Hướng xử lý nào cho 26 dự án khó khăn, vướng mắc Quảng Ngãi. Ảnh: MN

Phân loại cụ thể các nhóm dự án để tháo gỡ

Thanh tra tỉnh Quảng Ngãi đã ban hành Kết luận thanh tra số 151/KL-TTr ngày 26/6/2026 về việc thanh tra 26 dự án có khó khăn, vướng mắc trên địa bàn tỉnh.

Các dự án có tổng vốn đăng ký 734,80 tỷ đồng, quy mô sử dụng đất khoảng 46,67ha, đều nằm trong Khu kinh tế Dung Quất. Sau khi được cấp chủ trương đầu tư, cả 26 dự án chưa hoàn thành công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng và xây dựng để đi vào hoạt động theo mục tiêu, tiến độ được phê duyệt.

Tuy nhiên, hướng xử lý sau thanh tra không phải thu hồi đồng loạt, mà được phân thành ba nhóm dự án với tình trạng pháp lý khác nhau.

Nhóm thứ nhất gồm 4 dự án đã được nhà đầu tư tự nguyện chấm dứt hoạt động, gồm: Khu dịch vụ tổng hợp TH Dung Quất; Cửa hàng xăng dầu Phú Lễ; Khu dịch vụ hậu cần nghề cá Đình Khánh và Khu du lịch sinh thái nghỉ dưỡng Bình Hải.

Đối với nhóm này, Thanh tra tỉnh kiến nghị giao Trưởng Ban Quản lý Khu kinh tế Dung Quất và các Khu công nghiệp Quảng Ngãi phối hợp với Sở Tài chính tham mưu UBND tỉnh báo cáo Bộ Tài chính loại 4 dự án khỏi Hệ thống thông tin quốc gia về đầu tư.

Riêng tại Dự án Khu du lịch sinh thái nghỉ dưỡng Bình Hải, UBND xã Vạn Tường được giao chủ trì, phối hợp với Ban Quản lý kiểm tra, xác định chủ thể vi phạm để xử lý hành vi vi phạm về quản lý, sử dụng đất và trật tự xây dựng được nêu trong kết luận.

Nhóm thứ hai gồm 4/22 dự án còn hoạt động nhưng không còn phù hợp với quy hoạch hiện hành: Khu dịch vụ tổng hợp Thuận Trang; Khu dịch vụ Bình Đông; Khu thương mại và dịch vụ Bình Đông; Khu dịch vụ thương mại Song Dương Phát.

Theo Thanh tra tỉnh, các dự án này không đủ căn cứ pháp lý để tiếp tục thực hiện tại vị trí hiện tại. Ban Quản lý phải khẩn trương xây dựng kế hoạch chi tiết để xử lý dứt điểm tình trạng pháp lý của từng dự án.

Đối với vi phạm trật tự xây dựng trong phạm vi Dự án Khu dịch vụ tổng hợp Thuận Trang, Ban Quản lý được yêu cầu phối hợp với UBND xã Vạn Tường kiểm tra, xử lý theo quy định.

Sau khi xử lý xong tình trạng pháp lý, Ban Quản lý có thể xem xét giới thiệu vị trí phù hợp để các nhà đầu tư nghiên cứu đầu tư, bảo đảm hài hòa quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước và nhà đầu tư.

Điều này có nghĩa, cơ hội đầu tư của các doanh nghiệp chưa hẳn bị khép lại, nhưng 4 dự án không thể mặc nhiên tiếp tục tại địa điểm đã được chấp thuận trước đây.

Sơ đồ tổng quát 26 dự án khó khăn, vướng mắc trong KLTT 151. Ảnh đồ hoạ: MN

Mười tám dự án còn “cửa” xem xét

Nhóm thứ ba gồm 18/22 dự án còn khả năng được xem xét tiếp tục trên cơ sở thực tiễn khách quan, lợi ích chung và tổng thể phát triển của Khu kinh tế Dung Quất.

Qua đối chiếu với các quy hoạch hiện hành, có 7 dự án hoàn toàn phù hợp, gồm: Cửa hàng xăng dầu Trí Trang - Cơ sở I; Cửa hàng xăng dầu Bình Chánh; Khu dịch vụ tổng hợp dầu khí OGS; Khu dịch vụ tổng hợp do Doanh nghiệp tư nhân Nguyễn Huy làm nhà đầu tư; Khu dịch vụ Bốn Sủy Dung Quất; Khu dịch vụ Huy Vũ và Khu thương mại, dịch vụ Trí Bình.

Có 11 dự án phù hợp một phần với quy hoạch hiện hành, gồm: Khu dịch vụ Bình Thanh; Khu dịch vụ Quốc Bảo Dung Quất; Khu dịch vụ - kho bãi hàng hóa; Khu thương mại, dịch vụ Trung An; Khu dịch vụ Ngọc Hiếu; Trung tâm thương mại và dịch vụ DQ; Cửa hàng xăng dầu Nguyễn Huy 2; Khu thương mại, dịch vụ Dân Kiều; Khu dịch vụ Văn Trường Phát; Khu dịch vụ Phượng Vỹ và Khu dịch vụ tổng hợp Hưng Nam Tiến.

So với 4 dự án không còn phù hợp quy hoạch, 18 dự án này có lợi thế quan trọng để tiếp tục được nghiên cứu xử lý. Tuy nhiên, kết luận thanh tra không xác định các dự án đã đủ điều kiện triển khai, mà mới chỉ mở ra khả năng xem xét.

Đối với 11 dự án phù hợp một phần, cơ quan chức năng còn phải xác định phần diện tích phù hợp, phần chưa phù hợp và khả năng điều chỉnh ranh giới, quy mô hoặc phương án sử dụng đất.

Phù hợp quy hoạch chưa có nghĩa được tiếp tục

Ngoài quy hoạch, nút thắt lớn của các dự án nằm ở thủ tục đất đai và lựa chọn nhà đầu tư.

Kết quả thanh tra cho thấy 8/26 dự án chưa triển khai bất kỳ thủ tục nào liên quan đến thu hồi đất, bồi thường, giải phóng mặt bằng. Các dự án còn lại mới thực hiện những bước khác nhau nhưng chưa hoàn thành thu hồi đất, giao đất, cho thuê đất.

Đáng chú ý, 13/26 dự án có diện tích đất do UBND xã quản lý nằm xen trong ranh giới. Cá biệt, Dự án Khu dịch vụ tổng hợp do Doanh nghiệp tư nhân Nguyễn Huy làm nhà đầu tư có toàn bộ diện tích là đất do UBND xã quản lý.

Thanh tra tỉnh yêu cầu Ban Quản lý rà soát lại phần diện tích đất do UBND xã quản lý trong 18 dự án còn khả năng tiếp tục. Nếu phần đất này đáp ứng đủ điều kiện, tiêu chí, quy mô và tỷ lệ để tách thành dự án độc lập thì xử lý theo Quyết định số 22/2025/QĐ-UBND ngày 14/3/2025 của UBND tỉnh Quảng Ngãi.

Nếu không đủ điều kiện tách thành dự án độc lập, Ban Quản lý phải tiếp tục rà soát quy hoạch, đối chiếu các quy định pháp luật và xây dựng kế hoạch, lộ trình giải quyết riêng đối với từng dự án.

Một điểm nghẽn khác xuất hiện từ năm 2020, khi các quy định mới về đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư có hiệu lực. Do các dự án chưa được giao đất, cho thuê đất nên không có căn cứ để tiếp tục thực hiện thủ tục theo cách thức trước đây.

Vì vậy, 18 dự án chỉ có thể được tháo gỡ sau khi vượt qua đồng thời các bước rà soát về quy hoạch, nguồn gốc đất, phần đất do xã quản lý và quy định chuyển tiếp của pháp luật về đầu tư, đất đai.

Kết luận thanh tra đã phân chia rõ ba hướng xử lý: đóng hồ sơ đối với 4 dự án đã chấm dứt; xử lý dứt điểm pháp lý đối với 4 dự án không còn phù hợp quy hoạch; tiếp tục rà soát 18 dự án còn khả năng thực hiện.

Bài 2: Ai mở khóa cho 18 dự án còn khả năng tiếp tục tại Dung Quất?