Giám đốc VNR
Theo kết luận thanh tra về công tác quản lý xây dựng Dự án được ban hành cuối tháng 7/2018, Bộ GTVT yêu cầu Tổng Giám đốc VNR, Giám đốc Ban QLDA Đường sắt, căn cứ chức năng, nhiệm vụ được giao, tổ chức kiểm điểm tập thể, cá nhân để xảy ra những tồn tại, sai sót. Xử lý trách nhiệm đối với tập thể, cá nhân thuộc thẩm quyền, báo cáo, đề xuất Bộ GTVT xử lý trách nhiệm đối với tập thể, cá nhân thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ GTVT.
Bộ GTVT cũng nêu rất rõ VNR, Ban QLDA Đường sắt trong quá trình lập, trình duyệt kế hoạch đấu thầu, cần phân chia gói thầu hợp lý để hạn chế việc điều chỉnh nhiều lần.
Khi thẩm định, phê duyệt hồ sơ mời thầu cần nghiên cứu xây dựng các tiêu chí đánh giá nhà thầu cụ thể, chi tiết, phù hợp để lựa chọn được các nhà thầu có đủ năng lực, kinh nghiệm, đáp ứng được các yêu cầu của gói thầu và đảm bảo tính cạnh tranh trong đấu thầu.
Trong hợp đồng cần quy định rõ các điều, khoản thưởng phạt hợp đồng, đặc biệt đối với các nội dung liên quan đến trách nhiệm của nhà thầu, để có cơ sở xử phạt khi nhà thầu không thực hiện đúng các yêu cầu của hợp đồng. Đồng thời, khẩn trương ra các biện pháp xử lý, thu hồi đất tại các đoạn cải tuyến bị lấn chiếm (đối với gói thầu CP2).
Bộ chủ quản cũng có chỉ đạo rõ, Tổng Giám đốc VNR, Giám đốc Ban QLDA Đường sắt, thủ trưởng cơ quan, đơn vị liên quan thực hiện nghiêm túc, kịp thời các nội dung kiến nghị của kết luận thanh tra và báo cáo kết quả thực hiện về Bộ GTVT trước ngày 30/8/2018.
Quá thời hạn nêu trên, phóng viên Báo Thanh tra đã liên hệ, đặt câu hỏi về việc thực hiện kết luận thanh tra đối với VNR.
Ngày 11/10/2018, Báo Thanh tra nhận được văn bản trả lời của VNR (văn bản ký ngày 3/10), trong đó có nêu về việc kiểm điểm gói thầu mua sắm ray ghi (RP). Văn bản khẳng định: “Việc điều chỉnh quy mô gói thầu mua sắm ray ghi RP đã được thực hiện theo đúng quy định hiện hành và được các cấp có thẩm quyền phê duyệt”.
Cần nhắc lại Bộ GTVT đã kết luận: “Ban QLDA Đường sắt và VNR chưa chủ động đề xuất phạm vi điều chỉnh gói thầu mua sắm ray, ghi (gói thầu RP) cho phù hợp với nhu cầu thực tế, dẫn đến khi kết thúc dự án còn thừa khối lượng 5.804,05 tấn ray P50 và nhiều vật tư khác với giá tương ứng là gần 60 tỷ đồng (làm tròn số) và phải tổ chức trông coi, bảo quản với chi phí tính đến thời điểm thanh tra là hơn 7 tỷ đồng”.
Liên quan đến nội dung này, VNR khẳng định, toàn bộ số vật tư còn dư này đã được bàn giao sử dụng cho công tác bảo trì kết cấu hạ tầng đường sắt. Trên cơ sở giá trị vật tư sử dụng hàng năm của VNR, Bộ Tài chính sẽ giảm trừ dự toán chi sự nghiệp kinh tế cho công tác quản lý, bảo trì đường sắt được giao hàng năm tương ứng, đồng thời chi ghi thu ngân sách Nhà nước giá trị tương ứng cho dự án.
Nội dung này, VNR cũng cho biết đã nêu tại Kết luận số 2222/KL-TTCP ngày 26/8/2016 của Thanh tra Chính phủ đến nay đã được xử lý như trên. Song, VNR lại không đề cập cụ thể tới số tiền nhiều tỷ đồng chi ra để trông coi vật tư tồn dư trên con số hiện tại lên tới bao nhiêu tiền và trách nhiệm về việc để xảy ra hậu quả đó, cá nhân cụ thể nào phải chịu trách nhiệm.
Trách nhiệm... chung chung
Cũng theo văn bản gửi đến Báo Thanh tra, VNR trả lời: “Tổng công ty đã có văn bản về việc thực hiện Kết luận thanh tra 8022/KL-BGTVT, qua đó yêu cầu tập thể, cá nhân có liên quan rà soát, báo cáo giải trình trách nhiệm theo kết luận thanh tra".
Trên cơ sở những khuyết điểm, tồn tại trong công tác chỉ đạo điều hành, VNR thực hiện kiểm điểm đối với tập thể: Ban QLDA Đường sắt (PRMU), hiện nay là PMU-Rail, là đơn vị trực thuộc Bộ GTVT, do vậy đơn vị sẽ trực tiếp báo cáo giải trình với Bộ GTVT.
Đối với Ban Quản lý đầu tư và xây dựng, Tổng công ty yêu cầu tập thể Ban (giai đoạn 2010-2014) nghiêm túc rút kinh nghiệm trong việc tham mưu và tổ chức thực hiện nội dung liên quan đến đầu tư xây dựng Dự án chưa phù hợp một số quy định.
Đối với cá nhân, VNR “yêu cầu cá nhân liên quan kiểm điểm nghiêm túc, có tính cầu thị để hoàn thiện công tác tham mưu, quản lý, điều hành, chỉ đạo có liên quan đến từng tổ chức, cá nhân trong thời gian về sau để tránh các thiếu sót, tồn tại mà kết luận thanh tra nêu”.
Có thể thấy, sau kết luận thanh tra tại Dự án, việc kiểm điểm, xử lý trách nhiệm tổ chức, cá nhân liên quan của VNR là không cụ thể. Bởi lẽ, không có tên cá nhân cụ thể được nêu ra trong việc kiểm điểm vì để xảy ra thiếu sót, sai phạm. Đồng nghĩa với việc là “không ai cả”? Các biên bản, tài liệu về việc kiểm điểm cũng không được cung cấp hoặc thông tin. Hơn nữa, việc kiểm điểm trách nhiệm các cá nhân có đến mức xử lý kỷ luật hay không cũng chưa được trả lời. Xem ra, việc trả lời kiểm điểm trách nhiệm kiểu chung chung như trên của VNR chưa tương xứng với hàng loạt sai phạm “chồng chất” mà Bộ GTVT đã chỉ ra trước đó.
Tràng An
